İçeriğe geç
Futbol Kuralları

Futbolda Oyuncunun Kendi Kalesine Attığı Gol Ofsayt Olur mu?

Kendi kalesine gol ofsayt olur mu? Kanun 11'e göre hangi pozisyonda gol geçerli, hangisinde ofsayt çıkar; senaryo tablosu ve çocuk futbolu notları.

Yazan
İçerik Editörü
Bölüm
23
Okuma
15 dk
Futbolda Oyuncunun Kendi Kalesine Attığı Gol Ofsayt Olur mu?
Bu Yazıda Neleri Anlattık?
Kısa cevap 10 saniyede okunur

Kendi kalesine gol ofsayt olur mu?

Hayır, savunma oyuncusunun topu kendi ağlarına göndermesi tek başına ofsayt oluşturmaz. Ofsayt ihlali için ofsayt konumundaki bir hücum oyuncusunun aktif oyuna girmesi gerekir. Savunmacının hatası bu ihlali kendiliğinden doğurmaz. Yine de hücum oyuncusu rakibi etkilerse hakem ofsayt verebilir.

Bu bir özet. Ayrıntılar, örnekler ve sık sorulan sorular yazının devamında.22 bölüm · 15 dk okuma
FutbolOkulu.Net İçerik Editörü Cevabı paylaş

Bu cevap çoğu pozisyonda yeter. Ancak tribünde duyduğunuz "zaten ofsayttı" cümlesi ile sahada hakemin gördüğü şey her zaman aynı değildir. Bu yazı bu farkı açıyor: hangi durumda gol geçerli kalır, hangi durumda ofsayt devreye girer ve neden. Kuralları anlatırken IFAB Oyun Kuralları kitapçığının güncel metnini kendi cümlelerimizle özetledik.

Ofsaytın temelini ayrıntılı öğrenmek istiyorsanız ofsayt nedir yazısına bakın. Bu nedenle burada genel kuralı tekrar yazmıyoruz. Yalnızca savunmacının topu kendi kalesine gönderdiği dar soruya odaklanıyoruz.

Reklamlar

Kanun 11 ofsayt ihlalini nasıl tanımlıyor?

Kanun 11 iki şeyi ayırır: ofsayt konumu ve ofsayt ihlali. Ofsayt konumunda bulunmak tek başına bir suç değildir. Kural kitabı bunu açıkça yazar: ofsayt konumunda olmak ihlal değildir.

Bir oyuncu ofsayt konumundadır, eğer kafasının, gövdesinin veya ayaklarının herhangi bir kısmı rakip yarı sahadadır ve aynı zamanda hem topa hem de sondan ikinci rakibe göre rakip kale çizgisine daha yakındır. Üstelik kollar ve eller bu hesaba girmez. Orta çizgide kalan bir oyuncu ofsayt konumunda değildir.

İhlal ise ikinci adımdır. Yani takım arkadaşı topu oynadığı ya da topa değdiği anda ofsayt konumunda olan oyuncu, yalnızca aktif oyuna girerse ceza yer. Aktif oyuna girmenin üç yolu vardır:

  • Takım arkadaşının geçirdiği ya da dokunduğu topu oynayarak veya topa dokunarak oyuna müdahale etmek.
  • Rakibin topu oynamasını ya da oynayabilmesini engelleyerek rakibe müdahale etmek.
  • Top direkten, üst direkten, hakemden ya da bir rakipten dönmüşken veya seken ya da bir rakip tarafından bilinçli kurtarılmışken topu oynayıp avantaj elde etmek.

Hakem ihlali gördüğünde ofsayt konumunun olduğu yerden dolaylı serbest vuruş verir. Bu bilgi kendi kalesine gol sorusunun omurgasıdır, çünkü ihlalin kurucu unsurları hep hücum oyuncusunun davranışına bağlıdır.

Kendi kalesine golde ofsayt neden çoğu zaman gündeme gelmez?

İlk neden basit: ofsayt konumu, topu oynayan ya da topa değen takım arkadaşıyla bağ kurar. Kendi kalesine golde topa son dokunan kişi savunma oyuncusudur. O oyuncu hücum oyuncusunun takım arkadaşı değil, rakibidir.

Dolayısıyla "top ona takım arkadaşından geldi" şartı çoğu zaman oluşmaz. Hücum oyuncusu topa hiç dokunmamışsa ve kimseyi etkilememişse, hakem ihlal bulamaz. Gol, savunmacının hanesine kayıtlı kendi kalesine gol olarak geçerli kalır.

