Adam Odaklı Pres Nedir? Alan Presinden Farkı Ne?

Bu rehberde adam odaklı pres nedir sorusunu sözlük, saha ve antrenman yönünden açıyoruz. Önce kelimeye bakalım. Pres, futbolda rakibe baskı yapmaktır. "Adam odaklı" ise baskının hedefinin bir kişi olduğunu söyler. Dolayısıyla takım, topa en yakın oyuncuya değil, kendi rakibine bakar.

Örneğin rakip kaleciden oyun kurarken ileri uçtaki üç oyuncumuz üç rakip savunmacıya yapışır. Ayrıca orta saha oyuncularımız da rakip orta sahaya eşleşir. Böylece rakip, boş bir pas seçeneği bulamaz ve topu ya kaybeder ya da uzağa vurur. Bu fikir basittir, ama uygulaması disiplin ister.

Adam odaklı pres sözlükte nasıl geçer?

Sözlükte "adam odaklı pres" diye ayrı bir madde yoktur. Türk Dil Kurumu Güncel Türkçe Sözlük "pres" sözcüğünü spor terimi olarak baskı anlamında kaydeder. Terimin geri kalanı futbol dilinin ürettiği bir niteleme olduğu için resmî ve tek bir tanımı yoktur.

Bu yüzden yorumcular bu pres biçimine çeşitli adlar verir. "Adam adama pres", "birebir pres" ve "adam odaklı pres" aynı fikri anlatır. İngilizce kaynaklarda ise "man-to-man pressing" ya da "man-oriented pressing" geçer. Aralarındaki küçük fark şudur: "Adam odaklı" ifadesi, yalnızca adam adamayı değil, takipte yer değiştirmeyi de içeren geniş bir mantığı anlatır.

Adam savunmasının genel fikri için alan ve adam savunması yazımıza bakabilirsiniz. Orada savunmanın iki temel mantığını karşılaştırdık. Ancak bu yazı aynı karşılaştırmayı pres anına taşıyor.

Alan presi nedir?

Alan presi, oyuncuların kişilere değil bölgelere göre baskı yaptığı pres biçimidir. Her oyuncunun sahada bir alanı vardır ve topun yerine göre birlikte kayarlar. Rakip bu alana girerse takım baskı kurar. Çünkü oyuncular rakibin peşinden uzak yerlere gitmez, düzenlerini korur.

Alan presinin temel fikri pas yollarını kapatmaktır. Takım, rakibin güvenli pas atabileceği hatları kesiyor ve topu istediği yöne yönlendiriyor. Örneğin rakibin topu kenara gitmesini sağlayıp orada kıskaca alıyor. Ayrıca bu yönlendirme, presin tetikleyicilerinden biridir.

Alan presi, takım olarak kayma ve konuşma isteyen bir yapıdır. Çünkü her oyuncu hem topu hem arkadaşlarını izler. Bu yüzden çocuk takımları için bazen zor olabilir. Yine de doğru anlatırsanız küçük yaşlardan itibaren öğretebilirsiniz. Tetikleyiciler için pressing tetikleyicileri yazımıza ve kimin pres başlattığı yazımıza göz atabilirsiniz.

Adam odaklı pres ile alan presi arasındaki fark nedir?

İkisi arasındaki en önemli fark, oyuncunun neye göre konum aldığıdır. Adam odaklı presde oyuncu rakibine bakar. Alan presinde ise topa, arkadaşlarına ve bölgeye bakar. Dolayısıyla bu fark, bütün hareket düzenini değiştirir.

Tabloyu okurken şunu unutmayın: Hiçbir takım yalnızca birini ya da diğerini uygulamaz. Çoğu takım ikisini karıştırır. Yine de hangisinin ağır bastığını anlamak, maçı okumayı kolaylaştırır.

Üstelik benzer bir ayrım korner savunmasında da vardır. Bu konuyu man-marking ve zonal marking yazımızda anlattık.

Adam odaklı pres sahada nasıl işler?

