Futbol Tekmeliği Nasıl Takılır? Doğru Seçim, Boyut ve Bakım Rehberi
Futbol tekmeliği nasıl takılır, hangi tür ve boyut seçilir? Adım adım takma, çocuklarda büyüme, bakım ve maç kuralı bu rehberde.
- Yazan
- İçerik Editörü
- Bölüm
- 24
- Okuma
- 15 dk
Bu Yazıda Neleri Anlattık?
Futbol Tekmeliği Nasıl Takılır?
Tekmeliği kaval kemiğinin ön yüzüne, dizin altından ayak bileğinin üstüne kadar uzanacak biçimde yerleştirin. Üstüne boyu yeterli bir futbol çorabını çekin. Tekmelik yerinde sabit dursun ama bacağı sıkmasın. Koşarken kaymıyorsa ve dizi bükmenize engel olmuyorsa doğru taktınız demektir.
Bu bir özet. Ayrıntılar, örnekler ve sık sorulan sorular yazının devamında.23 bölüm · 15 dk okumaBu kısa cevap işin özetidir. Ancak asıl fark ayrıntıda çıkar. Çünkü yanlış boy, ters yön ya da gevşek çorap, en iyi tekmeliği bile işe yaramaz hale getirir. Bu rehberde adımları, türleri, boyut seçimini ve çocuklara özgü noktaları sırayla ele alıyoruz.
Rehber boyunca hiçbir markayı öne çıkarmıyoruz. Tekmelik seçimi marka kadar bacağın yapısına ve oyuncunun ihtiyacına bağlıdır.
Futbolda tekmelik zorunlu mu, kural ne diyor?
Evet, zorunlu. IFAB'ın yayımladığı Oyun Kuralları'nın 4. maddesi oyuncu ekipmanını düzenler. Bu maddeye göre tekmelik temel ekipmandır. Yani forma, şort, çorap ve ayakkabı kadar gerekli bir parçadır.
Kural üç şey ister. Birincisi, tekmeliğin lastik, plastik ya da benzeri uygun bir malzemeden olması. İkincisi, makul bir koruma sağlayacak boyutta olması. Üçüncüsü, çorabın onu tamamen örtmesi. Yani, çorabın dışına çıkan ya da yarısı görünen bir tekmelik kurala uymaz.
Kural metni son yıllarda boyut konusunu da vurguladı. Oyuncu, tekmeliğinin boyutundan ve uygunluğundan kendisi sorumludur. Ancak kuralın belirli bir kalınlık ya da model dayatmadığını da belirtmek gerekir. Koruması yeterli mi sorusuna son kararı hakem verir.
Kural metninin güncel halini IFAB'ın resmi sitesinde okuyabilirsiniz. Türkiye'deki organizasyonlarda ayrıca TFF talimatları ve turnuva yönergeleri geçerlidir.
Tekmelik kaval kemiğini ne kadar korur?
Tekmelik, kaval kemiğinin ön yüzüne gelen sıyrık, morarma ve darbe yaralanmalarını azaltmak için tasarlanır. Çünkü sert bir krampon ya da diz teması doğrudan cildin altındaki kemiğe gelir. Tekmelik bu yükü yayar ve emer.
Ancak her yaralanmayı önlediğini söylemek abartı olur. 2014'te Journal of Sports Science and Medicine dergisinde yayımlanan bir laboratuvar çalışması, yapay bir kaval kemiği üzerinde farklı tekmelikleri denedi. Ayrıca yazarlar giriş bölümünde de önemli bir noktayı hatırlatıyor. Birçok araştırmacıya göre tekmelik küçük yaralanmaları azaltabilir. Kaval kemiği kırığı gibi ciddi yaralanmaları önleyip önlemediği ise net değil.
Avrupa'da tekmelikler için EN 13061 adlı bir standart bulunur. Standart, ağırlıkla kesik, ezik ve delinme risklerine yönelik darbe testlerini tarif eder. Bu da tekmeliğin amacını netleştirir. Tekmelik kırılmaz bir zırh değildir. Yine de oyundaki sık ve can yakan darbelere karşı gerçek bir tampon görevi görür.
Bu yüzden iki şeyi birlikte düşünün. Tekmeliği her antrenmanda ve maçta kullanın. Bununla birlikte ısınma ve kuvvet çalışmalarını ihmal etmeyin. Sakatlık önleme tarafı için FIFA 11+ ısınma programı yazımıza bakabilirsiniz.
