Futbol Kulübü Başkanı Ne Yapar? Görevleri ve Sorumlulukları
Kulüp başkanı ne yapar? 7405 sayılı Kanun ve Medeni Kanun çerçevesinde başkanın görevi, yetkisi, mali ve hukuki sorumluluğu ile amatör kulüp başkanlığı.
- Yazan
- İçerik Editörü
- Bölüm
- 22
- Okuma
- 15 dk
Bu Yazıda Neleri Anlattık?
Kulüp başkanı ne yapar?
Kulüp başkanı, kulübün yönetim kuruluna başkanlık eder ve kulübü tüzüğün verdiği yetkiyle temsil eder. Hukuken asıl yetki tek kişide değil, yönetim kurulunda toplanır. Başkan bu kurulun sözcüsü, toplantı yöneticisi ve en görünür sorumlusudur. Sahadaki sonuçları ise teknik ekip belirler.
Bu bir özet. Ayrıntılar, örnekler ve sık sorulan sorular yazının devamında.21 bölüm · 15 dk okumaBu yazı bir mevzuat okuması yapar. Türkiye'deki futbol kulüplerinin dayandığı 7405 sayılı Kanun'u, Türk Medeni Kanunu'nun ilgili maddelerini ve kuruluş sürecini kullanarak görevi, yetkiyi ve sorumluluğu ayırır. Ayrıca eski rehberlerde sık geçen yanlış genellemeleri düzeltir.
Tüm bilgiler genel bilgilendirmedir ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Kendi kulübünüzün tüzüğü ile güncel mevzuat birbirinden farklı sonuç verebilir. Karar vermeden önce avukata ve Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü'ne danışın.
Futbol kulübü Türkiye'de hangi hukuki yapıda kurulur?
Futbol kulüpleri çoğu zaman dernek olarak anlatılır. 2022'de kabul edilen 7405 sayılı Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanunu bu tabloyu değiştirdi. Kanun, spor kulübünü Bakanlığa tescil ettiren özel hukuk tüzel kişisi olarak tanımlar (Madde 2).
Kanunun 3. maddesine göre kulüp, gerçek veya tüzel en az yedi kişi tarafından kurulur. Kurucular kuruluş bildirimi, tüzük ve diğer belgelerle Bakanlığa başvurur. Bakanlık dosyayı altmış gün içinde inceler ve uygun bulursa kulübü spor kulüpleri siciline tescil eder.
Kuruluş adımlarını, belge listesini ve TFF tescilini ayrıca anlattık. Bu konuda ayrıntı arıyorsanız futbol takımı kurma rehberine bakın. Burada yalnız başkanın konumunu ilgilendiren kısmı ele alıyoruz.
Bir kulüp futbol faaliyetine katılmak için ayrıca futbol dalında tescil ettirir. Kanunun 4. maddesi bu tescili ilgili spor federasyonuna bağlar. Futbolda bu federasyon TFFdir.
Kulüp dernek midir, spor anonim şirketi mi?
İki yapı birbirinden farklıdır. Kulüp, üyelerden oluşan ve genel kurulla yönetilen bir yapıdır. Spor anonim şirketi ise Türk Ticaret Kanunu'na göre kurulan ve Bakanlıkta ayrıca tescil edilen şirkettir (Madde 14).
Kanun, kulübün bir spor dalına ilişkin varlıklarını şirkete sermaye olarak koymasına izin verir (Madde 15). Federasyonlar da belirli liglerde şirket statüsünü şart koşabilir. Bu nedenle büyük kulüplerde iki yapı yan yana çalışabilir.
| Konu | Spor kulübü | Spor anonim şirketi |
|---|---|---|
| Dayandığı kanun | 7405; boşluklarda Medeni Kanun ve Dernekler Kanunu | 7405; boşluklarda Türk Ticaret Kanunu |
| Karar organı | Genel kurul | Genel kurul (pay sahipleri) |
| Yönetim organı | Yönetim kurulu | Yönetim kurulu |
| Başkan kavramı | Tüzük belirler | Esas sözleşme belirler |
| Tescil | Bakanlığın spor kulüpleri siciline (Madde 3) | Bakanlığın spor anonim şirketi siciline (Madde 14) |
Anayasa Mahkemesi 17.06.2025 tarihli kararıyla 3. maddenin dördüncü fıkrasındaki "tüzel kişilik kazanır" ibaresini iptal etti. mevzuat.gov.tr metnindeki dipnota göre iptal, kararın Resmî Gazete'de yayımından dokuz ay sonra, yani 2 Ocak 2027'de yürürlüğe girecek. Yeni düzenlemeyi görmediğimiz için bu konuda yorum yapmıyoruz. Güncel durumu il müdürlüğünden teyit edin.