İkinci neden golün tanımıdır. Kanun 10.1'e göre topun bütününün direkler arasında, üst direğin altında ve çizgiyi geçmesi gerekir. Ayrıca golü atan takımın bir ihlal yapmamış olması şarttır. Kendi kalesine gol bu tanıma uyar, çünkü ihlal yoksa gol vardır.

Üçüncü neden, kural kitabının "kendi kalesine gol" ifadesini ofsayt maddesinde hiç kullanmamasıdır. Kanun 11 bu pozisyonu ayrı bir istisna olarak açmaz. Hakem aynı üç soruya bakar: ofsayt konumu var mı, takım arkadaşı topla ilişki kurdu mu ve hücum oyuncusu aktif oyuna girdi mi?

Hangi durumda kendi kalesine golde ofsayt verilebilir?

Ofsayt verilebilen durumlar, hücum oyuncusunun topa ya da rakibe müdahale ettiği anlardır. Örneğin bir takım arkadaşı ortayı yapar, ofsayt konumundaki forvet kalecinin görüşünü kapatır ve ardından savunmacı topu kendi kalesine çevirir. Bu pozisyonda forvet rakibin topu oynayabilmesini engellemiştir.

Kural kitabı rakibe müdahaleyi dört davranışla tarif eder:

  • Rakibin görüş hattını açıkça kapatarak topu oynamasını ya da oynayabilmesini engellemek.
  • Rakibe top için meydan okumak.
  • Yakındaki topu oynamaya açıkça kalkışmak ve bu hareketle rakibi etkilemek.
  • Rakibin topu oynama yeteneğini açıkça etkileyen bariz bir hareket yapmak.

Bu davranışlardan biri varsa hakem ofsayt ihlali verir. Gol geçersiz olur, çünkü ihlal golden önce başlamıştır. Oyun, ofsayt konumunun bulunduğu yerden dolaylı serbest vuruşla yeniden başlar. Hücum oyuncusu topa hiç değmese bile bu sonuç doğabilir.

Önemli ayrıntı şu: hakem "etkiledi mi?" sorusunu pozisyonun gerçek akışına göre yanıtlar. Hücum oyuncusunun yalnızca yakında durması yetmez. Kural kitabı "açıkça" ve "bariz" sözcüklerini kullanır. Bu yüzden karar hakemin takdirine bağlıdır ve gözle ölçülebilir bir etki arar.

Reklamlar

Savunmacının bilinçli oynaması ofsayt konumunu sıfırlar mı?

Evet, çoğu durumda sıfırlar. Ofsayt konumundaki oyuncu topu bir rakibin bilinçli oyunundan alırsa, kural kitabına göre avantaj elde etmemiş olur. Bu, bilinçli elle oynama için de geçerlidir.

Bunun tek istisnası bilinçli kurtarıştır. Bununla birlikte kurtarış, kaleye giden ya da kaleye çok yakın bir topu ellerle ve kollar dışında bir vücut bölgesiyle durdurmak ya da durdurmaya çalışmaktır. Kalecinin ceza sahasındaki durumu ayrı bir istisnadır. Böylece bilinçli kurtarıştan dönen topu ofsayt konumunda oynayan hücum oyuncusu ihlal yapmış olur.

Kural kitabı bilinçli oynamayı şöyle tarif eder: oyuncu topu kontrol altına alma, pas verme, topu geri kazanma ya da uzaklaştırma konusunda gerçekçi bir şansa sahiptir. Girişim başarısız ya da hatalı olsa bile oyun bilinçlidir.

Kendi kalesine golde bu şu anlama gelir: savunmacı topu bilinçli oynayıp yanlışlıkla kendi ağlarına gönderirse, o noktaya kadar ofsayt konumu zaten hükümsüzdür. Yani gol geçerli kalır. Bu tarif, pasif ofsayt ve aktif ofsayt yazısındaki mantıkla birebir uyumludur.

Seken top ile bilinçli oyun arasındaki fark nedir?

Fark, savunmacının topla kurduğu ilişkide yatar. Hakem şu soruya bakar: savunmacı topu kontrol etme ya da uzaklaştırma konusunda gerçekçi bir şansa sahip miydi? Cevap evetse bilinçli oyundur. Hayırsa seken toptur.