Antrenmanda ve maçta futbol tekmeliği nasıl takılır, adım adım?
Aşağıdaki sıra hem çocuklar hem yetişkinler için işe yarar. Her adım kısa sürer ama atlandığında sorun çıkar.
- Çorabı hazırlayın. Çorabı bir kez baştan sona açın. Topuğu ve parmakları yerine oturtun, sonra dizin altına doğru çekin.
- Tekmeliği yüzü dışa bakacak şekilde alın. Sert kabuk dışa, yumuşak ped cilde gelir. Ters takarsanız koruma işlevi de rahatlık da bozulur.
- Üst kenarı dizin altına yerleştirin. Diz kapağına dayamayın. Diz bükülürken tekmelik kemiğe batmamalı.
- Alt kenarı ayak bileğinin üstünde bırakın. Tekmelik bilek eklemini kısıtlamamalı. Ayağı ileri ve geri esnetin, kenar çarpmıyorsa tamamdır.
- Çorabı yukarı çekin. Tekmelik tamamen çorabın altında kalmalı. Çorabın kenarı diz altına ulaşmalı.
- Gerekirse sabitleyin. Çorap yetmezse çorabın dışından, çorapla aynı renkte bant sarın. Cilde doğrudan bant yapıştırmak gerekmez.
- Mini testi yapın. Beş kez zıplayın, iki kez çömelin, kısa bir koşu atın. Tekmelik kaydıysa yeniden ayarlayın.
Her iki bacağı da aynı şekilde kontrol edin. Çocuklar çoğu zaman sadece bir ayağı hazırlayıp koşmaya başlar. Bu yüzden ilk dönemlerde yanlarında durup birlikte yapmak iyi bir alışkanlık kazandırır.
Tekmelik bacağın neresine oturmalı?
Tekmelik kaval kemiğinin düz ön yüzünü kaplar. Kaval kemiğini kendi bacağınızda kolayca bulabilirsiniz. Dizin altından ayak bileğinin iç ve dış çıkıntısına doğru elinizi sürün. Elinize gelen sert ve düz çizgi korunacak bölgedir.
Orta kısım en çok darbe alan yerdir. Bu nedenle tekmeliğin ortası kemiğin ortasına denk gelmelidir. Örneğin tekmelik aşağı kayarsa ayak bileği çıkıntısına çarpar ve ağrı yapar. Yukarı kayarsa diz kıvrımını sıkıştırır.
Bunun için sayıya gerek yok, hareket testi yeterli. Tekmeliği yerleştirip dizinizi birkaç kez bükün. Üst kenar cildi sıkıştırmıyorsa ve alt kenar bileğe çarpmıyorsa yer doğrudur. Ayrıca bir ayağınızı ileri atıp topa vuruş hareketi yapın. Bu hareket tekmeliği oynatıyorsa yeniden ayarlayın.
- Üst kenar diz kapağının altında kalır.
- Alt kenar ayak bileği çıkıntısına binmez.
- Tekmelik bacağın yan yüzüne doğru kaymaz.
- Diz bükülünce kenar cildi kesmez.
Tekmelik çorapla birlikte nasıl giyilir?
Çorap, tekmeliğin ikinci yarısıdır. Kuralın tekmeliği tamamen örtme şartı yüzünden çorabın boyu önemlidir. Bu nedenle kısa spor çorapları bu iş için uygun değildir. Diz altına ulaşan futbol çorabı seçin.
Çorabın sıkılığı da tekmeliği sabitler. Çok gevşek çorap tekmeliğin kaymasına yol açar. Buna karşılık çok sıkı çorap kan dolaşımını rahatsız eder, bacakta uyuşma ve karıncalanma hissi verebilir. Çocuğunuz bacağında iz kaldığından söz ediyorsa çorabı gevşetin.
Çoğu oyuncu iki çorap sistemi kullanır. Altta ince bir çorap ya da sleeve, üstte maç çorabı. Bu yöntemde tekmelik iki katman arasında kalır ve daha sağlam durur. Ancak katman sayısı arttıkça ısı ve ter de artar. Sıcak havada hafif kumaşları tercih edin.
Çorabın dışına bant sarıyorsanız bant rengi çorapla aynı olmalı. Bu detay resmi maçlarda sorun çıkmasın diye önemlidir. Üstelik bant fazla sıkı sarılırsa tekmeliğin yeri kayar. Bantı gevşek ama düzenli sarmak yeterlidir.