Kulüp başkanını kim seçer ve görev süresi ne kadar?
Kulüp başkanını üyeler seçer. Üyelerin oluşturduğu genel kurul kulübün en yetkili karar organıdır ve kulüp organlarını seçer (Medeni Kanun Madde 73 ve 80). Başkanın hangi usulle seçildiği ise tüzükte yazar. Bazı kulüpler başkanı doğrudan genel kurulda seçer. Bazıları önce yönetim kurulunu seçer, sonra kurul kendi içinden başkanı belirler.
Görev süresi de tüzüğe bağlıdır. Medeni Kanun'un 74. maddesi olağan genel kurulun en geç üç yılda bir toplanmasını ister. Kulüpler tüzüklerinde daha kısa bir süre belirleyebilir. Kendi kulübünüzün süresini tüzüğün ilgili maddesinden okuyun.
Genel kurul her zaman organları haklı sebeple görevden alabilir (Madde 80). Böylece başkanın yetkisi süresiz ve sınırsız değildir. Ayrıca seçim sonrasında kulüp, seçilen yönetim ve denetim kurulu üyelerinin bilgilerini otuz gün içinde Bakanlığa bildirir (7405 Madde 5).
Bu yazı seçimlerin nasıl kazanıldığına ya da kimin seçilmesi gerektiğine girmez. Yalnız seçimin hukuki çerçevesini anlatır.
Başkanın yetkisi kanundan mı, tüzükten mi gelir?
Kanunlar "başkan" kavramını ayrıntılı tanımlamaz. Medeni Kanun'un 85. maddesi yönetim kurulunu "yürütme ve temsil organı" olarak adlandırır. Aynı madde temsil görevinin kurulca üyelerden birine ya da bir üçüncü kişiye verilebileceğini söyler. Bu nedenle başkanın yetkisi, kurulun ve tüzüğün ona verdiği ölçüde ortaya çıkar.
7405 sayılı Kanun ise "spor kulübü yöneticisi" tanımını kullanır. Bu tanım yönetim kurulu üyelerini ve kurulca kulübü yönetmek veya temsil etmek üzere görevlendirilen kişileri kapsar (Madde 2). Kanun, cezai ve mali hükümlerde sık sık "başkan, yönetim kurulu üyeleri ve yöneticiler" ifadesini birlikte sayar.
Pratik sonuç şudur. Başkanın ne yapabileceğini öğrenmek için önce tüzüğe, sonra yönetim kurulu kararlarına bakın. Örneğin imza yetkisi, harcama limiti ve sözleşme onayı çoğu kulüpte tüzükte ya da kurul kararında yazar. Bu yetkiler kulübe göre değiştiği için "başkan şunu yapar" biçimindeki kesin cümleler yanıltıcıdır.
Genel kurul, yönetim kurulu ve denetim kurulu arasında iş nasıl bölünür?
7405 sayılı Kanun kulübün zorunlu organlarını üç başlıkta sayar: genel kurul, yönetim kurulu ve denetim kurulu (Madde 5). Kulüp disiplin, divan, sağlık, eğitim veya basın gibi ek organlar kurabilir. Ancak bu ek organlara zorunlu organların görev, yetki ve sorumlulukları devredilemez.
| Organ | Temel işlevi | Başkanla ilişkisi |
|---|---|---|
| Genel kurul | En yetkili karar organı; organları seçer, tüzüğü değiştirir, feshe karar verir | Başkan genel kurula hesap verir |
| Yönetim kurulu | Yürütme ve temsil | Başkan genelde bu kurula başkanlık eder |
| Denetim kurulu | Denetler ve raporunu yönetim kuruluna ve genel kurula sunar | Başkan denetimi engelleyemez |
Medeni Kanun yönetim kurulunun en az beş asıl ve beş yedek üyeden, denetim kurulunun ise en az üç asıl ve üç yedek üyeden oluşmasını ister (Madde 84 ve 86). Kanun bu sayıları dernek için yazar. 7405 sayılı Kanun ise organların oluşumu için Medeni Kanun ve Dernekler Kanunu hükümlerini uygular (Madde 7). Bu yüzden aynı sayıları kulüpler için de dikkate alın.
