İçeriğe geç
Futbolcu Analizi

Progresif Alım Nedir? Topu İleride Karşılayan Oyuncunun Değeri Nasıl Ölçülür?

Progresif alım nedir, nasıl hesaplanır ve nasıl okunur? Mevkiye göre yorum, sık yanılgılar, yaş gruplarına göre drill'ler ve veli için pratik öneriler.

Yazan
İçerik Editörü
Bölüm
24
Okuma
15 dk
Progresif Alım Nedir? Topu İleride Karşılayan Oyuncunun Değeri Nasıl Ölçülür?
Bu Yazıda Neleri Anlattık?
Kısa cevap 10 saniyede okunur

Progresif alım nedir?

Progresif alım, bir oyuncunun rakip kaleye doğru belirgin biçimde ilerleyen bir pası karşılamasıdır. Pası veren oyuncu progresif pas yazar, topu alan oyuncu ise progresif alım yazar. Böylece metrik, oyunu ileride kimin karşıladığını ve takımın topu nerede bulduğunu gösterir.

Bu bir özet. Ayrıntılar, örnekler ve sık sorulan sorular yazının devamında.23 bölüm · 15 dk okuma
FutbolOkulu.Net İçerik Editörü Cevabı paylaş

Progresif alım, kısaca pasın öbür ucudur. Yıllarca istatistik tabloları yalnız pası vereni ödüllendirdi. Oysa her iyi pasın bir de alıcısı vardır. Alıcı doğru anda boşluğa girmeseydi, pas ya hiç atılmazdı ya da rakibe giderdi. Bu yüzden bu ölçü, özellikle hücum hattındaki oyuncuların topsuz zekâsını ortaya çıkarır.

Bu ölçüyü anlamak için önce progresif pasın ne olduğunu bilmek gerekir. Progresif pas tanımlarını, eşikleri ve top taşımayı ayrıntılı anlatan progresif pas ve top taşıma rehberi bu yazının temelidir. Burada aynı tanımları tekrar etmek yerine, pası alan oyuncunun gözünden bakacağız.

Reklamlar

Progresif alımı ayrı bir istatistik yapan nedir?

Bir pas iki oyuncunun ortak işidir. Ancak klasik tablolar yalnız pası vereni kaydeder. Örneğin bir stoper çizgiler arasına sert bir pas atar ve 10 numara topu döner. Tabloda stoperin adının yanına bir progresif pas düşer. Peki 10 numaranın o pası alabilmek için yaptığı hareketi kim kaydediyor?

Bu metrik tam olarak bu boşluğu doldurur. Üstelik takımın oyun planı hakkında da bilgi verir. Bir takımda progresif alımların büyük kısmı tek oyuncuda toplanıyorsa, takım topu ileriye taşırken hep o oyuncuyu arıyor demektir. Bu durum bir güç olabilir, ama rakip o oyuncuyu kapattığında bir zaaf da olabilir.

Kısacası metrik iki soruya cevap verir:

  • Takım topu ileriye kimin üzerinden taşıyor?
  • Hangi oyuncu rakip çizgilerin arkasında ya da arasında topla buluşabiliyor?

Progresif alım nasıl hesaplanır?

Hesap mantığı basittir: Analist önce pasın progresif olup olmadığına bakar. Pas bu tanıma uyuyor ve isabetliyse, topu alan oyuncunun hanesine bir alım yazar. Dolayısıyla progresif alım sayısı, progresif pas tanımına tamamen bağlıdır.

Analiz sağlayıcıları progresif pası farklı biçimlerde tanımlar. Yaygın bir tanım, topun kaleye belirli bir mesafe yaklaşmasını ya da rakip ceza sahasına tamamlanmasını şart koşar. Bazı tanımlar kendi yarı sahasının derinliğinden atılan pasları dışarıda bırakır. Başka sağlayıcılar ise mesafe yerine yüzdesel yaklaşmayı ölçer. Bu yüzden iki farklı sitede aynı oyuncu için farklı sayılar görmek olağandır.