Sert kabuklu, yumuşak ve sleeve tekmelik arasındaki fark nedir?
Piyasada üç yaygın yapı var. Her birinin güçlü ve zayıf yanı bulunur. Aşağıdaki tablo genel bir karşılaştırma sunar. Ürünler arasında farklar olabilir, bu nedenle ambalajdaki açıklamayı okuyun.
| Tür | Yapısı | Güçlü yanı | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|---|
| Sert kabuklu slip-in | Sert dış kabuk, içte yumuşak ped; çorabın içine kayar | Darbeyi geniş alana yayar, hafif modelleri vardır | Çorapsız kayar, sabitleme için sıkı çorap gerekir |
| Yumuşak ya da esnek tekmelik | Köpük ya da ince esnek panel | Çok rahat, küçük yaşlar için yumuşak his | Sert darbede koruması kabuklu modele göre sınırlı olabilir |
| Sleeve (kılıflı) tekmelik | Tekmelik kumaş kılıfın cebine oturur | Kayma azalır, bant gerekmez | Kumaş ısınabilir, yıkama ve kurutma bakımı ister |
| Bilek korumalı tekmelik | Tekmeliğe bağlı ya da ayrı bilek paneli | Bilek çıkıntılarını darbeye karşı örter | Daha büyük ve ağırdır, hareketi kısıtlayabilir |
Hangisi en iyisi sorusunun tek cevabı yok. Ayrıca kabuk sertliği ile koruma arasındaki ilişki her zaman düz bir çizgi değildir. Üstelik ürünün tasarımı, ped yapısı ve oturuşu da sonucu belirler. Asıl kıstas, çocuğun ya da sizin onu her seferinde unutmadan takmanızdır.
Bilek korumalı tekmelik mi, korumasız mı?
Bilek korumalı model, ayak bileğinin iki yanındaki kemik çıkıntılarını da örter. Bu çıkıntılar zaten ciltin hemen altındadır. Üstelik rakibin krampon darbesi sık sık oraya gelir. Bu açıdan bilek paneli mantıklı bir ek koruma sağlar.
Bilek korumasının bir bedeli var. Panel ayak bileğinin hareket alanını daraltabilir. Ayrıca ayakkabı içinde ek hacim yaratır. Bazı oyuncular topa vururken ya da hızlı yön değiştirirken rahatsızlık duyar. Küçük çocuklarda bilek paneli, doğru boyda değilse yan tarafa da kayabilir.
Bir noktaya özellikle dikkat edin. Bilek korumalı tekmelik bileği burkulmalardan koruyan bir ürün değildir. Çünkü burkulma, eklemin dönmesiyle oluşur. Bunun için kuvvet, denge ve gerekirse destek ürünleri gündeme gelir. Bu konuyu ayak bileği burkulması ve bandaj ve destekçi kullanımı yazılarında ayrıca ele aldık.
Genel bir kural yok. Mahalle maçında sürekli temas yaşayan bir çocuk için bilek korumalı model rahatlatıcı olabilir. Öte yandan hızlı ve çevik oynayan bir oyuncu korumasız ve hafif modeli tercih edebilir. Çocuğunuzla birlikte iki modeli de deneyin ve hangisinde rahat koştuğuna bakın.
Tekmelik boyutu nasıl seçilir, boy tablosu işe yarar mı?
Üreticilerin boy ve yaş tabloları markadan markaya değişir. Bir markanın M bedeni, başka bir markanın S bedenine denk gelebilir. Bu nedenle internette dolaşan tek tip bir boy cm eşlemesine güvenmeyin. Kesin bir cm karşılığı vermiyoruz, çünkü böyle evrensel bir tablo yok.
Doğru yöntem iki adımdır. Önce satın almak istediğiniz markanın kendi beden tablosuna bakın. Sonra tekmeliği mümkünse çocuğun bacağında ölçerek seçin.
| Kontrol | Bakılacak nokta | İyi işaret |
|---|---|---|
| Üst kenar | Diz kapağına göre yeri | Diz kapağının altında, bükülürken batmıyor |
| Alt kenar | Ayak bileği çıkıntısına göre yeri | Çıkıntıya binmiyor, bilek rahat esniyor |
| Genişlik | Kaval kemiğinin yanlarını örtmesi | Kemiğin iki yanında hafif pay kalıyor |
| Çorapla uyum | Çorabı çektikten sonraki hali | Çorap tekmeliği tamamen örtüyor, kaymıyor |
Satın alırken çocuğun boy ve yaş kategorisi bir başlangıç noktasıdır. Karar noktası olarak tek başına yetmez. Örneğin iki aynı boydaki çocuğun bacak uzunluğu farklı olabilir. Bu nedenle ölçerek seçmek, tabloya bakmaktan daha güvenilirdir.