Adam odaklı presin işleyişi birkaç adımdan oluşur. Önce antrenör eşleşmeleri belirler. Sonra her oyuncu kendi rakibine yakın durur. Top rakibin eline geçtiğinde pres başlar. Son olarak rakip topu kaybeder ya da kontrolsüz bir uzun pas atar.

1. Eşleşme: Her oyuncu hangi rakibe bakacağını bilir. Genelde ileri uçta hücumcular rakip stoperlere, orta sahalar rakip orta sahalara, bekler rakip bek ya da kanatlara eşleşir.
2. Yakın durma: Oyuncu, rakibin pas almasını engelleyecek kadar yaklaşır ama rakibin arkasına geçmez.
3. Tetikleme: Rakip kötü bir dokunuş yaptığında ya da geri pas verdiğinde baskı artar.
4. Takip: Rakip yer değiştirirse oyuncu ya onunla gider ya da adamı bir arkadaşına devreder.
5. Kazanım: Top kaybedildiğinde takım hızla ileri çıkar.

Bu zincirin en kritik noktası, rakip yer değiştirdiğinde ortaya çıkar. Rakip orta saha oyuncusu kanada kayarsa, onu takip eden oyuncu yerini boş bırakır. Bu yüzden antrenör, takibin nerede biteceğini önceden belirlemelidir. Örneğin kimi takımlar adamı sahanın belli bir çizgisine kadar takip eder, sonra bırakır.

Adam odaklı presde eşleşmeleri antrenör nasıl seçer?

Rakibin dizilişi eşleşmeleri belirler. Rakip 4-3-3 ile oynuyorsa, bir takım kendi 4-3-3 dizilişiyle ayna gibi eşleşebilir. Böylece her oyuncunun karşısında bir rakip olur. Ancak diziliş farklıysa eşleşme zorlaşır.

Sayısal fark olduğunda takım, birini serbest bırakır ya da bir savunmacıyı öne çıkarır. Çünkü bu karar riskli olduğu için antrenörler çoğu kez en geride bir sayısal üstünlük bırakır. Örneğin üç rakip forvet varsa dört savunmacı kalır ve biri serbest durur.

Burada kalecinin durumu da önemlidir. Örneğin rakip kaleci, ayakla oynuyorsa takım aslında sayısal olarak geride kalır. Çünkü kaleci ek bir pas seçeneği sunar. Kalecinin oyundaki rolünü oyun kurucu kaleci yazımızda ayrıntılı bulabilirsiniz.

Adam odaklı presin avantajları nelerdir?

Adam odaklı presin en büyük avantajı netliktir. Çünkü her oyuncu görevini bilir ve kimin kime baskı yapacağı önceden belirlidir. Bu açıklık, çocuk takımlarında özellikle işe yarar. Çünkü "şu çocuğu takip et" demek, "bölgeyi koru" demekten daha kolay akılda kalır.

Başlıca avantajlar şunlardır:

• Net sorumluluk: Kimse "bu benim işim değil" diyemez.
• Pas seçeneklerini kapatma: Rakip her yerde baskı altında kalır.
• Hızlı top kazanımı: Rakip hata yaptığında kazanma şansı yüksektir.
• Birebir üstünlük: Güçlü savunmacılar rakibe fırsat tanımaz.
• Kolay iletişim: Talimat basit olduğu için sahada konuşmak kolaydır.

Ayrıca bu yöntem rakibi paniğe sürükleyebilir. Özellikle rakip kısa pasla çıkmaya alışmışsa, baskı altında topu kaybeder. Ayrıca rakip antrenör plan değiştirmek zorunda kalır. Kimi zaman uzun top oynar, kimi zaman kaleciyi oyuna sokar.

Yine de avantajlar otomatik değildir. Bu presin işe yaraması için oyuncuların fiziksel olarak hazır olması ve her birebirde rakipten üstün olması gerekir.

Adam odaklı presin riskleri nelerdir?