Günlük işte kulüp başkanı ne yapar ve hangi görevleri vardır?
Günlük iş, kulübün büyüklüğüne göre çok değişir. Amatör bir kulüpte başkan çoğu zaman bir antrenörün forma siparişini de, sahanın kira konuşmasını da yürütür. Profesyonel bir yapıda aynı iş birçok kişiye dağılır. Yine de başkanın sorumluluk alanları şu başlıklarda toplanır:
- Yönetim kurulu toplantısını çağırmak, gündemi hazırlamak ve kararları deftere işletmek
- Genel kurulu tüzükteki sürede toplantıya çağırmak
- Bütçeyi hazırlatmak, gelir ve giderleri izlemek, bankacılık kayıtlarını düzenli tutmak
- Sporcu, antrenör ve personel sözleşmelerinin tüzük ve mevzuata uygun yapılmasını sağlamak
- Federasyon, il müdürlüğü, belediye ve sponsorlarla yazışmaları yürütmek
- Saha, tesis ve ekipman ihtiyacını takip etmek
- Veli, sporcu ve taraftar şikayetlerini yazılı bir düzenle yanıtlamak
Kanunun belirttiği zorunlu işlerden (genel kurul çağrısı, defter, bildirim, beyanname) ve kulüplerin yaygın uygulamasından oluşur. Her kulüpte aynı dağılım olmaz.
Bir başkan bu işlerin tamamını kendi eliyle yapmak zorunda değildir. Yetkiyi yönetim kurulu kararıyla paylaşabilir. Ancak yetki devretmek, sorumluluğu ortadan kaldırmaz. Yöneticiler denetimi sürdürmek zorundadır.
Başkan sportif kararları ne ölçüde belirler?
Sık duyulan "teknik direktörü belirleyen en önemli kişi başkandır" cümlesi genel bir doğru gibi görünür, ama kanunda yazmaz. Teknik direktörün atanması kulübün tüzüğüne, iç yönetmeliğine ve yönetim kurulu kararına bağlıdır. Başkan çoğu kulüpte bu kararı oluşturan kurulun içinde ve önündedir.
Yetki dağılımını anlamak için görevleri ayırmak gerekir. Başkan ve kurul amaçları, bütçeyi ve sözleşme çerçevesini çizer. Teknik direktör ve antrenörler ise antrenmanı, kadro seçimini ve oyun planını yürütür. Bu ayrımı teknik direktör ile antrenör farkı yazısı ve akademi direktörü yazısı ayrıca açıklar.
Saha uygulaması olarak şunu söyleyebiliriz: iyi işleyen kulüplerde karar basamakları yazılıdır. Kimin neyi onayladığı, kulüp içinde önceden bellidir. Bu bir bilimsel bulgu değil, yönetim pratiğidir. Çocuk ve genç futbolcuların bulunduğu kulüplerde sportif sınırlar ayrıca önem kazanır. Başkan, sporcunun yaşına uygun olmayan hedefi (örneğin küçük yaşta şampiyonluk baskısı) kulüp politikası yapmamalıdır.
Mali yönetimde kulüp başkanı ne yapar ve hangi sınırlarla çalışır?
7405 sayılı Kanun mali kuralları açıkça yazar. Madde 18 kulüplerden denk bütçe kurmayı, mali yükümlülükleri zamanında yerine getirmeyi ve giderlerini gelirleri oranında gerçekleştirmeyi ister. Gelir kaynaklarını ise 19. madde sayar; örneğin üye aidatı, sponsorluk, bağış, eğitim ve kurs ücreti ve müsabaka hasılatı bu listede yer alır.
Madde 20 ise başkanın hareket alanını daraltan sınırları koyar. Başlıca kurallar şunlardır:
- Kulüp, bir bütçe yılında önceki yıl brüt gelirinin en fazla yüzde onuna kadar borçlanabilir; üstü için genel kurul onaylı ek bütçe gerekir.
- Yönetim kurulu üyelerine, eşlerine ve üçüncü dereceye kadar hısımlarına borç verilemez, onlar lehine teminat verilemez.
- Kulüp adına yapılacak ödeme ve tahsilatlar banka ya da PTT gibi aracılar üzerinden yapılır.
- Kulüp, yıllık gelir gider sonuçlarını beyannameyle hesap dönemi bitiminden itibaren üç ay içinde Bakanlığa verir (Madde 13).