Kural kitabı bu ayrım için örnek ölçütler verir. Top uzaktan ve uzun bir yolla geldiyse, oyuncunun net görüşü ve vücudunu hazırlayacak zamanı varsa bilinçli oyun ihtimali artar. Yerdeki topu oynamak havadaki topu oynamaktan daha kolaydır. Bunlar rehber niteliğinde göstergelerdir, kesin formül değildir.

Seken top ofsayt konumunu sıfırlamaz. Hücum oyuncusu ofsayt konumundaysa ve seken topu oynayarak avantaj elde ederse hakem ofsayt verir. Ancak avantaj elde etmek için hücum oyuncusunun topu oynaması gerekir, bu da golden önce gerçekleşen bir adımdır.

Sık görülen karışıklık şuradan çıkar: izleyici "savunmacı değdi, demek ki sıfırlandı" diye düşünür. Oysa tek bir dokunuş yetmez. Bu yüzden aynı dokunuş bir pozisyonda sıfırlayıcı, bir başkasında yalnızca sekme olabilir. Yakın bir konu için direkten dönen top yazısına göz atın.

Hangi pozisyonda hakem ne karar verir? Senaryo tablosu

Aşağıdaki tablo, Kanun 11 ve Kanun 10.1 metinlerinden çıkan mantıksal sonuçları gösterir. Bu bir hakem el kitabı değildir. Gerçek kararlar pozisyonun ayrıntısına ve hakemin takdirine göre değişir.

PozisyonHücum oyuncusu ne yaptı?Olası kararDayanak
Savunmacı hatalı pasla topu kendi ağlarına yolladıOfsayt konumunda bekledi, topa ve rakibe karışmadıGol geçerli, kendi kalesine golAktif oyuna girmedi
Takım arkadaşı ortaladı, savunmacı bilinçli uzaklaştırmaya çalıştı ve top ağlara gittiOfsayt konumunda beklediGol geçerliRakibin bilinçli oyunu avantaj saymaz
Takım arkadaşı şut çekti, top savunmacıdan seki yaptı ve ağlara gittiOfsayt konumundaydı ama topa değmediGenellikle gol geçerliMüdahale yoksa ihlal yok
Aynı pozisyon, ancak forvet kalecinin görüş hattını açıkça kapattıRakibi etkilediOfsayt, dolaylı serbest vuruşRakibe müdahale
Savunmacı topu ağlara götürürken forvet topu oynamaya kalktı ve savunmacıyı etkilediYakındaki topu oynamaya kalktıOfsayt olabilirTopa müdahale ve rakibe etki
Kaleci ya da savunmacı topu kurtardı, seken topu ofsayttaki forvet tamamladıKurtarıştan dönen topu oynadıOfsayt, gol iptalBilinçli kurtarış avantaj sayılır

Tablonun satırları birbirini tamamlar. Böylece dikkat ederseniz her kararın hücum oyuncusunun eylemine bağlı olduğunu görürsünüz. Savunmacının hatası kararı belirlemez.

Reklamlar

Hücum oyuncusu yalnızca baskı yaparsa ofsayt çıkar mı?

Bu, tribünlerde en çok tartışılan gri alandır. Kural kitabı baskıyı ayrı bir suç olarak adlandırmaz. Bunun yerine rakibe müdahalenin dört ölçütünü sayar: görüş hattını kapatmak, top için meydan okumak, yakındaki topu oynamaya kalkıp rakibi etkilemek ve rakibin topu oynama yeteneğini açıkça etkileyen bariz bir hareket yapmak.

Dolayısıyla hücum oyuncusu yalnızca savunmacıya doğru koşuyorsa ve bu koşu yukarıdaki ölçütlerden birine uymuyorsa, ofsayt vermek için sağlam bir dayanak yoktur. Ancak koşu savunmacının topu oynamasını engelleyecek biçimde yapıldıysa hakem ofsayt verebilir. Karar, olayın akışına ve hakemin takdirine bağlıdır.

Buradan çıkan pratik ders şudur: hücum oyuncusunun niyeti değil, rakip üzerindeki gözle görülür etkisi önem taşır. Bu etkiyi kimse ölçü cetveliyle ölçmez. Yine de "açıkça" ve "bariz" sözcükleri, hakemin şüpheli durumlarda ofsayt vermekten çekineceğini düşündürür. Bu, kural kitabında yazan bir cümle değildir.