Adam odaklı presin en büyük riski, bir birebiri kaybetmenin doğrudan tehlikeye dönüşmesidir. Çünkü rakip bir oyuncuyu geçerse arkasında kimse yoktur. Böylece rakip, sayısal üstünlükle ilerler. Üstelik rakip bunu bilinçli kullanabilir.

Başlıca riskler şunlardır:

1. Yer değiştirme tuzağı: Rakip oyuncular bilerek yer değiştirir ve savunmacıları yerinden oynatır.
2. Boşluk bırakma: Adamını takip eden oyuncu, arkasında büyük bir alan bırakır.
3. Birebir kaybı: Bir düelloyu kaybeden oyuncu savunmayı açıkta bırakır.
4. Yorgunluk: Sürekli takip, kondisyon ister ve takım ikinci yarıda düşüşe girer.
5. Öngörülebilirlik: Rakip eşleşmeleri çözerse planını buna göre kurar.

Özellikle bu risklerin en sinsi olanı, yer değiştirme tuzağıdır. Örneğin rakip forvet geriye inerse, onu takip eden stoper hattı terk eder. Ardından o sırada arkaya koşan başka bir rakip boşluğa girer. Bu yüzden antrenör bunu önlemek için "kim nereye kadar takip eder" kuralını açıkça koyar.

Ayrıca bu yoğun koşu işine dair toparlanma konusu da sık gündeme gelir. Toparlanma araçlarına dair merak edilenler için kompresyon çorabı yazımıza bakabilirsiniz.

Rakip adam odaklı presi nasıl aşar?

Rakip, adam odaklı presi aşmak için eşleşmeleri bozar. Örneğin bir oyuncu yer değiştirir ve takipçisini peşinden sürükler. Böylece savunma hattında boşluk oluşur. Böylece bu fikir, adam savunmasına karşı en sık kullanılan çözümdür.

Rakibin kullanabileceği yollar:

• Yer değiştirme: Forvet ve orta saha rollerini değiştirir, takipçileri şaşırtır.
• Üçüncü adam: Pası bir oyuncuya vermek yerine, onun ötesindeki boşluk oyuncusuna ulaşır.
• Kaleciyi kullanma: Fazladan bir pas seçeneği olarak kaleciyi oyuna sokar.
• Uzun top: Presin arkasına doğru uzun vuruş yapar.
• Hızlı tek dokunuş: Topu bekletmeden pas verir ve takipçiyi geç bırakır.

Bu çözümler karşısında takım, baskıyı ayarlamalıdır. Örneğin uzun toplar sık geliyorsa takım son çizgiyi geri alır. Bu konuyu uzun top savunması yazımızda anlattık.

Bir başka çözüm ise kısa pas döngüsüdür. Rakip topu hızlıca taraf değiştirir ve baskının tek yöne yığılmasını bekler. Sonra boş kalan kanattan atağa çıkar. Bu yüzden presin dengesini korumak şarttır.

Alan presinin avantaj ve riskleri nelerdir?

Alan presi, düzeni korur ve yorgunluğu azaltır. Çünkü oyuncular rakibin peşinden uzaklara gitmez. Böylece takım kompakt kalır ve boşluk bırakmaz. Bu yapı, topu kazanmak yerine rakibi yönlendirmeye dayanır.

Alan presinin avantajları:

• Takım birlikte hareket eder, bu yüzden aralarındaki mesafe küçük kalır.
• Oyuncular tek kişiyi değil, pas hatlarını izler.
• Oyuncular koşu yükünü daha dengeli taşır.

Dezavantajları da vardır. Sorumluluk ortak olduğu için bazen "kim çıkacak?" diye kararsızlık doğar. Ancak rakip, iki bölge arasındaki boşluğu fark ederse oraya top alır. Ayrıca alan presi, oyuncuların yüksek oyun zekâsı ve iletişim becerisi gerektirir.