Bu kurallar kulübün büyüklüğüne göre farklı ağırlıkta çalışır. Örneğin federasyon, bütçe ve harcama ilkelerini talimatla ayrıca düzenleyebilir. Güncel talimatlar için TFFsayfasındaki mevzuat bölümüne bakın.
Rakamları yalnız kanundan aldık. Kulübünüzün borçlanma limiti, tüzük ve genel kurul kararlarıyla farklılaşabilir.
Başkanın hukuki ve mali sorumluluğu nedir?
Başkan kulüp adına karar verirken kendi sorumluluğunu da doğurur. Burada üç ayrı katman vardır. Medeni Kanun organların işlemleriyle tüzel kişiyi borç altına soktuğunu ve organların kusurlarından dolayı ayrıca kişisel olarak sorumlu olduğunu söyler (Madde 50).
7405 sayılı Kanun'un 20. maddesinin on üçüncü fıkrası ise başkanın ve yönetim kurulu üyelerinin kasıt veya ihmalle mevzuat, tüzük ve esas sözleşmeden doğan yükümlülüklerini ihlal etmesi hâlinde kulübe, pay sahiplerine ve alacaklılara verdikleri zararlardan müteselsilen sorumlu olduğunu yazar. Müteselsil sorumluluk, alacaklının zararı bu kişilerden birine yöneltebilmesi demektir.
Üçüncü katman cezai hükümlerdir. Madde 47, 20. maddedeki gelir devri, borçlanma ve yönetim kurulu üyelerine borç verme sınırlarını aşan başkan ve yöneticiler için bir yıldan üç yıla kadar hapis öngörür. Defter tutmamak, genel kurulu süresinde toplamamak, bildirimleri yapmamak ve beyannameyi vermemek de ayrı yaptırımlara bağlanmıştır. Güveni kötüye kullanma suçu ise Türk Ceza Kanunu hükümlerine göre cezalandırılır.
Bu özeti genel bilgi olarak okuyun, hukuki danışmanlık yerine kullanmayın. Somut bir olayda sorumluluğun kime ait olduğunu mahkeme ve ilgili makamlar belirler. Yönetim kurulunda yer alıyorsanız bir avukattan bilgi almak en güvenli yoldur.
Kulüp başkanı olmak için hangi şartlar aranır?
Önce üye olmanız gerekir. Fiil ehliyetine sahip kişiler kulüplere üye olma hakkına sahiptir; üyelik başvurusu yazılı yapılır ve yönetim kurulu bunu otuz gün içinde karara bağlar (7405 Madde 6). Üyelik, başkan adaylığının ilk basamağıdır, ama tek şart değildir.
Kanun bazı yasaklar da getirir. Kasten işlenen belirli suçlardan mahkûm olanlar ile son beş yıl içinde belirli süreyle hak mahrumiyeti cezası alanlar, kulüp yönetim, denetim ve disiplin kurullarında görev alamaz (Madde 5). Bu kişilerin görevi, karar kesinleştiği anda kendiliğinden sona erer.
- Kulüp tüzüğü ek nitelikler arayabilir.
- Aynı spor dalı ve aynı ligdeki başka bir kulübün yönetiminde aynı anda görev alınamaz (Madde 16).
Başkanlık için yaş sınırı ya da eğitim şartı gibi ek koşullar tüzüğe ve güncel düzenlemelere göre değişebilir. Bu konuda kulübünüzün tüzüğüne ve TFFile Bakanlığın güncel duyurularına bakın. Ücret, maaş ya da kazanç konusunda da bir bilgi vermiyoruz. Bu yazı kulüp başkanlığını bir gelir kapısı olarak değil, bir sorumluluk olarak ele alır.
Bakanlık ve federasyon başkanı nasıl denetler?
Kulüp, hem Bakanlığa hem federasyona karşı sorumludur. Bakanlık, kulüplerin mevzuata, tüzüğe ve kayıt düzenine uyup uymadığını denetler (7405 Madde 13). Ayrıca kulüpler Dernekler Kanunu'ndaki benzer hükümler kıyasen uygulanmak suretiyle İçişleri Bakanlığı veya mülki idare amiri tarafından da denetlenebilir.