Kendi yarı sahasındaki oyuncu için ofsayt aranır mı?

Hayır. Ofsayt konumunun ilk şartı, vücudun herhangi bir kısmının rakip yarı sahada olmasıdır. Savunma oyuncusunun topu kendi kalesine gönderdiği pozisyonlarda hücum oyuncuları çoğunlukla rakip yarı sahada beklediği için soru gündeme gelir. Ayrıca bir hücum oyuncusu kendi yarı sahasında kalmışsa konumu zaten ofsayt değildir.

Orta çizgi de aynı mantıkla işler. Çünkü çizgide duran oyuncu, rakip yarı sahada sayılmaz. Ayrıca ofsayt ihlali ortaya çıkarsa dolaylı serbest vuruş, oyuncunun kendi yarı sahasında bile olsa ihlalin gerçekleştiği yerden kullanılır.

Hangi kanun kendi kalesine gol için neyi söylüyor?

Aşağıdaki özet tablo, bu yazıda geçen kanunların hangi soruya cevap verdiğini toplar. Böylece pozisyonu yorumlarken doğru maddeye çabuk ulaşırsınız.

KanunNe söyler?Kendi kalesine gol ile bağlantısı
Kanun 8Başlama vuruşu ve hakem topu bırakmasıDoğrudan kendi kaleye giderse rakibe köşe vuruşu
Kanun 9Topun oyunda ve oyun dışında olmasıHakeme değen top bazı durumlarda oyun dışı sayılır ve hakem topu bırakır
Kanun 10.1Golün tanımıÇizgiyi aşan top, golü atan takım ihlal yapmadıysa gol olur
Kanun 11Ofsayt konumu ve ihlaliHücum oyuncusunun müdahalesi varsa ihlal doğar
Kanun 13Serbest vuruşlarDoğrudan kendi kaleye giderse rakibe köşe vuruşu
Kanun 15, 16, 17Taç, kale ve köşe vuruşuDoğrudan kendi kaleye giderse rakibe köşe vuruşu

Tablo bir kısayoldur, hakemin yerine geçmez. Yine de bir pozisyonda hangi kanunun işleyeceğini bulmak, tartışmanın yarısını çözer.

Ofsayt konumu hangi anda ölçülür?

Hakem ofsayt konumunu, takım arkadaşının topu oynadığı ya da topa değdiği anda ölçer. Üstelik sonraki hareketler konumu değiştirmez. Bu nedenle pas verildiği anda geride duran oyuncu, top yoldayken öne koşsa bile ofsayt konumunda değildir.

Kendi kalesine gol pozisyonlarında ölçüm anı çoğu zaman karışır. Çünkü iki ayrı dokunuş vardır: hücum takımının son dokunuşu ve savunmacının dokunuşu. Konum, hücum takımının dokunuşuna göre belirlenir. Savunmacının dokunuşu yeni bir ölçüm anı yaratmaz, ancak bilinçli oyunsa tabloyu baştan yazar.

Bu mantığı yarı otomatik ofsayt sistemi de izler. Sistem, topun oynandığı anı saptar ve oyuncuların vücut noktalarını o ana göre karşılaştırır. Dolayısıyla soru hep aynıdır: hangi an, hangi oyuncu, hangi dokunuş?

Reklamlar

Kendi kalesine gol ofsayt kararı hangi sırayla düşünülür?

Ofsayt pozisyonlarında hakemin zihinsel sırası, sizin de evde ya da sahada kullanabileceğiniz basit bir sorgudur. Aşağıdaki sıra Kanun 11 ve Kanun 10.1 metinlerinden çıkarılan mantıksal bir çerçevedir.

  1. Hücum takımından biri topu oynadı ya da topa değdi mi? Değilse ofsayt sorusu hiç doğmaz.
  2. O anda bir hücum oyuncusu ofsayt konumunda mıydı? Değilse ihlal yoktur.
  3. Ofsayt konumundaki oyuncu topu oynadı, rakibe müdahale etti ya da seken toptan yararlandı mı? Hayırsa ihlal yoktur.
  4. Savunmacının dokunuşu bilinçli oyun muydu? Evetse avantaj ortadan kalkar; kurtarış ise bu kuralın istisnasıdır.
  5. İhlal varsa dolaylı serbest vuruş verilir, yoksa gol geçerli olur.