Bu yapı çoğu zaman kompakt savunma ilkeleriyle çalışır. Mesafe ve hat organizasyonu için kompakt savunma yazımıza bakabilirsiniz. Orta bloğun mantığını ise midblock yazısında ele aldık.

Karma pres yapıları nasıl çalışır?

Bugün ise birçok takım ikisini birleştirir. Bu yapıya "karma pres" denir. Takım genelde alan mantığıyla durur, ama rakip topu belirli bir bölgeye aldığında adam odaklı davranır. Böylece takım düzeni ve baskıyı birlikte kullanır.

En yaygın karma örnekler şunlardır:

1. Bölgeye göre adam: Oyuncular kendi bölgelerinde duran rakibe adam adama baskı yapar. Rakip bölgeyi terk ederse onu bırakır.
2. Topun yakınında adam, uzağında alan: Oyuncular topun çevresinde birebir baskı yapar. Topun uzağında ise oyuncular alan tutar.
3. Tetikleyiciyle adama geçiş: Takım alanda bekler. Örneğin rakip kötü bir dokunuş yaptığında adam odaklı baskı başlar.

Yani bu karmaşık görünen yapı, aslında esnekliği sağlar. Takım, rakibin zayıf anlarında birebirlerde üstüne gider. Güçlü anlarında ise düzenini korur. Yüksek pres ile düşük pres arasındaki genel farkı yüksek pres yazımızda da bulabilirsiniz.

Yaygın bir yorum, modern takımların saf adam ya da saf alan oynamadığıdır. Dolayısıyla maçta ne gördüğünüzü adlandırırken "ağırlıklı olarak" demek daha doğrudur.

Adam odaklı pres hangi blokta daha sık karşımıza çıkar?

Adam odaklı pres genelde yüksek ve orta blokta ortaya çıkar. Çünkü takım rakibi kendi yarı sahasında sıkıştırmak ister. Düşük blokta ise takım eşleşmeyi çoğu zaman ceza alanı çevresinde, kısa mesafede kurar. Dolayısıyla blok yüksekliği, presin biçimini etkiler.

Yüksek blokta adam odaklı pres, topu kazandığında gol şansı yaratır. Ama kaybedilirse arka alan açıktır. Dolayısıyla bu denge, antrenörün cesaretine ve oyuncuların hızına bağlıdır. Yüksek ve düşük bloğu yüksek blok yazımızda karşılaştırdık.

Presin ne kadar yorduğunu anlamak için pres dayanıklılığı ölçüsüne de bakılabilir. Bu ölçüyü PPDA yazımızda anlattık. Ancak PPDA, presin adam ya da alan olduğunu söylemez. Yalnızca presin ne kadar yoğun olduğunu gösterir.

Adam odaklı pres oyuncudan hangi özellikleri ister?

Adam odaklı pres, belirli oyuncu özellikleri ister. Önce hız ve çeviklik gerekir. Çünkü oyuncu rakibin hareketine yetişmelidir. Ardından birebir savunma becerisi gelir. Oyuncu rakibi geçirmeden topu kazanabilmelidir.

• Hız ve çeviklik: Yön değiştiren rakibi yakalamak için.
• Dayanıklılık: Maç boyunca sürekli takip için.
• Birebir savunma: Çalıma yenilmeden topu kazanmak için.
• Oyun okuma: Rakibin hangi pasa gideceğini önceden sezmek için.
• İletişim: Eşleşme değişirse arkadaşına haber vermek için.

Bu özelliklerin hepsi çalışarak geliştirilebilir. Özellikle birebir savunma, kısa ve eğlenceli çalışmalarla çocuk yaşta kolayca gelişir. Bu konuda bire bir savunma antrenmanı yazımıza bakabilirsiniz.

Ayrıca fiziksel yük konusunda çocuk oyunculara dikkat etmek şarttır. Yaşa uygun koşu süresi ve dinlenme planı kullanın. Çocuğun yaşı küçüldükçe sürekli takip yerine kısa, oyun biçimli baskı çalışmaları tercih edin.