Denetimde istenen bilgi ve belgeleri vermek zorunludur. Denetim sırasında suç teşkil eden bir fiil tespit edilirse durum Cumhuriyet başsavcılığına bildirilir. Bu nedenle başkanın en önemli işlerinden biri, belgelerin ve kayıtların her an hazır olmasıdır.
Federasyon tarafında ise tescil, lisans ve vize süreçleri vardır. Futbol faaliyetine katılan kulüp TFFtalimatlarına uymak zorundadır. Kulüp yönetimi ve değişiklikler için bildirim süreleri talimatlarda yer alır. Hangi bildirimin hangi sürede yapılacağını TFF'nin güncel talimatından kontrol edin.
Lisans ve vize sürecinin sporcu tarafı için lisanslı futbolcu olma rehberine ve filiz lisans yazısına bakabilirsiniz.
Amatör kulüp başkanı ne yapar ve profesyonelden nasıl ayrılır?
Hukuk aynıdır, işleyiş farklıdır. 7405 sayılı Kanun amatör ve profesyonel kulüplerin ikisine de uygulanır. Ancak amatör bir kulüpte ekip küçüktür ve iş yükü çoğu zaman tek elde toplanır. Profesyonel kulüplerde ise uzman kadrolar ve ayrı şirketler devreye girer.
| Konu | Amatör kulüp | Profesyonel kulüp |
|---|---|---|
| Ekip | Küçük yönetim kurulu, az sayıda görevli | Uzman yöneticiler, ayrı birimler |
| Mali ağırlık | Aidat, bağış, sponsor, saha kirası | Çok kalemli gelir ve geniş yükümlülük |
| Lisans süreci | Amatör lisans ve vize süreci | Kulüp lisans ve mali kurallar |
| Başkanın görünürlüğü | Yerel çevre ve aileler | Medya ve geniş kitleler |
Amatör kulüp başkanı için pratik öncelik, düzenli olması gereken temel kayıtlardır. Defter ve kayıtları hiç tutmamak ya da tasdiksiz defter tutmak yaptırım doğurur (Madde 47). Genel kurulu süresinde toplamamak da idari para cezasına yol açar. Bu nedenle küçük kulüpte bile bir sekreter ve bir mali sorumlu belirlemek faydalıdır.
Amatör ligin yapısı için amatör lig yazısına bakın. Kadın futbolu yapan kulüpler içinse kadın futbolu rehberi kullanışlıdır. Amatör kulüplerde sporcu başına yük ve sezon planı da başkanın ilgi alanıdır.
Profesyonel kulüpte başkan ile genel müdür ya da CEO aynı kişi midir?
Her zaman aynı kişi değildir. 7405 sayılı Kanun spor anonim şirketlerinde yönetim kuruluna, esas sözleşmeyle atanmış veya genel kurulca seçilmiş bir ya da daha fazla kişiyi koyar (Madde 16). Kanun ayrıca şirket yönetim kurulunun murahhas üye veya müdür olarak yetkilendirdiği kişiyi "spor anonim şirketi yöneticisi" sayar.
Bu nedenle bir kulüpte başkan, yönetim kurulu başkanı ve icra sorumlusu ayrı kişiler olabilir.
Profesyonel düzeyde ek yükümlülükler gelir. Kulüp lisansı için mali, hukuki, altyapı ve personel kriterlerini sağlamak gerekir. Bu sistemin ayrıntısı için kulüp lisanslama yazısına ve UEFAile TFF'nin resmî sayfalarına bakın.
Başkan altyapıdaki çocukların güvenliğinden nasıl sorumludur?
Çocuk ve ergen sporcular, kulübün en kırılgan paydaşlarıdır. Bu nedenle başkanın yönetim sorumluluğu burada daha somut hâle gelir. Başkan antrenmanı yönetmez, ama uygun ortamı kurmak yönetimin işidir.
Aşağıdaki başlıklar yönetimin gündeminde olmalıdır:
- Yaşa uygun gruplar: sporcuyu yaşına göre ilerleyen programlara yerleştirmek, "erken şampiyonluk" baskısından kaçınmak
- Antrenör niteliği: lisanslı ve sertifikalı antrenörle çalışmak; TFF Futbol Okulları Talimatı'nda çocuk futbolu antrenörü için sertifika ve yıllık vize hükümleri bulunur
- İlkyardım: Talimatta A ve B sınıfı okullar için ilkyardım sertifikalı personel ve ilkyardım malzemesi zorunludur; fizyoterapist zorunluluğu yoktur
- Acil eylem planı: kim 112'yi arar, kim sporcuya eşlik eder, velilere kim haber verir
- Yük sınırı: çocukta haftalık yükü ve yoğun müsabaka sayısını makul tutmak; ağrı varsa sporcuyu oyundan almak
Dünya Sağlık Örgütü 5-17 yaş için günde ortalama 60 dakika orta ve yüksek şiddette fiziksel aktivite önerir. Çocuk sporunda amaç sağlıklı hareket ve gelişimdir. Antrenör bir ağrıyı fark ettiğinde sporcuyu bırakmalı, sakatlık şüphesinde hekime yönlendirmelidir.