Evde tekmelik boyutunu nasıl ölçersiniz ve denersiniz?
Mağazaya gitmeden de önemli bir ön hazırlık yapabilirsiniz. Çocuğu oturtun ve dizini 90 derece bükün. Daha sonra dizin altındaki kemik çıkıntısından ayak bileği çıkıntısına kadar olan mesafeyi bir mezura ile ölçün. Bu ölçü tekmeliğin ulaşabileceği alanı gösterir. Bulduğunuz mesafeyi bir kenara not edin, sonra ürünün üzerindeki uzunluk bilgisiyle karşılaştırın.
Ürünün ambalajında genelde uzunluk bilgisi yer alır. Yoksa mağazada tekmeliği bacağa yerleştirip deneyebilirsiniz. Ölçüm yaparken kemiğin ön yüzünün büyük bölümünün örtüldüğünden emin olun. Bununla birlikte kesin bir orana takılmayın. Konfor ve sabit oturuş esastır.
- Çocuğa kendi çorabını giydirin ve tekmeliği çorabın içinde deneyin.
- Tekmelik takılıyken koşturun, zıplatın ve dizini bükmesini isteyin.
- Bir dakika sonra bacağında iz, kızarıklık ya da şikayet olup olmadığına bakın.
- Mümkünse kramponla birlikte deneyin.
Tekmelik çok büyük ya da çok küçük olursa ne olur?
Boy sorunu iki yönde de sorun çıkarır. Çok küçük tekmelik kemiğin bir kısmını açıkta bırakır. Darbe tam o açık noktaya gelirse tekmelik işe yaramaz. Ayrıca kısa tekmelik çorabın içinde yukarı kayabilir.
Çok büyük tekmelik ise farklı bir sorun doğurur. Üst kenar dize, alt kenar ayağa çarpar. Üstelik çorabın içinde kayar ve oyuncu sürekli düzeltmek zorunda kalır. Çocuklar bu durumda tekmeliği çıkarmaya meyleder. Bu da tüm korumayı ortadan kaldırır.
Bu yüzden büyük beden alıp büyüsün diye beklemek iyi bir fikir değil. Küçük çocuklarda tekmelik çoğu zaman bir sezon bile dayanmaz. Bir sonraki bölümde bu konuyu açıyoruz. Yeni kural metni de tekmeliğin boyutunun uygun olmasını vurgular. Dolayısıyla bu konu sadece konfor değil, uyum meselesidir.
Çocuğun futbol tekmeliği nasıl takılır, büyürken neyi kontrol etmeli?
Çocuklarda temel adımlar aynıdır. Fark, kontrol sıklığındadır. Özellikle büyüme dönemlerinde bacak boyu kısa sürede değişir. Geçen ay tam oturan tekmelik bu ay diz kapağına çarpabilir. Çocuk bunu çoğu zaman söylemez. Yalnızca yürürken ya da koşarken tuhaf bir şey fark eder ve takmak istemez.
Bu nedenle ayda bir hızlı bir kontrol yapın. Çocuğu ayakta durdurun, tekmeliği takın ve çorabı çekin. Üst kenarın dize mesafesine, alt kenarın bilek çıkıntısına bakın. Sonra dizini bükmesini isteyin.
- Üst kenar dizi sıkıyorsa tekmelik küçülmüştür.
- Alt kenar bileğe binmiyor ama kemiğin altında boşluk kalıyorsa boy kısadır.
- Çocuk tekmelikten şikayet ediyorsa nedenini sorun, 'canım istemiyor' cevabının arkasında genelde rahatsızlık vardır.
- Ayakkabıyla birlikte ayak bileği bölgesinde sürtünme izi varsa bilek paneline bakın.
Antrenörün ya da okulun tekmelik hakkında verdiği bilgiye de kulak verin. Okul seçerken bu tür güvenlik detaylarına bakmak için doğru futbol okulu seçimi rehberimize göz atabilirsiniz.
Çocuk tekmeliği ne sıklıkla değişir?