Çocuk takımında adam odaklı pres mi, alan presi mi daha uygundur?

Küçük yaşlarda adam odaklı baskı genelde daha anlaşılırdır. Çünkü çocuğa "şu arkadaşı takip et" demek kolaydır. Alan presi ise bölge, top ve arkadaş bilgisini aynı anda ister. Bu yüzden başlangıçta adam odaklı oyun fikri daha uygun olabilir.

Fakat işin bir sınırı var. Ancak çocuklar sürekli birini takip ederse oyunun bütününü göremez. Bu yüzden büyüdükçe alan fikrini de öğretmek gerekir. İyi bir yol, ikisini sırayla tanıtmaktır:

1. Önce basit eşleşmeli oyunlar oynayın.
2. Sonra bölgeleri çizgilerle bölen küçük alan oyunlarına geçin.
3. Ardından ikisini birleştiren karma oyunlar kurun.
4. Son olarak maç koşullarında hangisinin ne zaman işe yaradığını konuşun.

Bu sıralama çocuğun merakını korur ve oyun zekâsını geliştirir. Ayrıca antrenör, çocukları sürekli galibiyet baskısıyla değil, öğrenme odağıyla yönlendirmelidir. Çünkü amacımız bugünkü maçı değil, yarınki oyuncuyu yetiştirmektir.

Presin başarısını ölçmek için basit bir gözlem yöntemi kullanabilirsiniz. Antrenmanda ya da maçta, takımın kaç kez rakibi topu uzağa vurmaya zorladığını sayın. Ayrıca rakibin kaç kez presi aştığını da kaydedin. Bu iki sayı arasındaki oran, planın işleyip işlemediğini gösterir. Üstelik çocuk takımlarında bu sayım, oyunculara hedef de verir.

Hangi dizilişle ve hangi sistemle oynanacağı kararında da acele etmeyin. Yaş gruplarına uygun oyun formatları için UEFA'nın grassroots rehberine göz atabilirsiniz.

Adam odaklı pres için hangi antrenmanları kurabiliriz?

Adam odaklı presi öğretmek için üç aşamalı çalışma işe yarar. İlkinde antrenör eşleşmeyi gösterir. İkincisinde oyuncular yer değiştirme tepkisini çalışır. Üçüncüsünde ise gerçek maç hızında karar vermeyi ekler. Her aşama küçük bir alanda başlar.

Çalışma 1: Eşleşmeli oyun. Dört rakibe karşı dört savunmacı oynar. Yani her savunmacı yalnızca bir rakibe bakar. Top kazanılınca savunmacılar hücuma geçer. Amaç eşleşmeyi öğrenmektir.

Çalışma 2: Yer değiştirme tuzağı. Rakip iki oyuncu yer değiştirir. Savunmacılar ya adamı takip eder ya da bir arkadaşına devreder. Antrenör hangi seçimin daha iyi olduğunu sorar. Böylece çocuklar kuralı değil, mantığı kavrar.

Çalışma 3: Kaleciye pres. Rakip kaleci topu stopere verir. Savunma takımı kademeli olarak presi başlatır. Her oyuncunun adamı bellidir. Amaç, topu rakip yarı sahada kazanmaktır.

Her çalışmadan sonra kısa bir değerlendirme yapın. "Kim kimi tuttu? Hangi boşluk oluştu?" gibi sorular, çocukların sahada neyi fark ettiğini gösterir. Ayrıca çalışma süresini kısa tutun ve dinlenme araları verin.

Adam odaklı pres nedir sorusunu çocuğa nasıl anlatırız?

Çocuğa bu soruyu anlatmak için bir saklambaç ya da el ele tutuşma oyunu örneği verebilirsiniz. "Her birimizin bir arkadaşı var, onu topa yaklaştırmayacağız" demek yeterlidir. Böylece çocuk, sorumluluğunun net olduğunu hisseder ve oyuna hemen katılır. Üstelik bu anlatım, takım oyununun temelini de gösterir.