Kulüp personelinin çocuklara karşı şiddet, istismar şüphesi gibi durumları nasıl ele alacağı da yönetimce yazılı hâle getirilmelidir. İstismar şüphesinde ALO 183 Sosyal Destek Hattı'na başvurulabilir. Fizyoterapist rolü için fizyoterapist yazımıza bakın.
Veli şikayetleri başkana nasıl ulaşır, başkan nasıl yanıt vermeli?
Veliler genellikle önce antrenöre yazar. Çözülmeyen konu ise yönetime çıkar. Başkanın görevi, şikayeti kişisel bir saldırı olarak görmeden yazılı bir düzenle ele almaktır. Antrenör ile veli arasındaki iletişim için antrenör veli iletişimi yazısı iyi bir başlangıçtır.
Kulüp içinde çözülmeyen tüketici nitelikli bir uyuşmazlıkta veliler, platformdaki futbol okulu şikayet sayfasına bakabilir. Genel olarak ücret iadesi, sözleşme koşulları ve hizmet kalitesi gibi konularda yazılı kayıt tutmak her iki tarafın işini kolaylaştırır.
- Şikayeti yazılı alın ve tarih atın.
- Konuyu ilgili antrenör ve yönetici ile ayrı ayrı dinleyin.
- Kulübün tüzüğünde ve sözleşmede yazılı kuralı bulun.
- Veliye makul bir süre içinde yazılı yanıt verin.
- Tekrar eden bir sorun varsa süreci iyileştirin.
Kanunda zorunlu bir "şikayet prosedürü" olarak yazmaz. Ancak kayıtlı ve düzenli bir yanıt, ileride çıkabilecek bir uyuşmazlıkta kulübü korur. Velilerin sporcuya baskısı için ebeveyn baskısı yazısına da göz atın.
Başkan sponsor, medya ve topluluk ilişkilerini nasıl yönetir?
Kulübün dış yüzü genellikle başkandır. Ancak dış ilişkiler de mevzuat sınırlarına bağlıdır. Sponsorluk geliri kanunda sayılan gelir kalemlerindendir (Madde 19). Sponsor sözleşmesini yazılı yapmak, kimin imza yetkisi olduğunu bilmek ve parayı kulübün banka hesabı üzerinden almak güvenli yoldur.
Medyada konuşurken de kulübün resmî görüşü ile kişisel görüşü ayırmak gerekir. Bu nedenle kulüplerde medya sorumlusu görevlendirmek yaygındır. Sponsorluk ve iletişim işleyişi için pazarlama ve sponsorluk yazısına ve medya sorumlusu yazısına bakın.
Çocuk sporcuların görüntüsünü kullanırken ailenin yazılı izni önemlidir. Kulüp sosyal medyada çocuk fotoğrafı paylaşıyorsa velinin onayını almalı ve paylaşım kurallarını yazılı tutmalıdır. Bu kural hukuki danışmanlık gerektirir; kişisel verilerin korunması mevzuatı ayrıca uygulanır.
Kulüp başkanları hangi hataları sık yapar?
Aşağıdaki liste kesin bir istatistik değil, mevzuattaki yükümlülüklerden çıkardığımız riskli alanları gösterir.
- Genel kurulu süresinde toplamamak ya da toplantıyı kanuna aykırı yapmak
- Defter ve kayıtları eksik veya tasdiksiz tutmak
- Seçim sonrası otuz günlük bildirimi geciktirmek
- Nakit ödeme ve tahsilatı banka dışında yürütmek
- Yönetim kurulu üyelerine ve yakınlarına borç vermek veya teminat sağlamak
- Borçlanma sınırını genel kurul onayı olmadan aşmak
- Tüzükteki yetkiyi aşan sözleşmeler imzalamak
Bu hataların çoğu niyetten değil, bilgi eksikliğinden doğar. Yeni başkan göreve geldiğinde tüzüğü, son genel kurul kararlarını, defterleri ve bildirim belgelerini ilk iş olarak gözden geçirmelidir. Böylece kendi sorumluluk alanını açıkça görür.