Adım adım akış şöyle işler:

  1. Veri girişçisi pasın başlangıç ve bitiş koordinatlarını işaretler.
  2. Yazılım topun rakip kaleye ne kadar yaklaştığını hesaplar.
  3. Pas sağlayıcının eşiğini aşıyorsa progresif etiketi alır.
  4. Pas isabetliyse alıcının hanesine bir alım düşer.
  5. Analist toplamı oynanan süreye bölüp 90 dakikalık ortalamayı çıkarır.

Progresif alım ile topla buluşma arasındaki fark nedir?

Topla buluşma, oyuncunun topa dokunduğu her anı kapsar. Kaleci atışı, geri pas, yan pas, taç atışı fark etmez. Bu ölçü ise bu buluşmaların yalnız ileriye dönük küçük bir dilimidir. Bir orta saha oyuncusu maç boyunca yüzlerce kez topla buluşabilir. Ancak bunların çok azı progresif alım olabilir.

Bu ayrım önemlidir, çünkü toplam dokunuş sayısı çoğu zaman topa sahip olma oranını yansıtır. Topu çok tutan takımın oyuncuları doğal olarak topa çok değer. Progresif alım ise dokunuşun yerini ve yönünü sorar. Örneğin kendi yarı sahasında rahatça pas alan bir oyuncu ile rakip orta sahanın arkasında, sırtı kaleye dönük pas alan bir oyuncu aynı şeyi yapmıyor.

Ceza sahası içindeki dokunuşları ayrıca inceleyen bir ölçü de vardır. Onu ceza sahasında topla buluşma istatistiği yazısında ele aldık. İleri pas alımı sahanın her yerinde olabilir, ceza sahası dokunuşu ise yalnız son bölgede.

Benzer ölçüler arasındaki farklar neler?

Aşağıdaki tablo, sık karıştırılan dört ölçüyü yan yana koyar. Rakam vermez, yalnız neyi ölçtüklerini ve hangi soruya cevap verdiklerini gösterir.

ÖlçüKimi kaydeder?Neyi anlatır?Tek başına zayıf yanı
Progresif pasPası verenOyunu ileri taşıma cesareti ve isabetiAlıcının hareketini görmez
Progresif alımPası alanİleride topla buluşabilme becerisiPasörün kalitesine bağlıdır
Progresif top taşımaTopu sürenTopla alan kazanmaTop kaybı riskini tek başına göstermez
Toplam dokunuşTopa dokunanOyuna katılım sıklığıDokunuşun yeri ve yönü yoktur

Tabloyu okurken şunu unutmayın: Hiçbir satır tek başına oyuncu kalitesi demek değildir. Bu yüzden analistler bu ölçüleri birlikte kullanır.

Reklamlar

Progresif alım sayısı nasıl okunur?

İlk kural, sayıyı süreye göre ayarlamaktır. Bir maçın tamamını oynayan oyuncu ile son çeyrekte oyuna giren oyuncuyu doğrudan karşılaştıramazsınız. Bu nedenle tablolar genelde 90 dakika başına ortalamayı gösterir. Ancak çok az süre alan oyuncuda bu ortalama da yanıltır, çünkü birkaç maç sayıyı fazlasıyla oynatır.

İkinci kural, takım bağlamını hesaba katmaktır. Topu çok tutan bir takımda bütün oyuncuların progresif alımı yüksek çıkabilir. Kontra atak oynayan bir takımda ise top az ama hızlı ilerler. Dolayısıyla aynı oyuncu iki farklı takımda çok farklı sayılar üretebilir.

Üçüncü kural, sayıyı videoyla doğrulamaktır. Rakam size nereye bakacağınızı söyler. Peki o alımlardan sonra ne oldu? Oyuncu topu dönebildi mi, pas yaptı mı, top kaybetti mi? Bu soruların cevabı yalnız görüntüde vardır.

Progresif alım hangi durumlarda yanıltabilir?

