Futbolda Gol Sevinci Sarı Kart Kuralları: Hangi Hareketler Yasak?
Gol sevinci sarı kart kuralı: forma çıkarma, maske, çite tırmanma ve kışkırtıcı hareket IFAB Kanun 12'ye göre nasıl yorumlanır, gol iptalinde kart kalır mı
- Yazan
- İçerik Editörü
- Bölüm
- 24
- Okuma
- 14 dk
Bu Yazıda Neleri Anlattık?
Gol Sevinci Sarı Kart Getirir mi?
Duruma bağlı. Gol sevinci serbesttir, ama aşırı olmamalıdır. Forma çıkarmak, başı forma ile örtmek, yüzü maske benzeri bir eşyayla kapatmak, çite tırmanıp güvenliği tehlikeye atmak ve kışkırtıcı davranmak gol sevinci sarı kart gerekçesidir. Hakem bunları gol iptal olsa bile cezalandırır.
Bu bir özet. Ayrıntılar, örnekler ve sık sorulan sorular yazının devamında.23 bölüm · 14 dk okumaBu yazı, kuralın mantığını ve sınırlarını anlatır. Kartın nasıl verildiğini genel olarak merak ediyorsanız sarı kartın verildiği durumları anlatan yazıya göz atın. Burada yalnızca gol sonrası anlara odaklanıyoruz. Yazı ayrıca çocuk ve amatör futbol için bir antrenör ve veli notu verir.
Hakem Gol Sevincini Nasıl Değerlendirir?
Oyun kurallarını yazan kurum IFAB, gol sevincini ayrı bir başlıkta ele alır. Kanun 12 üç şeyi birlikte söyler. Oyuncular gol sonrası sevinebilir. Sevinç aşırı olmamalıdır. Koreografili kutlamaları teşvik etmez ve aşırı zaman kaybına izin vermez.
Yani kural, sevinci yasaklamaz. Kural, sevincin oyunu ve güvenliği bozmasını yasaklar. Hakem bu yüzden duygunun şiddetine değil, davranışın türüne bakar. Bir oyuncunun tribüne koşması ile çite tırmanması arasındaki fark tam olarak bu ayrımdır.
Resmî metni IFAB Kanun 12 sayfasında kendiniz okuyabilirsiniz. Güncel kural kitapçığı her yıl küçük düzenlemeler alır. Bu nedenle kuralı doğrudan resmî metinden kontrol etmek en güvenli yoldur.
Hangi Davranışlar Gol Sevinci Sarı Kart Sebebi Sayılır?
IFAB metni, golden sonra uyarı gerektiren dört davranışı açıkça sayar. Hakem bu davranışlarda oyuncuyu uyarmak zorundadır. Gol sonradan iptal edilse bile uyarı geçerli kalır.
- Çevre çitine tırmanmak veya seyircilere güvenlik sorunu doğuracak biçimde yaklaşmak.
- Kışkırtıcı, alaycı veya tahrik edici davranmak.
- Başı ya da yüzü maske veya benzeri bir eşyayla örtmek.
- Formayı çıkarmak veya formayı başa geçirmek.
Bu liste kapalı bir kontrol listesi gibi okunmamalıdır. Aşırı zaman kaybı ve sportmenlik dışı davranış gibi genel gerekçeler de geçerlidir. Ancak yukarıdaki dört madde, hakemin tartışma yapmadan karar verdiği durumlardır.
Forma Çıkarmak Neden Gol Sevinci Sarı Kart Sebebidir?
Kural tek bir cümleyle yazılmıştır: formayı çıkarmak veya formayı başa geçirmek uyarı gerektirir. Hakemin burada takdir alanı dar kalır. Forma çıkarıldığında oyuncu, gol sevincini bir mesaj sahnesine çevirebilir. Ayrıca oyun yeniden başlamadan önce forma giymek zaman alır.
Bir ayrıntıyı çoğu okur karıştırır. Formayı yarıya kadar kaldırıp tekrar indirmek ile formayı başa geçirmek aynı şey değildir. IFAB metni "başı forma ile örtmeyi" saydığı için, forma başın üstünden geçtiyse uyarı beklenir. Gri alanlarda karar yine hakemin sahadaki değerlendirmesidir.