Kesin bir takvim vermek mümkün değil. Çünkü her çocuğun büyüme hızı farklıdır. Örneğin bir sezonda iki kez değiştirmek zorunda kalan da olur, iki sezon aynı tekmeliği taşıyan da. Önemli olan zamanı değil, uyumu izlemektir.
Pratik bir yaklaşım var. Çocuğun ayakkabı numarası değiştiğinde tekmeliği de kontrol edin. Ayak ve bacak büyümesi çoğu zaman birlikte ilerler. Krampon ölçüsü için ayrıca çocuk krampon numarası rehberimize bakabilirsiniz.
Aile bütçesi açısından da bir önerimiz var. Çok pahalı bir tekmelik almak, çocuğun büyümesiyle kısa sürede boşa gidebilir. Bu nedenle standart bir model seçip rahat oturan ürünü yenilemek daha akıllıca. Kardeşler arasında devir yapacaksanız temizlik ve sağlamlık kontrolünü atlamayın.
Tekmelik neden kokar, hijyen ve bakım nasıl olur?
Tekmelik ter, ısı ve kapalı alan üçlüsünün tam ortasında çalışır. Bu ortam bakterilerin üremesine uygundur. Yani koku büyük ölçüde bundan gelir. Spor çantasında nemli halde bekleyen tekmelik çabucak ekşi kokmaya başlar.
İyi haber, düzenli bakımla kokuyu önleyebilirsiniz. Aşağıdaki alışkanlıklar yeterlidir.
- Antrenman biter bitmez tekmeliği çantadan çıkarın.
- Çorabın dışında, gölge ve hava akımı olan bir yerde kurutun.
- Üretici izin veriyorsa hafif sabunlu nemli bezle silin.
- Kumaş sleeve ya da bantları üretici talimatına göre yıkayın.
- Kurutma için doğrudan kalorifer ya da güneş kullanmayın, plastik şeklini bozabilir.
Yıkama konusunda üretici etiketi esastır. Birçok sert tekmeliği çamaşır makinesine atmak şekil bozulmasına yol açabilir. Etikette makine yıkaması izni yoksa elde silmeyi tercih edin.
Çocuğunuzun çantasına yedek çorap koymak da yardımcı olur. Terli çorapla kapalı çantaya girmek kokuyu çoğaltır. Bu detaylar için futbol çantası kontrol listesine göz atabilirsiniz.
Tekmelik ne zaman değişmeli?
Boy yetmediğinde değiştirmek bir nedendir. Ancak boy dışında da değişim sinyalleri vardır. Tekmeliği elinize alıp düzenli aralıklarla kontrol edin.
- Kabukta çatlak ya da kırık varsa.
- İç ped ezilmiş, incelmiş ya da dökülüyorsa.
- Kayış, velcro ya da sleeve esnekliğini kaybettiyse.
- Tekmelik şeklini koruyamıyor ve bacağa oturmuyorsa.
- Keskin bir kenar ya da yırtık cildi tahriş ediyorsa.
Çatlak bir tekmelik sağlam görünse de darbeyi eşit yaymaz. Bu yüzden küçük gibi görünen çatlaklar bile sebep olarak yeterlidir. Özellikle güçlü bir darbe aldıktan sonra tekmeliğe dikkatle bakın. Yüzeyde sorun görmeseniz de içte ezilme olabilir.
Kaleci ve futsalda tekmelik farklı mı?
Oyun kuralları açısından kaleci de bir oyuncudur. Ekipman maddesi bütün oyuncular için geçerlidir. Yani kaleci de tekmelik takmalıdır. Kaleci ekipmanında asıl fark eldiven ve renkli forma konusundadır, tekmelikte değildir.
Kaleciler yere sık atılır ve rakip ayağıyla temas halinde mücadele eder. Bu yüzden bazı kaleciler biraz daha kapsamlı bir model tercih eder. Kaleci eğitimi alan çocuklar için kaleci okulu seçeneklerine bakarken ekipman listesini de sorun.
Futsalda durum organizasyona göre değişebilir. Birçok futsal ve salon turnuvasının yönergesi tekmelik ister. Yine de bunu varsaymayın. Turnuvanın ya da salonun kendi talimatına bakın. Halı saha ve salon farkını futsal ve halı saha yazımızda ayrıca anlattık.
Zemin ve ayakkabı farkı da hesaba girer. Salonda düz tabanlı ayakkabı giyilir ve çorap-tekmelik ilişkisi aynı kalır. Hafif bir model seçseniz bile boyun ve oturuşun doğru olmasından ödün vermeyin.