Bu sırayı çocuklara da tek tek öğretmek mümkündür. Sıra, tartışmayı "bence ofsaytı" cümlesinden kurtarır ve herkesi aynı kanıta bakmaya yönlendirir.

Kaleci topu kendi kalesine atarsa ne olur?

Kaleci eliyle fırlatıp topu kendi ağlarına sokarsa, IFAB'ın kendi sıkça sorulan sorular bölümü bu durumu "hakem gol verir" diye yanıtlar. Yani gol rakip takımın lehine geçerli olur. Bu pozisyonda da ofsayt sorusu doğmaz, çünkü hücum oyuncusunun bir müdahalesi yoktur.

Aynı kaleci topu doğrudan rakip kaleye fırlatırsa durum farklıdır. Kanun 10.1'e göre bu durumda gol olmaz, kale vuruşu verilir. Bu tezat, kendi kalesine gol ile rakip kaleye gol arasındaki asimetriyi gösterir: oyuncular kendi ağlarına serbestçe gol atabilir, ancak bazı atışlarda rakip ağlara doğrudan gol atamaz.

Kalecinin kendi yarısından gol attığı pozisyonların istatistik tarafını şut istatistiği yazısında anlattık. Burada yalnızca kural boyutunu hatırlatıyoruz.

Kendi kalesine gol ofsayt dışında hangi atışlarda kalır?

Kanun 11 ayrıca bazı yeniden başlatmalarda ofsaytı tamamen devre dışı bırakır. Ofsayt konumundaki oyuncu topu doğrudan kale vuruşundan, taç atışından ya da köşe vuruşundan alırsa ofsayt ihlali yoktur. Bu maddenin kendi kalesine gole bağlantısı dolaylıdır, ama sık karıştırıldığı için yazıyoruz.

Bu yeniden başlatmalarda üstelik bir başka kural daha işler. Bununla birlikte atışı yapan takım, topu doğrudan kendi kalesine gönderirse gol olmaz. Rakip takım köşe vuruşu kazanır. Kural kitabı bunu birçok yerde ayrı ayrı yazar.

Yeniden başlatmaTop doğrudan atışı yapan takımın kendi kalesine girerseKanun
Başlama vuruşuRakibe köşe vuruşuKanun 8
Serbest vuruş (direkt ya da endirekt)Rakibe köşe vuruşuKanun 13
Taç atışıRakibe köşe vuruşuKanun 15
Kale vuruşuRakibe köşe vuruşuKanun 16
Köşe vuruşuRakibe köşe vuruşuKanun 17
Hakem topu yere bırakma (iki oyuncuya değmeden)Rakibe köşe vuruşuKanun 8

Yani ilke tek bir cümleyle özetlenir: oyunu yeniden başlatan takım, doğrudan kendi ağlarına atarak rakibe gol hediye edemez. Bunun yerine rakip köşe vuruşu kazanır. Oyun içinde, serbest oyunda topu savunmacı kendi kalesine gönderirse durum farklıdır ve gol geçerlidir.

Köşe vuruşunun genel koşulu da Kanun 17'de yazılıdır: top, savunma takımından birine son dokunmuşken çizgiyi tamamen geçer ve gol olmazsa köşe vuruşu doğar. Bu nedenle kendi kalesine golün "kıl payı" kaçtığı pozisyonlar genellikle köşe vuruşuyla biter.

Hakem topa değerse ya da düdük çalarsa kendi kalesine gol ne olur?

Bu iki durum gol sorusunu ofsayttan ayırır. Hakem topa değip top doğrudan kaleye girerse, gol olmaz; çünkü top oyun dışı olur ve oyun hakemin topu bırakmasıyla yeniden başlar. Ayrıntıyı hakem topa değerse oyun durur mu yazısında bulabilirsiniz.

Düdük sonrası gol sorusu ise başka bir yazının konusudur. Hakem düdük çaldıktan sonra atılan gol geçerli mi yazısı bu zaman çizgisini anlatır. Burada yalnızca şunu not edelim: ofsayt kararı, düdükten önceki ihlalin ne olduğuna bakar.

Aynı pozisyonda ofsayt ile faul çakışırsa hakem hangisini önce verir? Cevap için ofsayt ve faul çakışması yazısına bakın. Kendi kalesine gol bu sırayı değiştirmez.