IFAB, bu durumu VAR rehberindeki sorularında da örnekler. Formasını çıkarıp sarı kart gören oyuncunun golü VAR incelemesinden sonra iptal edilirse, sarı kart yine yerinde kalır. Kaleciye özel durumlar için kaleci forma çıkarırsa ne olur sorusunu ayrı bir yazıda ele aldık.
Maske ve Başı Örten Eşyalar Neden Yasak?
Yüzü veya başı maske ya da benzeri bir eşyayla örtmek de gol sevinci sarı kart sebepleri arasındadır. Gerekçe basit: hakem ve rakipler oyuncunun kimliğini net görebilmelidir. Ayrıca yüzü örten eşya çoğu zaman önceden hazırlanmış bir gösteri anlamına gelir.
Kuralın dili "maske veya benzeri eşya" diyerek kapsamı geniş tutar. Bu nedenle tribünden atılan bir atkıyı ya da şapkayı başa takmak da yorum konusu olabilir. Yine de IFAB metni sahaya girmiş her nesneyi tek tek saymaz. Eşyanın yüzü veya başı örtüp örtmediği ölçüttür.
Bu davranışa sahada nadiren rastlanır; ancak kural yine de geçerlidir. Çünkü profesyonel maçlarda oyuncuların sahaya maske sokması zaten zordur. Amatör maçlarda ise tribünden atılan eşyalar daha kolay ulaşabilir. Bu yüzden amatör hakemler ve antrenörler kuralı bilmelidir.
Çite Tırmanmak ve Taraftara Yaklaşmak Ne Zaman Sorun Olur?
Kural ifadesi dikkatlidir. Gol sevinci sarı kart gerektiren davranış "çevre çitine tırmanmak ve/veya seyircilere güvenlik sorunu doğuracak biçimde yaklaşmak"tır. Yani taraftara yaklaşmak tek başına kart getirmez. Ceza, güvenlik veya emniyet riski doğduğunda gelir.
Bu ayrım sık sık yanlış aktarılır. "Tribüne yaklaşmak serbest, tribüne çıkmak yasak" cümlesi pratikte işe yarar ama tam doğru değildir. Çit olmayan sahada da kalabalığa karışmak güvenlik sorunu doğurabilir. Hakem bu durumda yine kart gösterebilir.
Saha dışına çıkarak kutlama yapmak ise ayrı bir konudur. IFAB, oyun alanının dışına çıkıp sevinmeyi tek başına uyarı sebebi saymaz. Yalnızca oyuncuların mümkün olan en kısa sürede dönmesini bekler. Ayrıntıyı saha dışına çıkan oyuncunun nereye döneceğini anlatan yazıda bulabilirsiniz.
Kışkırtıcı Gol Sevinci Ne Zaman Sarı, Ne Zaman Kırmızı Olur?
Kanun 12, "kışkırtıcı, alaycı veya tahrik edici" davranışı uyarı gerektiren bir davranış olarak sayar. Hakaret içeren, saldırgan veya aşağılayıcı davranış ise doğrudan oyundan çıkarma sebebidir. Aradaki fark, davranışın şiddetidir.
IFAB, bu farkı bir uygulama sorusunda açıkça yazar. Golün sonunda rakip taraftarların önünde uygunsuz bir hareket yapılırsa şu karar alınır: hareket kışkırtıcıysa sarı kart, hakaret veya aşağılama içeriyorsa kırmızı kart. Bu örnekte gol ofsayt nedeniyle sonradan iptal edilir, ama disiplin cezası yine verilir.
- Kışkırtıcı, alaycı veya tahrik edici hareket: sarı kart.
- Saldırgan, hakaret içeren veya aşağılayıcı söz ya da hareket: kırmızı kart.
Kartın rengini hakem belirler. Hareketin hangi gruba girdiği, jestin içeriği ve yöneldiği kişiye bağlıdır. Dolayısıyla "şu jest her zaman sarıdır" diye bir liste vermek doğru olmaz.
Aşırı Uzayan ve Koreografili Sevinç Zaman Kaybı Sayılır mı?