Maçta tekmelik kuralı nasıl işler, hakem neyi kontrol eder?
Hakemler maç öncesinde ekipman kontrolü yapar. Tekmeliği olmayan oyuncu sahaya çıkamaz. Tekmelik takılı ama çorabın dışında ya da yarım kalmışsa hakem düzeltmesini ister. Bu durum oyuncunun oyuna girişini geciktirir.
Maç sırasında tekmeliğin yerinden çıktığı da olur. Bu durumda oyuncu oyun durunca ekipmanını düzeltir. Düzeltme tamamlanana kadar oyuna dönemez. Hakem bazen oyuncunun sahadan çıkıp düzeltmesini ister.
Çocuk turnuvalarında kontrol çoğu zaman antrenör ve hakem birlikte yapar. Amatör maçlarda da aynı kurala uyun. Kuralın amacı cezalandırmak değil, çocuğu korumaktır. Hakemle tekmelik tartışmasına girmek yerine hemen düzeltmek en doğrusudur.
Maç sırasında tekmelik çıkarsa ne yapacağınızı çocuğa önceden öğretin. Örneğin elini kaldırıp hakemden düzeltme isteyebilir. Böylece bu küçük alışkanlık maç sırasında paniği engeller.
Tekmelik alırken ambalajda nelere bakmalı?
Markadan çok bilgiye bakın. Ambalaj sizin için bir ipucu kaynağıdır. Önce boyut ve yaş bilgisini okuyun. Sonra malzeme açıklamasına ve varsa standart atfına bakın.
Avrupa'da tekmelikler için EN 13061 standardı vardır. Bazı ürünlerde bu standarda atıf ya da CE işareti bulunur. Bu işaret ürünün temel bir kalite sınavından geçtiğine dair bir ipucudur. Yine de standardın kesik, ezik ve delinme risklerine yöneldiğini unutmayın. Bu bilgi sizi bir markaya yönlendirmez, yalnızca soru sormanıza yardım eder.
- Boy ve yaş aralığı yazıyor mu?
- Malzeme ve kabuk yapısı belirtilmiş mi?
- Bilek paneli çıkarılabiliyor mu, bağlı mı?
- Yıkama ve bakım talimatı var mı?
- Kılıf ya da bant gibi sabitleme parçası ürünle birlikte geliyor mu?
Pahalı olan her zaman daha uygun demek değildir. Çocuğunuza doğru oturan orta fiyatlı bir model, yanlış boydaki pahalı modelden daha çok iş görür. Bunu bir marka tavsiyesi olarak değil, seçim ilkesi olarak okuyun.
Çocuk tekmelik takmak istemiyorsa ne yapmalı?
Küçük oyuncuların sıkça yaşadığı bir sorun var. Tekmelik kaşındırır, sıkar ya da arkadaşları takmadığı için ayıp gelir. Bu durumda çözüm kızmak değil, nedenini dinlemektir.
Önce rahatsızlığın nedenini bulun. Çoğu zaman sorun beden ya da çorap kalitesidir. Örneğin tekmelik kenarı cildi kesiyorsa altına ince bir sleeve giydirmek rahatlık sağlayabilir. Ayrıca çocuğun tekmeliği kendisinin seçmesine izin verin. Renk ve model seçimi sahiplenmeyi artırır.
Antrenörün örnek olması da önemlidir. Antrenman başlamadan tüm grubun tekmeliğini birlikte kontrol etmesi, tek çocuğu hedef almadan alışkanlık oluşturur. Ayrıca evde de aynı mesajı verin. Tekmelik pazarlık konusu değil, formanın bir parçasıdır.
Tekmeliği bantla ya da sleeve ile sabitlemek gerekir mi?
Her zaman gerekmez. Çorap yeterince sıkıysa ve tekmelik kaymıyorsa ek bir şeye ihtiyaç duymazsınız. Yani bant ya da sleeve, kaymayı çözemeyen durumlarda devreye girer.
Bant kullanacaksanız çorabın dışından sarın ve çorapla aynı renkte olmasına dikkat edin. Bantı alttan yukarı doğru, tekmeliğin üst ve alt kenarında birer tur olacak şekilde gevşekçe sarmak çoğu zaman yeter. Sıkı bant bacağı rahatsız eder, ayrıca soğuk havada dolaşımı etkileyebilir.