Anlatımı üç basit adıma bölebilirsiniz:

1. Her çocuğa bir rakip arkadaş atayın ve ona bakmasını söyleyin.
2. Topu kazanma yerine rakibin pas almasını engelleme hedefini koyun.
3. Rakip yer değiştirirse ne yapacaklarını birlikte konuşun.

Ayrıca çocuklar genelde arkadaşlarının peşinden koşmayı sever. Ancak topu unutabilirler. Bu yüzden "arkadaşını izlerken topu da gör" cümlesini sık tekrarlayın. Böylece çocuk, hem rakibini hem oyunu birlikte okumayı alışkanlık hâline getirir. Ayrıca kazanma baskısı yerine eğlence ve deneme havası kurmak gelişimi hızlandırır.

Adam odaklı pres bir maçta nasıl görünür?

Somut bir sahne düşünelim. Rakip takım kendi yarı sahasında, kaleciden oyun kurmaya çalışıyor. Bizim üç forvetimiz rakibin iki stoperine ve kaleciye bakıyor. Orta sahamızdaki üç oyuncu rakip orta sahalarla eşleşmiş durumda. Bekler rakip bekleri takip ediyor.

Rakip kaleci topu bir stopere veriyor. O anda baskı birden başlıyor:

1. Bizim forvet topu alan stopere koşuyor.
2. Diğer forvetler öteki stopere ve kaleciye yaklaşıyor.
3. Orta saha oyuncularımız rakip orta sahaların önüne geçiyor.
4. Rakibin pas yolu kalmıyor.

Sonuç iki biçimde çıkabilir. Örneğin rakip stoper topu uzağa vurursa bizim arka hattımız hazırdır ve ikinci topu alır. Rakip pas denerse bizim oyuncular kesebilir. Ancak rakip hazırlıklıysa kaleciyi ya da yer değiştiren bir orta sahayı kullanarak baskıyı aşabilir. O zaman arkada büyük bir alan açılır ve tehlike başlar.

Ayrıca rakip antrenör bu sahneden ders çıkarır. Bir sonraki hücumda kaleciyi daha geniş açar, forvetlerden birini geriye indirir. Böylece eşleşmeler bozulur ve pres ilk karşılaşmadaki kadar etkili olmaz. Bu nedenle presi uygulayan takım da planını sürekli yenilemelidir.

Bu sahne, adam odaklı presin hem gücünü hem de riskini gösterir. Çünkü baskı kazandığında takım çok etkili görünür. Aşıldığında ise takım savunmada çıplak kalır. Dolayısıyla tek bir kaybı bile tolere edecek bir denge kurmak gerekir.

Veli çocuğunun neden rakibi her yerde takip ettiğini nasıl anlayabilir?

Bazı velilerin ilk tepkisi "Çocuğum neden hep bir rakibin arkasından koşuyor?" olur. Cevap çoğunlukla taktiktir. Antrenör çocuğa adam odaklı görev vermiş olabilir. Bu durumda çocuğun sürekli takip etmesi, topa yönelmemesi yanlış değildir, planın parçasıdır.

Antrenöre kibarca şunları sorabilirsiniz:

• Takımın baskı planı nedir?
• Çocuğuma hangi görevi verdiniz?
• Çocuğun takibi nerede bitiyor?

Soruyu suçlayıcı değil meraklı sorun. Ayrıca çocuğunuzu topu kazanmasına göre değil, görevini yapmasına göre değerlendirin. Adam odaklı presde en önemli katkı, rakibi pasa kapatmaktır. Bu katkı istatistiğe yansımayabilir, ama takımı korur.

Maç sonrası sohbette de aynı yaklaşımı koruyun. Örneğin "Rakibini ne kadar zorladın?" sorusu, "Neden top kazanamadın?" sorusundan çok daha yapıcıdır. Çünkü çocuk, görevinin değerini fark eder ve bir sonraki maçta daha rahat oynar. Ayrıca takım arkadaşlarına da aynı saygıyla yaklaşır.