Kural koreografiyi yasaklamaz, ama teşvik de etmez. Metin açıkça "koreografili kutlamalar teşvik edilmez ve aşırı zaman kaybına yol açmamalıdır" der. Yani kısa bir ortak dans sorun değildir. Oyunu geciktiren uzun bir gösteri ise uyarıya yol açabilir.
Zaman kaybı kuralı iki yönlüdür. IFAB, oyunun yeniden başlamasını aşırı geciktirmeyi ayrı bir uyarı sebebi olarak sayar. Bu madde gol sevinci için de geçerlidir.
Pratikte "aşırı" kelimesi sayısal bir sınır içermez. IFAB burada dakika ya da saniye vermez. Bu nedenle bir takımın santraya dönmek için ne kadar bekleyebileceğini kuraldan hesaplayamayız. Ölçüt, hakemin sahadaki değerlendirmesidir. Golün geçerliliğiyle ilgili benzer bir mantık için hakem düdük çaldıktan sonra atılan gol yazısına bakabilirsiniz.
Gol İptal Edilirse Sarı Kart da Silinir mi?
Hayır. IFAB metni bu noktada nettir: oyuncu, gol iptal edilse bile bu davranışlar için uyarılır. Gol sevinci sarı kart kararının kaynağı golün geçerliliği değil, oyuncunun davranışıdır. Bu yüzden VAR incelemesi golü bozsa bile sarı kart kalır.
Bu kural taraftar için çoğu zaman acı bir sürprizdir. Oyuncu hem golden hem de beklediği sevinçten olur, üstüne kart görür. Üstelik kart sayısı bir sonraki maçların cezasına da yansıyabilir. Kart birikimi ve ceza sınırı için sarı kart ceza sınırı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Kuralın mantığı burada net görünür. Hakem sevinç anında oyunun gerçeğini yaşar. Gol sonradan iptal edilebilir, ama sevinç davranışı sahada gerçekleşmiştir. Davranış gerçekleştiği için ceza yerinde kalır.
Formanın Altındaki Mesajlar Kart Getirir mi?
Burada iki ayrı kural çalışır. Kanun 4 ekipman kuralını belirler: siyasi, dini veya kişisel sloganlar, ifadeler ve görseller yasaktır. Oyuncuların iç çamaşırı veya fanila üzerindeki bu tür yazıları göstermesi de yasaktır. Bu ihlal için kartı hakem değil, yarışma düzenleyicisi, ulusal federasyon veya FIFA yaptırım kapsamına alır.
Yani mesajı göstermek için formayı çıkarmak iki ayrı ihlalin birleşimidir. Forma çıkarma, Kanun 12 uyarınca sahada kartla cezalandırılır. Mesajın içeriği ise Kanun 4 uyarınca disiplin sürecine girebilir. Bu ikinci süreçte Türkiye için ayrıntıyı PFDK süreci yazısında okuyabilirsiniz.
Mesaj kışkırtıcı veya hakaret içeriyorsa sahada da kart gündeme gelebilir. IFAB, mesajın uygunluğunu değerlendirirken Kanun 12'deki bu iki ölçüte bakılmasını söyler. TFF organizasyonlarında ek sınırlamalar bulunabilir. TFF'nin güncel duyurusuna ve talimatlarına bakın.
Gol Sevinci Sırasında İkinci Sarı Kart Gelirse Ne Olur?
Oyuncu aynı maçta ikinci uyarıyı alırsa hakem onu oyundan çıkarır. IFAB bunu açıkça yazar: aynı maçta ikinci uyarı almak oyundan çıkarma sebebidir. Gol sevinci bu kuralın istisnası değildir.
Örneğin bir oyuncu ilk yarıda sert bir müdahale nedeniyle sarı kart görmüş olsun. Dakikalar sonra attığı golün ardından formasını çıkarırsa ikinci sarı kartı alır ve kırmızı kart görür. Gol geçerlidir, ama takım bir oyuncu eksik kalır.
Bu yüzden kart sınırındaki oyuncular için gol sevinci sarı kart bir risk yönetimi konusudur. Antrenörler, daha önce sarı kart görmüş oyuncuları bu konuda ayrıca hatırlatabilir. İki sarının ardışık verilmesi hakkında iki sarı kartın aynı pozisyonda verilmesi yazısı ek bilgi sunar.