Özellikle tek kişiye bağlı bir yapı risklidir. Kulüp kayıtları başkanın kişisel e-posta adresinde ya da telefonunda duruyorsa, başkan değiştiğinde süreklilik kopar. Bu yüzden belgeleri kulüp arşivinde tutmak önerilir.
Yeni göreve başlayan başkan hangi belgelere bakmalıdır?
Göreve başlamadan önce kulübün hukuki ve mali durumunu görmek gerekir. Bu bir kontrol listesidir, kanunda zorunlu bir "devir teslim formu" olarak geçmez, ama kanundaki yükümlülükleri izlemeyi kolaylaştırır.
- Tescil belgesi ve kulübün sicil bilgisi
- Güncel tüzük ve son tüzük değişiklikleri
- Son genel kurul tutanağı ve organ listesi
- Karar defteri, üye defteri ve diğer zorunlu defterler
- Banka hesap hareketleri ve açık borç listesi
- Antrenör, personel ve sporcu sözleşmeleri
- Federasyon tescil ve lisans belgeleri
- Tesis kira veya tahsis sözleşmeleri
- Sigorta, ilkyardım malzemesi ve acil eylem planı
Özellikle son beş yıldaki bildirimlerin yapıldığını doğrulayın. Eksik bildirim varsa Bakanlığa ve ilgili makama bilgi vermek için hukuki destek alın. Başkan seçildikten sonraki otuz gün, bildirimi yapmak için en kritik süredir.
Kulübün futbol dalındaki lisansları ve sporcuların sezon durumu için altyapıdan A takıma geçiş yazısı sporcu yolunu anlatır. Kulüp kurmayı düşünenler ise kulüp kurma rehberine dönebilir.
Başkanlık ve antrenörlük yolu birbirine bağlı mıdır?
Hayır, bunlar ayrı yollardır. Başkan olmak için antrenör lisansı gerekmez. Antrenör olmak için de yönetim kurulunda yer almak gerekmez. Bir kulüpte bu iki rol hukuken ve işlevsel olarak ayrılır.
Yetkiler de farklıdır. Antrenör, TFF talimatlarında tanımlanan lisanslara göre çalışır. Başkan ise yönetimsel ve hukuki sorumluluk taşır. Eğitim yolu ve yaş şartları için TFF'nin güncel duyurusuna bakın.
Antrenörlük basamaklarını öğrenmek isterseniz antrenörlük lisansı yazısı kaynaklı bilgi verir. Menajerlik gibi diğer meslekler için de resmî mevzuata bakmak gerekir; menajerlik rehberi bu konuda bir başlangıç noktasıdır.
Veli ve sporcu kulüp başkanı hakkında neye bakmalıdır?
Çocuğunu bir kulübe veren veli, başkanı değerlendirmek için tüzük ve belgelere bakabilir. Hiçbir kulüp ya da kişi bu sayfada övülmez veya yerilmez. Amaç, yetkili ve şeffaf bir yönetim yapısını tanıyabilmenizdir.
- Kulüp resmî olarak tescilli mi ve futbol dalında tescilli mi?
- Antrenörler lisanslı mı, ilkyardım sağlanıyor mu?
- Ücret, sözleşme ve iade koşulları yazılı mı?
- Çocuk güvenliği ve iletişim kuralları açık mı?
- Şikayet için ulaşılabilir bir yazılı kanal var mı?
Okul seçerken kullanabileceğiniz daha geniş bir kontrol listesi için 10 kriterlik rehbere bakın. İstanbul gibi büyük illerde seçenekleri karşılaştırmak için İstanbul futbol okulları sayfası da kullanılabilir.
Resmî bilgi için Gençlik ve Spor Bakanlığıile TFFsayfalarını esas alın. Kulübün hukuki durumunu ancak bu kurumlar ya da ilgili belgeler kesin biçimde gösterir.
Mevzuata nereden bakarım, bu bilgiler değişir mi?
Mevzuat değişebilir. 7405 sayılı Kanun 2022'de yürürlüğe girdi, 2023'te bir değişiklik aldı ve 2025'te Anayasa Mahkemesi kararıyla bazı hükümleri iptal edildi. Bu nedenle güncel metne her zaman resmî kaynaktan bakın.