Reklamlar

VAR ve yarı otomatik ofsayt bu pozisyonlarda ne yapar?

IFAB VAR protokolü, VAR'ın gol ya da gol değil kararlarında hücum eden takımın golün hazırlanışında ya da atılışında yaptığı ihlali inceleyebileceğini söyler; ofsayt de bu ihlaller arasında yer alır. Karar yalnızca "bariz ve açık hata" varsa değişir.

Kendi kalesine golde bu şu demektir: VAR gol sayılmadan önce hücum tarafının ihlali var mı diye bakar. Ofsayt tek başına savunmacının kendi kalesine attığı golü sorguya açmaz. Ancak hücum oyuncusu rakibi etkilemiş olabilir ve incelemeyi bu soru başlatır.

Yarı otomatik ofsayt teknolojisinin ölçtüğü şey, topun oynandığı andaki vücut konumlarıdır. Aktif oyuna girme sorusunu ise hâlâ hakem yorumlar. Teknoloji ayrıntıları için yarı otomatik ofsayt sistemi yazısına göz atın. Bu yazıda sistemin nasıl çalıştığını tekrar anlatmıyoruz.

Kendi kalesine gol kimin hanesine geçer ve kural kitabı bunu söyler mi?

Kural kitabı golün kimin adına istatistiğe işleneceğini düzenlemez. Kanun 10.1 yalnızca golün oluşup oluşmadığını söyler. Kayıt, organizasyonun kendi istatistik kurallarına bağlıdır; bu ayrıntıyı düzenleyen resmî bir TFF metni de görünmüyor.

Pratikte kamuoyunun benimsediği düzen şudur: kendi kalesine gol, rakip takımın skoruna eklenir ve hücum oyuncusunun gol sayısını artırmaz. Bu bilgi genel kullanıma dayanır; resmî bir metne dayandırmıyoruz.

İstatistik tarafıyla ilgilenenler için şut istatistiği ve kaleci yarı saha golü yazıları ilgili örnekleri açıklıyor. Disiplin tarafı için kendi kalesine gol atana kart çıkar mı yazısı kural kitabına dayanır.

Kendi kalesine gol hakkında hangi yanlış inanışlar dolaşıyor?

Taraftar dilinde birkaç kalıp yerleşmiştir. Bu kalıpların çoğu, ofsayt konumu ile ofsayt ihlalini karıştırmaktan doğar.

  • "Ofsayt konumundaysa gol otomatik iptal olur." Yanlış: konum tek başına ihlal değildir.
  • "Savunmacı dokununca ofsayt hep sıfırlanır." Yanlış: yalnızca bilinçli oyun ofsaytı ortadan kaldırır, seken top kaldırmaz.
  • "Kendi kalesine gol ofsaytta asla olmaz." Yanlış: hücum oyuncusu rakibi etkilerse ofsayt mümkündür.
  • "VAR kendi kalesine golü her zaman iptal eder." Yanlış: VAR yalnızca bariz ve açık hatayı düzeltir.
  • "Kale vuruşunda kendi kalesine gol olur." Yanlış: rakip köşe vuruşu kazanır.

Her inanışın ardında küçük bir doğru payı vardır. Bu yüzden bu söylemler inandırıcı gelir. Yine de kural kitabını okumak, tartışmayı kısa tutmanın en kestirme yoludur.

Çocuk ve amatör maçlarda kendi kalesine gol ofsayt nasıl işler?

IFAB metni 11'e 11 resmî futbolun çerçevesidir. Çocuk futbolunda saha boyutu, oyuncu sayısı, süre ve top ölçüsü organizasyona göre değiştirilebilir. Küçük yaş kategorilerinde ofsaytın uygulanıp uygulanmadığı da organizasyonun talimatına bağlıdır. Bunu TFF'nin güncel duyurusundan ve ligin talimatından kontrol edin.

Halı sahada tek bir resmî kural kitabı yoktur. Bununla birlikte her organizasyon kendi kurallarını yazar. Ayrıntıları halı saha kuralları yazısında anlattık. Futsalda ise ofsayt yoktur.

Bu nedenle çocuğunuzun maçında kendi kalesine gol ve ofsayt tartışması çıkarsa önce lig talimatına, sonra hakemin kararına bakın. Evdeki ya da mahalledeki serbest maçlarda "ofsayt yok" diye başlamak da meşrudur; önemli olan herkesin kuralı baştan bilmesidir.