İkinci sarıdan sonra çıkan kırmızı kartın sonuçları, direkt kırmızı karttan farklıdır. Bu farkı kırmızı kartın türleri yazısında ayrıntılı bulabilirsiniz.
VAR Gol Sevinci Sarı Kart Kararına Karışır mı?
Genel olarak hayır. Gol sevinci sarı kart kararlarında VAR protokolü, sarı kartın kendisinin incelenmesine izin vermez. İnceleme alanı dardır: gol, penaltı, doğrudan kırmızı kart, yanlış oyuncuya kart ve açıkça hatalı ikinci sarı kart.
Bir istisna vardır. Oyun durup yeniden başladıktan sonra hakem yalnızca iki durumda inceleme yapabilir: yanlış kimlik ve şiddet, tükürme, ısırma ya da son derece saldırgan davranışa bağlı doğrudan kırmızı kart ihtimali. Gol sevinci sırasında bu tür bir saldırı olursa VAR bunu hakeme bildirebilir.
Bu çerçevede sarı kartı doğrudan incelemek mümkün değildir. Hakem ise golü incelerken sevinç davranışını kendi gözlemiyle değerlendirir. Detaylı bilgi için VAR sarı karta karışır mı yazımızı okuyabilirsiniz. Orada VAR protokolünün tüm sınırlarını bulacaksınız.
Gol Sevinci Senaryoları Tabloda Nasıl Okunur?
Aşağıdaki tablo, IFAB Kanun 12 metnine dayanır ve en sık karşılaşılan durumları özetler. Son sütun kuralın dayanağını gösterir. Hakemin takdiri her durumda geçerlidir.
| Gol sonrası davranış | Genel hüküm | Dayanak |
|---|---|---|
| Takım arkadaşlarıyla sarılmak, kısa ortak kutlama | Serbest, kart yok | Kanun 12: oyuncular sevinebilir |
| Formayı çıkarmak | Sarı kart | Kanun 12: formayı çıkarmak |
| Formayı başın üstünden geçirmek | Sarı kart | Kanun 12: başı forma ile örtmek |
| Maske veya benzeri eşyayla yüzü kapatmak | Sarı kart | Kanun 12: maske veya benzeri eşya |
| Çite tırmanmak | Sarı kart | Kanun 12: çevre çiti ve güvenlik |
| Taraftara güvenlik sorunu doğuracak biçimde yaklaşmak | Sarı kart | Kanun 12: seyircilere yaklaşma |
| Kışkırtıcı veya alaycı hareket | Sarı kart | Kanun 12: kışkırtıcı davranış |
| Hakaret içeren veya aşağılayıcı hareket | Kırmızı kart | Kanun 12: hakaret ve aşağılayıcı hareket |
| Aşırı zaman kaybettiren sevinç | Sarı kart olabilir | Kanun 12: oyunu geciktirme |
| Saha dışına çıkıp kutlamak | Tek başına kart yok | Kanun 12: sahadan çıkma uyarı sebebi değil |
| Dini, siyasi veya kişisel mesaj göstermek | Düzenleyici yaptırım | Kanun 4: sloganlar ve görseller |
Tabloyu okurken bir noktaya dikkat edin: satırlar birbirinden bağımsız değildir. Bir oyuncu aynı sevinç sırasında hem formasını çıkarıp hem çite tırmanırsa iki ayrı uyarı sebebi doğar. IFAB, iki ayrı uyarılacak davranışın birbirine yakın işlenmesi halinde iki ayrı uyarı verilmesini söyler. Bu durumda oyuncu iki sarı kart görür ve kırmızıyla oyundan çıkar.
Tablodaki "olabilir" ifadesi, kuralın sayısal bir sınır vermediği anlamına gelir. Hakem, oyunun gidişatını ve sevincin süresini birlikte değerlendirir.
Yedekler ve Teknik Heyet Gol Sevincinde Nelere Dikkat Etmeli?