Sleeve ise tekmeliği cebinde tutar. Bu yüzden kayma sorunu yaşayan çocuklar için pratik bir seçenektir. Öte yandan sleeve de çorabın altında kalır ve çorabın tekmeliği örtmesi kuralı değişmez. Sabitleme yöntemi ne olursa olsun, testi yapın: zıplayın, koşun ve dizi bükün.
Yetişkin ve çocuk için futbol tekmeliği nasıl takılır, fark var mı?
Temel mantık aynıdır. Ancak uygulamada üç fark ortaya çıkar. Birincisi, çocuğun bacağı kısa ve incedir. Bu yüzden tekmeliğin kenarları daha kolay dize ve bileğe çarpar. Bu nedenle çocuk modelleri seçmek ve boyu ölçmek daha kritik hale gelir.
İkincisi, çocuk çoğu zaman acele eder. Örneğin soyunma odasında çorabı çabuk çeker, tekmeliği ters ya da kaymış bırakır. Bu yüzden yetişkin kontrolü ilk yıllarda şarttır. Üstelik çocuklar tekmeliğin neden gerekli olduğunu bilmeden takarsa kolayca vazgeçer.
Üçüncüsü, sıklık meselesidir. Yetişkin bir oyuncu aynı tekmeliği yıllarca kullanabilir. Çocukta ise boy farkı kısa sürede ortaya çıkar. Dolayısıyla çocuğun tekmeliğini düzenli aralıklarla yeniden denemek gerekir.
Kısa bir hatırlatma: yetişkin de çocuk da aynı kurala tabidir. Çorap tekmeliği tamamen örtmeli, boyut uygun olmalı. Futbol tekmeliği nasıl takılır sorusunun cevabı yaş ne olursa olsun bu iki ilkeden geçer.
Soğuk ve sıcak havada tekmelik kullanımı değişir mi?
Evet, küçük farklar çıkar. Soğuk havada çocuklar altlarına ince taytlar ya da uzun çoraplar giyebilir. Bu durumda tekmeliğin boyu ve sıkılığı değişir. Katman arttığında tekmelik bacağı daha çok sıkıştırabilir. Bu nedenle kış antrenmanına başlamadan önce yeniden deneme yapın.
Sıcak havada ise ter ve nem artar. Tekmelik kayabilir ve koku hızlanır. Bu yüzden hafif kumaşlı, nefes alabilen çoraplar ve havalandırmalı modeller bu dönemde işe yarar. Antrenman sonrası bakım alışkanlığı da yaz aylarında daha önemli hale gelir. Bu nedenle çantaya yedek çorap koymak iyi fikirdir.
Ayrıca yağmurlu ve çamurlu zeminde çorap ağırlaşır ve aşağı sarkabilir. Maçtan önce çorabın tekmeliği kapatıp kapatmadığını son kez kontrol edin. Bu yüzden gerekirse çorabın üst kenarından hafifçe sıkılaştırın.
Tekmelik takarken en sık yapılan hatalar neler?
Tekmelik takarken aynı hatalar sürekli tekrar eder. Neyse ki hepsi kolay çözülür.
- Tekmeliği çorabın dışına takmak. Hem kural dışıdır hem kayar.
- Ters takmak. Sert kabuğu cilde bakacak şekilde yerleştirmek rahatsızlık verir.
- Çok aşağı yerleştirmek. Kaval kemiğinin üst yarısı açıkta kalır.
- Çok küçük ya da çok büyük beden. İkisi de koruma ve konfor sorunu yaratır.
- Sıkı bantlamak. Bacağı sıkıştırır, kan dolaşımını rahatsız eder.
- Maçtan hemen önce yeni tekmelik denemek. Önce antrenmanda alışmak gerekir.
Bu hataların çoğu yeni başlayan çocuklarda görülür. Bu nedenle ilk haftalarda antrenörün veya velinin elle kontrol etmesi yararlıdır. Böylece çocuk alıştıkça kendi başına doğru takar.
Okul ve antrenörde tekmelik konusunda nelere bakmalı?
Her okulda tekmelik kuralı aynı olmayabilir. Bu nedenle çocuğunuzu bir okula yazdırırken ekipman konusunu sorun. Antrenman başlamadan önce kontrol yapılıyor mu, uygun beden konusunda yönlendirme var mı, ek ekipman zorunlu tutuluyor mu gibi sorular size fikir verir.