Çocuklara kendi kalesine gol ve ofsaytı nasıl anlatırsınız?

Önce kavramı sadeleştirin: ofsayt konumu bir yerdir, ofsayt ihlali bir davranıştır. Çünkü çocuklar "yerde olmak" ile "suç işlemek" arasındaki farkı bir oyunla kolay kavrar. Aşağıdaki biçim bilimsel bir protokol değildir.

Oyun: Yer mi, hareket mi?

  • Kurulum: 20x15 metrelik alan, iki küçük kale, 4 hücum ve 4 savunma oyuncusu. Yaşa göre 7v7 ya da 9v9 oyun biçimine yaklaştırın.
  • Amaç: ofsayt konumunu görmek, ihlalin ne zaman başladığını ayırt etmek.
  • Kural: savunma oyuncusu kendi kalesine gol atarsa gol geçerli. Hücum oyuncusu ofsaytta durup topa dokunursa ya da kaleciyi engellerse ihlal olur.
  • İlerleme: önce yalnızca hakem rolü verilen bir çocukla yavaş tempoda oynayın. Sonra hızı artırın ve her tekrardan sonra "yer mi, hareket mi?" diye sorun.
  • Sık hata: çocukların konumu ihlal sanması. Hakem rolünü dönüşümlü verin ve kısa durup konuşun.

Çocuk ve ergenlerde güvenlik için yoğun tekrar yapmayın. Bu nedenle koşu ve yön değiştirme içeren bölümleri kısa tutun, her seri sonrası dinlenme verin. Ağrı hisseden çocuğu hemen oyundan alın ve hekim görüşü olmadan geri döndürmeyin.

12 yaş civarında mevki öğretimi, 7v7 ve 9v9 oyunlarda pozisyon dayatmadan oyun zekâsını geliştirmeyi hedefler. Bu çerçeve için ofsayt tuzağı rehberi antrenörler için daha geniş bir bakış sunar.

Reklamlar

Antrenör ve veli hakem kararı karşısında nasıl tavır almalı?

Ofsayt kararları çabuk gelişen ve çoğu zaman milimetrik yorumlardır. Bu nedenle çocuğun önünde hakemi suçlamak yerine kuralı birlikte okumak daha sağlıklıdır. Kararı anlamaya çalışmak, çocuğa da kural saygısını öğretir.

  • Maç sırasında hakemi tartışmaya çekmeyin.
  • Maçtan sonra kuralı kural kitabından birlikte açın.
  • Karar için resmî itiraz yolu gerekirse federasyon ve lig talimatına başvurun.
  • Okul ya da organizasyonla yaşadığınız sorunlar için platformdaki futbol okulu şikayet sayfasından yol haritasına bakın.

Veli olarak en büyük katkınız sakin kalmaktır. Üstelik çocuk, hatalı bir gole sevinen ya da üzülen yetişkini ayırt eder. Hakem hatalarını da oyunun bir parçası olarak anlatın.

Bölgenizdeki okullarda bu konunun nasıl öğretildiğini görmek için İstanbul futbol okulu sayfasındaki listeleri inceleyebilirsiniz. Tek bir okulu önermiyoruz; her okulun hakem ve kural eğitimine yer verip vermediğini sormanız yeterli.

Hakem olmak isteyenler bu kuralı nereden öğrenebilir?

Birincil kaynak IFAB Oyun Kuralları kitapçığıdır. Türkiye'de hakem eğitimi, kurs koşulları ve yaş şartları için TFF resmî sayfası esastır. Bu yazıda yaş şartı ya da kurs süresi vermiyoruz çünkü resmî sayfadan teyit ettiğimiz bir veri yok. Güncel şartlar için TFF'nin güncel duyurusuna bakın.

Öğrenme yolunda şu sırayı izlemek yararlıdır: önce Kanun 11'in tanımlarını, sonra Kanun 10.1'i, ardından yeniden başlatma maddelerini okuyun. Son olarak video örnekleriyle karar verme pratiği yapın.

Bu pozisyonlarda hangi kural metinlerine bakılır?

Kural anlatımı IFAB Oyun Kuralları kitapçığının güncel metnine dayanır: Kanun 11, Kanun 10, Kanun 8, 13, 15, 16, 17 ve VAR protokolü. Yazıdaki tablo ve senaryolar bu metinlerden türetilmiştir.