Gol sevinci yalnızca sahadaki oyuncuları ilgilendirmez. Yedek kulübesindeki oyuncular da sevinci paylaşır. IFAB metnine göre yedek veya oyundan çıkan oyuncu, hakemin izni olmadan sahaya girerse uyarılır. Yani gol sonrası sahaya koşan yedekler de kart riski taşır.
Yedek oyuncular için uyarı sebepleri arasında şunlar sayılır:
- Oyunu geciktirmek.
- Hakem kararına itiraz etmek.
- Hakemin izni olmadan sahaya girmek.
- Sportmenlik dışı davranmak.
Takım yetkilileri için Kanun 12 ayrı yaptırımlar tanımlar. Teknik alan dışına çıkmak ve sahaya girmek bunların başında gelir. Yedek kulübesi sevincinin sınırlarını antrenörün önceden konuşması iyi bir uygulamadır. Gol sonrası sahaya girişle ilgili genel sınırlar için oyuncu değişikliği kuralları yazısını inceleyebilirsiniz.
Çocuk ve Amatör Maçlarında Gol Sevinci Sarı Kart Nasıl Yönetilir?
IFAB kuralları 11'e 11 resmî futbol içindir. Yaş kategorilerinde saha, top, süre ve oyuncu sayısı değiştirilebilir. Çocuk ve gençlik organizasyonlarında hangi kartın hangi durumda gösterileceği de organizasyona göre değişebilir. TFF'nin güncel duyurusuna ve organizasyon talimatına bakın.
Gol sevinci sarı kart riski dışında, güvenlik açısından bazı noktalar her yaşta geçerlidir. Bu öneriler kontrollü araştırma verisine dayanmaz.
- Çit, kale arkası reklam panosu veya duvar gibi sert yüzeylere tırmanmayı hiçbir yaşta onaylamayın.
- Takla, ters takla veya diz üstü kayma gibi hareketleri yaşa uygun, yumuşak zeminde ve sağlıklı ısınma sonrasında yaptırın.
- Islak çimde diz kayması sırasında ağrı, burkulma veya sürtünme yanığı varsa kutlamayı hemen bitirin.
- Formayı başa geçirme hareketini çocuklara öğretmeyin. Bu hareket kurala aykırıdır ve kutlamayı gereksiz yere uzatır.
Çocuk futbolunda gol sevinci zaten özgür ve doğal bir davranıştır. Antrenörün amacı sevinci bastırmak olmamalıdır. Amaç, güvenli ve saygılı bir sevinç alışkanlığı kurmaktır. Aile tutumu için ebeveyn baskısı rehberine da göz atabilirsiniz.
Antrenör Gol Sevinci Kurallarını Çocuklara Nasıl Öğretir?
Bu konuda çocuklara özel araştırma sınırlıdır, bu yüzden aşağıdaki çalışma pratik bir öneridir. Süreleri ve tekrar sayısını gruba göre ayarlayın.
- Kurulum: 20 x 15 metrelik alanda iki küçük kale ve 6 ila 10 çocuk. Bir yetişkin hakem rolündedir.
- Amaç: Gol sonrası güvenli ve kısa bir sevinç alışkanlığı kazandırmak.
- Kural: Gol atan oyuncu takım arkadaşıyla kısa bir kutlama yapar ve santraya döner. Hakem, formayı çıkaran veya çite yaklaşan oyuncuya "sarı kart" yerine sözlü uyarı verir.
- İlerleme: Önce kutlama serbesttir. Ardından "5 saniyede santraya dön" kuralı eklenir. Son aşamada çocuklar kendi kutlama kurallarını belirler.
- Hata: Sevinci tamamen yasaklamak çocuğun oyun keyfini düşürür. Bunun yerine neden sınır olduğunu kısa bir cümleyle açıklayın.
Kısa kurallar uzun açıklamalardan daha kolay akılda kalır. İki cümleyi geçmeyen bir kural ve sahada birkaç tekrar çoğu zaman yeterli olur. Ağrı, baş dönmesi veya düşme sonrası şikâyet olursa oyunu durdurun ve gerekirse sağlık personeline başvurun.
Gol Sevinci Hakkında Hangi Yanlış İnanışlar Yaygındır?