Çocuğunuzun yorgun olduğunu fark ederseniz antrenörle konuşun. Çocuk yaşta aşırı koşu yüküne izin vermeyin. Dinlenme ve uyku, performansın vazgeçilmez parçasıdır.

Adam odaklı pres nedir sorusunda sık yapılan yanlışlar nelerdir?

Adam odaklı pres nedir sorusu basit görünse de etrafında yanlış anlamalar dolaşır. İlki, adam odaklı presin kişisel düşmanlık ya da sert oyun anlamına geldiğini düşünmektir. Oysa bu bir taktik tercihtir ve oyun kuralları içinde kalır.

Başlıca yanlışlar şunlardır:

• "Adam odaklı pres alan presinden kötüdür." Hayır, ikisi farklı ihtiyaçlara uyar.
• "Takım yalnızca birini uygular." Hayır, çoğu takım ikisini karıştırır.
• "Adam odaklı pres hep rakibin peşinden koşmaktır." Hayır, takibin nerede biteceği önceden belli olur.
• "Adam odaklı pres yalnızca yüksek blokta olur." Hayır, takımlar orta blokta da uygular.

Bir başka yanlış, presin tek başına başarı getirdiğini sanmaktır. Pres, rakibin pas kalitesine, oyuncuların hazırlığına ve skorun durumuna bağlıdır. Dolayısıyla "en iyi pres" diye bir şey yoktur. Önemli olan, takımın oyuncu yapısına uyan pres biçimini bulmaktır.

Maç izlerken adam odaklı presi nasıl fark ederiz?

Bir maçta adam odaklı presi görmek için rakip kaleci topu elinde tuttuğu ana bakın. Savunma takımının oyuncuları rakibin yakınında mı duruyor? Yoksa pas yollarını mı kesiyor? Birebir eşleşme varsa bu işaret adam odaklı presdir.

Gözlem soruları:

1. Savunma oyuncuları rakip oyuncuya mı yapışıyor, yoksa boşluğa mı bakıyor?
2. Rakip yer değiştirdiğinde savunmacı onu takip ediyor mu?
3. Presin arkasında büyük bir boşluk kalıyor mu?
4. Rakip kaleci sürekli uzun mu vuruyor?
5. Presi yapan takımın oyuncuları ikinci yarıda hız kesiyor mu?

Bu soruların cevapları takımın tercihini gösterir. Ayrıca pres sonrası top kazanımı oyuncu bazında incelenebilir. Bu ölçümleri oyuncu pres analizi yazımızda bulabilirsiniz.

Gegenpressing gibi top kaybı sonrası baskı biçimleri ise farklı bir mantığa sahiptir. İsterseniz gegenpressing rehberimize ve Klopp'un baskı futbolu yazımıza bakabilirsiniz.

Adam odaklı pres için antrenör hangi ipuçlarını vermeli?

Antrenör sade ve net talimat vermelidir. Eşleşmeleri tahtada göstermek yeterlidir, uzun konuşmalar gerekmez. Ayrıca oyuncuların sahada konuşmasını teşvik edin. "Seninki bende" ya da "bırak, ben alıyorum" gibi kısa sözler yeterlidir.

• Eşleşmeleri maçtan önce yazılı ya da çizili olarak gösterin.
• Takibin nerede biteceğini oyunculara açıkça söyleyin.
• Rakip yer değiştirdiğinde adamı devretme kuralını öğretin.
• Presi tek bir bölgeyle sınırlamayıp tetikleyici belirleyin.
• Pres yorgunluğu için oyuncu değişikliklerini önceden planlayın.

Son maddenin önemi büyüktür. Adam odaklı pres, yorucu bir sistemdir ve maçın son bölümünde oyuncular bitkin düşer. Dolayısıyla taze oyuncular planın parçası olmalıdır. Çocuk takımlarında ise herkesin eşit süre oynaması zaten hedeflenmelidir.