Platformumuz belirli bir okulu önermez. Bölgenizdeki seçenekleri karşılaştırmak için İstanbul futbol okulları ya da minikler futbol okulu sayfalarına bakabilirsiniz. Özellikle küçük yaş grupları için ekipman sorusunu mutlaka ekleyin.
Bir okulda güvenlikle ilgili endişe yaşarsanız önce antrenör ve okul yönetimiyle konuşun. Sonuç alamazsanız futbol okulu şikayet sayfamızdaki yolu izleyebilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
Futbol tekmeliği çorabın içine mi dışına mı takılır?
Kurala göre tekmelik çorabın içinde kalmalı ve çorap onu tamamen örtmelidir. Tekmeliği çorabın altına koyup üstüne diz altına ulaşan futbol çorabı çekin. Gerekirse çorabın dışından, çorapla aynı renkte bant sarabilirsiniz. Cilde doğrudan bant yapıştırmak gerekmez. Çorap yeterince sıkıysa tekmeliği tek başına tutar. Takınca zıplayıp koşarak yerinde kalıp kalmadığını mutlaka deneyin.
Tekmelik beden tablosu her markada aynı mı?
Hayır. Üreticilerin boy ve yaş tabloları markadan markaya değişir ve aynı beden harfi her yerde aynı ölçüyü vermez. Bu yüzden evrensel ve kesin bir cm karşılığı yoktur. Satın almadan önce markanın kendi tablosuna bakın, mümkünse tekmeliği çocuğun bacağında deneyip ölçerek seçin ve hareket kısıtlamadığından emin olun. Boyun uzaması durumunda yeniden kontrol edin.
Bilek korumalı tekmelik burkulmayı önler mi?
Hayır, bilek paneli ayak bileğinin iki yanındaki kemik çıkıntılarını darbeye karşı örter. Burkulma ise eklemin dönmesiyle oluşur ve panelin görevi bu değildir. Burkulma riskini azaltmak için ısınma, denge ve kuvvet çalışmaları daha önemlidir. Gerekirse hekim ya da fizyoterapistin önerdiği destek ürünlerini kullanın.
Tekmelik sakatlığı tamamen önler mi?
Hayır. Tekmelik sıyrık, morarma ve darbe yaralanmalarını azaltmaya yardımcı olur. Ancak kaval kemiği kırığı gibi ciddi yaralanmaları önleyip önlemediği kesin olarak gösterilmiş değildir. Yine de oyundaki sık temaslara karşı gerçek bir tampon sağlar. Bu yüzden her antrenman ve maçta kullanın, ısınma ve kuvvet çalışmalarını da ihmal etmeyin.
Tekmeliğin kokusunu nasıl gideririm?
Antrenmandan sonra tekmeliği çantada bekletmeyin, çıkarıp hava alan bir yerde kurutun. Üretici izin veriyorsa nemli ve hafif sabunlu bezle silin. Kumaş kısımları etiketine göre yıkayın. Doğrudan kalorifer veya güneşte kurutmayın, çünkü plastik şeklini bozabilir. Yedek çorap kullanmak da kokuyu azaltmaya yardımcı olur. Tekmeliği ve çorabı her kullanımdan sonra çantadan çıkarmak en kolay alışkanlıktır.
Futsalda ve kalede tekmelik gerekir mi?
Kaleci de oyuncudur ve Oyun Kuralları'ndaki ekipman maddesi herkes için geçerlidir. Futsalda ise gereklilik organizasyona ve salon yönergesine göre değişebilir. Birçok turnuva tekmelik ister, ama bunu varsaymayın. Turnuvanın veya salonun kendi talimatına bakın ve çocuğu hazırlıksız göndermeyin. Kaleci için ayrıca eldiven ve forma kurallarına bakın.
Bu yazıyı yapay zekâ ile özetleyin
Kullandığınız asistan bu rehberi okuyup sizin için kısaca özetlesin; yanıtında kaynak olarak bu sayfanın bağlantısı yer alır.
ChatGPT ile özetle (yeni sekmede açılır)
Claude ile özetle (yeni sekmede açılır)
Perplexity ile özetle (yeni sekmede açılır)
Google AI Modu ile özetle (yeni sekmede açılır)
Copilot ile özetle (yeni sekmede açılır)
Grok ile özetle (yeni sekmede açılır)
Asistanlar yanıtlarını kendileri üretir ve hata yapabilir. Ücret, kayıt ve sağlıkla ilgili kararlarda okulla ya da uzmanla doğrudan görüşün.