Futbol çevresinde bu konuda birkaç eski ve kesin görünen bilgi dolaşır. Bunların bir kısmı kuralın eski yorumlarından, bir kısmı da kısaltılmış anlatımlardan gelir. IFAB metniyle karşılaştırıldığında şu tablo çıkar.
| Yaygın inanış | IFAB metnine göre durum |
|---|---|
| Tribüne yaklaşmak yasaktır | Yasak olan, güvenlik sorunu doğuran yaklaşmadır |
| Saha dışına çıkmak sarı kart getirir | Tek başına uyarı sebebi değildir, oyuncular hemen dönmelidir |
| Gol iptal edilirse kart da iptal olur | Uyarı geçerli kalır |
| Forma altı yazı gösterilirse hakem kart çıkarır | Kanun 4 ihlalini düzenleyici kurum cezalandırır |
| VAR sevinç kartını geri aldırabilir | Sarı kart doğrudan incelenemez |
| Her koreografi yasaktır | Teşvik edilmez, ama yasak değildir |
Bu inanışların çoğu iyi niyetle yayılır. Anlatıcılar kuralı kısaltır, dinleyici de kısa halini kesin kural sanır. Siz yine de kuralı, birincil kaynak olan IFAB metninden doğrulayın. Güncel kitapçığın adı yılla etiketlenir, ancak kural kitapçığının resmî sayfası her zaman en güncel metni gösterir.
Bu tablo, hakem kararlarının neden tartışma yarattığını da gösterir. Kuralın bir kısmı net, bir kısmı hakemin takdirindedir. Takdir alanı olan durumlarda iki farklı hakem farklı karar verebilir.
Hakem Gol Sevinci Kararını Hangi Sırayla Verir?
Aşağıdaki sıra bir yorumdur, resmî bir protokol değildir. Hakemin kafasında olası adımları anlamak için yararlıdır.
- Gol geçerli mi? Hakem önce ofsayt, faul ve el kuralını kontrol eder.
- Sevinç davranışı kural listesindeki dört maddeden birine giriyor mu?
- Davranış kışkırtıcı mı, yoksa hakaret içeriyor mu?
- Sevinç oyunun yeniden başlamasını aşırı geciktiriyor mu?
- Oyuncunun önceden sarı kartı var mı? İkinci uyarı kırmızıya dönüşür.
İlk sırada golün geçerliliği olsa da, daha önce gördüğümüz gibi kart golün kaderinden bağımsızdır. Hakem iptal edilen bir golde de davranışı değerlendirir. Genel hakem işaretleri için hakem el işaretleri yazımıza bakabilirsiniz.
Kart Gol Sevinci Sırasında mı, Sonra mı Gösterilir?
IFAB metni zamanlamayı da düzenler. Hakem bir oyuncuyu uyarmaya veya oyundan çıkarmaya karar verdiğinde, yaptırım uygulanana kadar oyunu yeniden başlatmaz. Gol sonrası oyun zaten durduğu için hakem kartı genellikle sevinç sırasında ya da hemen ardından gösterir.
Hakem kartı göstermeden önce takım arkadaşlarının sevincini bölmek zorunda değildir. Ancak oyun yeniden başlamadan kartın işlenmesi gerekir. Bu yüzden santra vuruşu, kart işlemi bitmeden yapılmaz. Hakem uyarıyı kayda geçirir, oyuncuya kartı gösterir ve ancak sonra düdüğü çalar.
Seyirci için bu durum, golden sonra uzayan bir bekleme gibi görünür. Oysa hakem, kartın kimliğini doğru yazmak zorundadır. Yanlış oyuncuya gösterilen kart VAR'ın inceleyebildiği az sayıdaki durumdan biridir. Bu yüzden hakemler kimliği netleştirmeden hareket etmez.
Halı Sahada ve Futsalda Gol Sevinci Kuralı Aynı mı?
Hayır, her zaman aynı değildir. IFAB metni 11'e 11 resmî futbolu düzenler. Halı saha için tek bir resmî kural kitabı yoktur. Kurallar organizasyona göre değişir. Dolayısıyla halı sahada forma çıkarmanın kart getirip getirmeyeceği turnuva talimatına bağlıdır.