Hakem kararı yoruma açıktır. Ayrıca aynı pozisyon farklı hakemlerce farklı değerlendirilebilir. Bu yazı hukuki ya da resmî görüş yerine geçmez.

Sıkça sorulan sorular

Kendi kalesine gol ofsayt olur mu?

Genellikle olmaz. Ofsayt ihlali, ofsayt konumundaki hücum oyuncusunun aktif oyuna girmesine bağlıdır. Savunmacı topu kendi ağlarına gönderdiyse ve hücum oyuncusu topa ya da rakibe müdahale etmediyse gol geçerli kalır. Hücum oyuncusu kalecinin görüşünü kapatır ya da savunmacıyla topu çekişirse hakem ofsayt verebilir; bu durumda gol iptal olur ve oyun dolaylı serbest vuruşla devam eder.

Savunmacının dokunuşu ofsaytı her zaman sıfırlar mı?

Hayır. Yalnızca bilinçli oyun, yani topu kontrol etme, pas verme ya da uzaklaştırma konusunda gerçekçi bir şans taşıyan dokunuş avantajı ortadan kaldırır. Seken top sıfırlamaz. Bilinçli kurtarış da ayrı bir istisnadır ve ofsayt konumundaki oyuncuyu cezalandırılabilir bırakır. Bu ayrımı hakem pozisyonun ayrıntısına bakarak yapar.

Kale vuruşunda top kendi kalesine girerse ne olur?

Gol sayılmaz. Kale vuruşunu kullanan takım topu doğrudan kendi kalesine gönderirse rakip takım köşe vuruşu kazanır. Aynı sonuç başlama vuruşu, serbest vuruş, taç atışı ve köşe vuruşu için de geçerlidir. Serbest oyun içinde savunmacı kendi kalesine atarsa durum farklıdır ve gol normal şekilde geçerli olur; ofsayt ihlali yoksa hakem golü verir.

VAR kendi kalesine golü iptal edebilir mi?

Yalnızca hücum tarafının golün hazırlanışında ya da atılışında ofsayt gibi bir ihlali varsa ve hakem bariz ve açık bir hata yapmışsa karar değişir. VAR, savunmacının hatasını ihlal saymaz. Yani kendi kalesine gol ile VAR iptali arasında otomatik bir bağ yoktur; inceleme her zaman hücum tarafının ihlaline bakar ve hakemin ilk kararına saygı gösterir.

Çocuk maçlarında ofsayt kuralı geçerli mi?

Bu, organizasyonun talimatına bağlıdır. IFAB metni 11'e 11 resmî futbolu tarif eder ve yaş kategorilerinde saha, süre, top ve oyuncu sayısı değiştirilebilir. Halı sahada tek resmî kural yoktur, futsalda ofsayt bulunmaz. Katıldığınız ligin güncel talimatına bakın, çünkü bu konuda tek bir geçerli yanıt yok.

Kendi kalesine gol hücum oyuncusunun gol sayısına yazılır mı?

Kural kitabı bunu düzenlemez. Genel kullanım, golü rakip savunmacının hanesine kendi kalesine gol olarak yazmak yönündedir, ancak bunu doğrulayan resmî bir TFF metni görünmüyor. Kayıt, organizasyonun istatistik kurallarına bağlıdır. Dolayısıyla yazıdaki cevabı resmî bir hüküm gibi okumayın. Kesin bilgi için ligin ya da veri sağlayıcının yayımladığı istatistik tanımına bakın.

Bu yazıyı yapay zekâ ile özetleyin

Kullandığınız asistan bu rehberi okuyup sizin için kısaca özetlesin; yanıtında kaynak olarak bu sayfanın bağlantısı yer alır.

Asistanlar yanıtlarını kendileri üretir ve hata yapabilir. Ücret, kayıt ve sağlıkla ilgili kararlarda okulla ya da uzmanla doğrudan görüşün.

Reklamlar
Paylaş WhatsApp X Facebook
İlgili yazılar

Bunları da okuyun

Tüm Futbol Kuralları yazıları
Reklamlar

Örneğin: Kadıköy, ofsayt, yaş grupları

İstanbulAnkaraİzmirBursaAntalyaKocaeli

Çerez tercihleri

Tercihinizi sayfanın altındaki "Çerez tercihleri" bağlantısından her an değiştirebilirsiniz. Ayrıntılar: KVKK aydınlatma metni.