Kanunun tam metnine mevzuat.gov.tr üzerindeki 7405 sayılı Kanun sayfasıüzerinden ulaşabilirsiniz. Tescil usulü, belgeler ve sicil için Gençlik ve Spor Bakanlığıile il müdürlüğünün güncel duyurularına bakın. Futbol faaliyeti için TFFtalimatlarını okuyun.
Bu yazıdaki madde numaraları 7405 sayılı Kanun ve Türk Medeni Kanunu için verilmiştir.
Sıkça sorulan sorular
Kulüp başkanı maaş alır mı?
Bu yazıda ücret ya da kazanç bilgisi vermiyoruz. Başkanın bir getirisi olup olmadığı kulübün tüzüğüne ve genel kurul kararına bağlıdır. Kendi kulübünüz için tüzüğü ve mali kayıtları inceleyin, gerekirse avukattan görüş alın. Başkanlık, öncelikle bir sorumluluk görevidir ve bir gelir vaadi olarak okunmamalıdır.
Kulüp başkanı teknik direktörü tek başına seçer mi?
Tek başına seçmesi gerekmez. Kararın nasıl alındığı tüzüğe ve yönetim kurulu kararına bağlıdır. Medeni Kanun yönetim kurulunu yürütme ve temsil organı olarak tanımlar. Çoğu kulüpte başkan bu kurula başkanlık eder, ancak sözleşme yetkisi kulübün iç düzenine göre değişir. Kendi kulübünüzün tüzüğünü okuyun.
Başkan kulübün borçlarından kişisel olarak sorumlu olur mu?
Duruma bağlıdır. Kulüp tüzel kişidir ve borçlardan öncelikle kendisi sorumludur. Ancak kanun, başkan ve yöneticilerin kasıt veya ihmalle yükümlülüklerini ihlal etmesi hâlinde verdikleri zarardan müteselsilen sorumlu olabileceğini söyler. Somut olayda yalnız mahkeme karar verir. Bu nedenle bir avukata danışın; bu cevap hukuki danışmanlık değildir.
Amatör kulüp başkanı olmak için kulübe üye olmak gerekir mi?
Genel olarak evet. 7405 sayılı Kanun fiil ehliyetine sahip kişilerin kulübe üye olabileceğini söyler. Yönetim ve denetim kurullarında görev alacak kişilerde ayrıca kanundaki yasaklar ve tüzükteki nitelikler aranır. Yaş şartı gibi ek koşullar tüzüğe göre değişebilir. Başvuru koşullarını kulübünüzün tüzüğünden ve il müdürlüğünden okuyun.
Kulüp başkanı seçimi kaç yılda bir yapılır?
Süre tüzüğe bağlıdır. Medeni Kanun, olağan genel kurulun en geç üç yılda bir yapılmasını ister. Birçok kulüp tüzüğünde daha kısa bir süre belirleyebilir, ama bunu her kulüp için doğrulayamayız. Kendi kulübünüzün süresini ve seçim usulünü tüzüğün ilgili bölümünden okuyun; bu bilgiyi başka yerden varsaymayın.
Yeni bir kulüp kurarsam kendimi başkan ilan edebilir miyim?
Hayır, başkan kurucuların ve organların belirlediği usulle görev alır. Kulüp en az yedi kişiyle kurulur, tüzük hazırlanır ve başvuru Bakanlığın il müdürlüğüne yapılır. Geçici yönetim kurulu tüzükte yer alır. Süreci kurma rehberimizde ayrıca anlattık; güncel usulü il müdürlüğünden teyit edin.
Bu yazıyı yapay zekâ ile özetleyin
Kullandığınız asistan bu rehberi okuyup sizin için kısaca özetlesin; yanıtında kaynak olarak bu sayfanın bağlantısı yer alır.
ChatGPT ile özetle (yeni sekmede açılır)
Claude ile özetle (yeni sekmede açılır)
Perplexity ile özetle (yeni sekmede açılır)
Google AI Modu ile özetle (yeni sekmede açılır)
Copilot ile özetle (yeni sekmede açılır)
Grok ile özetle (yeni sekmede açılır)
Asistanlar yanıtlarını kendileri üretir ve hata yapabilir. Ücret, kayıt ve sağlıkla ilgili kararlarda okulla ya da uzmanla doğrudan görüşün.