Futsal için FIFA Futsal Oyun Kuralları geçerlidir. Futsal metnindeki gol sevinci hükmü bu yazıda ele alınmıyor. Futsal oynayan oyuncular ve antrenörler kuralı doğrudan FIFA metninden kontrol etmelidir.
Amatör halı saha turnuvalarında hakemler çoğu kez kendi turnuva kurallarına göre karar verir. Maçtan önce kaptanlara kuralı sormak sorunu önler. Detaylı kural farkları için halı saha ile resmî futbol arasındaki farkları okuyabilirsiniz.
Oyuncular Gol Sevinci Kart Riskini Nasıl Azaltır?
Kural net olduğunda risk de yönetilebilir. Aşağıdaki öneriler, kuralın kendi sınırlarına dayanan bir yorumdur.
- Formayı yerinde bırakın. Mesaj göstermek istiyorsanız maç sonrasını bekleyin.
- Çite ve reklam panolarına tırmanmayın. Taraftarla göz teması kurun ama sahadan uzaklaşmayın.
- Kutlamayı kısa tutun ve takım arkadaşlarınızla santraya dönün.
- Önceden sarı kart gördüyseniz kutlamayı özellikle sade bırakın.
- Rakip taraftara yönelik hareketlerden kaçının. Kışkırtıcı jest sarı, hakaret kırmızı karta gider.
Takım kaptanı bu konuda önemli bir rol üstlenir. Kaptan, sevincin uzadığını gördüğünde takımı toparlayabilir. Hakemle sakin iletişim kurmak ise kart sonrası itiraz riskini azaltır. IFAB, hakem kararına itirazı ayrı bir uyarı sebebi olarak sayar. Bu yüzden karta karşı yapılan sert itiraz ikinci bir kart getirebilir.
Gol Sevinci Kuralı Neden Her Maçta Aynı Sertlikte Uygulanmaz?
Kuralın bir kısmı nettir, bir kısmı yorum ister. Forma çıkarmak veya çite tırmanmak gibi davranışlar gözle görülür ve sayılabilir. "Aşırı" sevinç, "kışkırtıcı" jest veya "güvenlik sorunu" gibi ifadeler ise hakemin değerlendirmesine bağlıdır.
Bu yüzden iki hakem benzer bir sevinç için farklı karar verebilir. Bir hakem kısa bir koreografiyi serbest bırakırken diğeri maçın temposuna bakarak uyarabilir. Bu farklılık kuralın kusuru değildir. IFAB hakeme bilerek takdir alanı bırakır, çünkü her maçın havası, tribünün durumu ve skor farklıdır.
Oyuncu ve antrenör için pratik sonuç şudur: Net sınırların içinde kalmak yetmez, hakemin maç boyunca kurduğu çizgiyi de okumak gerekir. Maçın ilk dakikalarında hakemin küçük ihlallere nasıl tepki verdiğini izlemek, sevinç sırasında ne kadar alan kalacağı hakkında ipucu verir.
Güncel kuralı nereden kontrol edersiniz?
Kuralın dayanağı IFAB Kanun 12 ve Kanun 4 metinleridir; VAR konusunda IFAB VAR protokolü esas alınır. Çocuk ve gençlik organizasyonlarında kart uygulaması için TFF'nin güncel duyurusuna, TFF disiplin cezalarının tutarları ve gün sayıları için PFDK ve federasyon talimatına bakın.
Ek olarak federasyon düzeyinde ücret, ceza süresi ve kart sayısı gibi rakamlar organizasyona göre değişir. Böyle bir rakamı bir kuraldan çıkarmak yanlış olur. Şikâyet veya itiraz durumlarında okul ve turnuva sorunları için futbol okulu şikâyet sayfasındaki yönlendirmelere bakabilirsiniz.
Aynı Soruyu Başka Hangi Açılardan Okuyabilirsiniz?
Gol sevinci kartı, kart sisteminin küçük bir parçasıdır. Konuyu genişletmek isteyenler için üç yön önerebiliriz. Birincisi bilinçli kart ve disiplin sürecidir. İkincisi kartın oyuncunun hanesine yazılması ve sonraki maçlara etkisidir. Üçüncüsü kaleci ve saha dışı sevinç gibi özel durumlardır.
Bilinçli kart ve disiplin boyutu için bilinçli sarı kart görmenin cezası yazısı en yakın kaynaktır. Resmî kuralları kendiniz okumak için IFAB Kanun 4 ekipman bölümü ve Türkiye uygulaması için TFF ana sayfası iyi başlangıç noktalarıdır.
Sıkça sorulan sorular
Gol sevinci için sarı kart gösterilen en yaygın hareket nedir?
IFAB metni dört davranışı sayar: formayı çıkarmak veya başa geçirmek, yüzü maske benzeri eşyayla örtmek, çite tırmanmak veya güvenlik sorunu doğuracak biçimde seyirciye yaklaşmak ve kışkırtıcı davranmak. Bu listede hangisinin en sık görüldüğüne dair bir veri bilinmiyor, bu yüzden sıralama vermiyoruz.
Gol sevinci sırasında formayı yalnızca kaldırıp göstermek kart getirir mi?
IFAB metni formayı çıkarmayı ve formayı başa geçirmeyi açıkça sayar. Formayı kısmen kaldırma gibi ara durumlar için metinde ayrı bir madde yoktur. Bu yüzden karar hakemin sahadaki değerlendirmesine kalır. Başın üstünden geçen forma, uyarı beklenen bir davranıştır. Tereddüt varsa formayı yerinde bırakmak en güvenli yoldur.
Gol iptal edilirse sevinç kartı da iptal olur mu?
Hayır. IFAB, bu davranışlar için oyuncunun gol iptal edilse bile uyarılması gerektiğini yazar. VAR rehberindeki bir uygulama sorusu da aynı sonucu verir: forma çıkarıp sarı kart gören oyuncunun golü iptal edilse bile kart geçerli kalır. Kartın sebebi golün durumu değil, oyuncunun davranışıdır.
Gol sonrası saha dışına çıkmak sarı kart sebebi mi?
Tek başına değil. IFAB, gol kutlamak için oyun alanından ayrılmanın uyarı sebebi olmadığını yazar, ama oyuncuların en kısa sürede dönmesini bekler. Çite tırmanmak, seyirciye tehlikeli biçimde yaklaşmak veya kışkırtıcı davranmak ise ayrıca uyarı gerektirir. Sınır, saha dışına çıkma değil, güvenlik ve davranış kalitesidir.
İkinci sarı kart gol sevincinde gelirse oyuncu oyundan çıkar mı?
Evet. Aynı maçta ikinci uyarıyı almak, IFAB'a göre oyundan çıkarma sebebidir. Gol sevinci bu kuralda bir istisna oluşturmaz. Oyuncu daha önce uyarılmışsa ve gol sonrası forma çıkarırsa kırmızı kart görür. Gol geçerliyse yine geçerli kalır, ama takım bir oyuncu eksik devam eder.
Çocuk maçlarında gol sevinci kuralı farklı mı uygulanır?
IFAB, yaş kategorilerinde saha, top, süre ve oyuncu sayısı gibi unsurların değiştirilebileceğini söyler. Çocuk ve gençlik organizasyonlarında kart uygulaması organizasyona göre değişebilir. Maçın oynandığı organizasyonun talimatına ve TFF'nin güncel duyurusuna bakmak gerekir. Güvenlik kuralları ise her yaşta aynıdır.
Bu yazıyı yapay zekâ ile özetleyin
Kullandığınız asistan bu rehberi okuyup sizin için kısaca özetlesin; yanıtında kaynak olarak bu sayfanın bağlantısı yer alır.
ChatGPT ile özetle (yeni sekmede açılır)
Claude ile özetle (yeni sekmede açılır)
Perplexity ile özetle (yeni sekmede açılır)
Google AI Modu ile özetle (yeni sekmede açılır)
Copilot ile özetle (yeni sekmede açılır)
Grok ile özetle (yeni sekmede açılır)
Asistanlar yanıtlarını kendileri üretir ve hata yapabilir. Ücret, kayıt ve sağlıkla ilgili kararlarda okulla ya da uzmanla doğrudan görüşün.