Her istatistik gibi bu ölçünün de kör noktaları vardır. Sık karşılaşılan yanılgılar şunlardır:

  • Pasör etkisi: Takımda çok iyi bir pasör varsa, onun hedefi olan oyuncunun sayısı şişer. Yani rakam kısmen arkadaşının becerisini ölçer.
  • Alım sonrası belirsizlik: Metrik topun alındığını söyler, ama alımdan hemen sonra top kaybedildiyse bunu göstermez.
  • Uzun top etkisi: Uzun toplara dayalı oynayan takımın hedef santraforu çok progresif alım yazabilir. Ancak bu alımların bir kısmı baskı altında ve kontrol edilemeyen toplardır.
  • Tanım farkı: Sağlayıcılar eşiği farklı belirlediği için siteler arası karşılaştırma yanıltır.
  • Görünmeyen koşu: Oyuncu mükemmel bir koşu yapar ama pas gelmezse, rakamda hiçbir iz kalmaz.

Son madde özellikle önemlidir. Pas almayan koşular da savunmayı çeker ve arkadaşına alan açar. Bu katkıyı topsuz koşu analizi ile ayrıca değerlendirmek gerekir.

Santraforun progresif alım sayısı neyi anlatır?

Santrafor doğal olarak sahanın en ileri noktasında yer alır. Bu yüzden ona gelen pasların büyük kısmı tanım gereği progresif olabilir. Ancak burada asıl soru nicelik değil, alımın türüdür. Santrafor topu kaleye sırtı dönük mü aldı, yoksa savunmanın arkasına koşarak mı?

Sırtı dönük alım, takımın oyunu ileriye bağlamasına yardım eder. Örneğin santrafor topu tutar, ikinci forvete ya da kanada aktarır. Savunma arkasına yapılan koşuyla gelen alım ise doğrudan gol pozisyonu üretebilir. İki santraforun sayısı aynı olsa bile oyun profilleri tamamen farklı olabilir.

Ayrıca santraforun alımlarını ceza sahası dokunuşları ve şut değerleri ile birlikte okumak gerekir. Şut kalitesini anlatan beklenen gol (xG) yazısı bu tamamlayıcı okumanın iyi bir başlangıcıdır.

Kanat oyuncusunda bu ölçü neyi gösterir?

Kanat oyuncuları bu alımları genelde iki yoldan yazar. Birincisi, bekten ya da stoperden gelen çizgi boyu paslardır. İkincisi ise savunmanın arkasına yapılan derin koşulardır. Hız avantajını kullanan kanatlar ikinci yolla çok alım üretebilir.

Ancak kanatta alım yeri kadar alımdan sonraki eylem de önemlidir. Topu aldıktan sonra içeri kat eden, adam geçen ya da orta yapan kanat ile topu hemen geri veren kanat farklı rollerdedir. Bu yüzden kanat oyuncusunun progresif alımını çalım, orta ve şut yaratan aksiyonlarla birlikte inceleyin.

Kanat oyuncusunun içeri girdiği bölgeleri anlamak için yarı alan kullanımı konusunu bilmek faydalıdır. Çünkü modern oyunda kanatların önemli bir kısmı topu çizgide değil, yarı alanda almaya çalışır.

Reklamlar

Orta saha oyuncusunun progresif alımına neden farklı bakmak gerekir?

Orta sahada ileri pası karşılamak çoğu zaman en zor alımdır. Oyuncu rakip orta saha çizgisinin arkasında, baskı altında ve dar alanda topu karşılar. Üstelik çoğu zaman sırtı rakip kaleye dönüktür. Bu yüzden orta sahada az sayıda progresif alım bile değerli olabilir.

Özellikle 10 numara ve hücumcu orta saha rolünde, oyuncunun çizgiler arasında boş kalma becerisini bu metrik ortaya çıkarır. Rakip savunmanın önündeki tehlikeli bölgeyi anlatan Zone 14 yazısı, bu alımların neden önemsendiğini açıklar.

Defansif orta saha oyuncusu ise genelde daha geride topla buluşur. Onun sayısının düşük çıkması bir eksiklik değildir. Çünkü rolü, topu ileri taşıyacak pası vermektir. Yani defansif orta sahayı progresif alımla değil, progresif pasla değerlendirmek daha doğrudur.

Bek ve stoperlerde progresif alım ne anlatır?

Stoperlerde bu sayı genelde düşüktür, çünkü stoperin önünde neredeyse her zaman takım arkadaşları vardır. Bu yüzden stoper için bu metrik çok az bilgi verir. Stoperi değerlendirirken başka ölçülere bakmak gerekir.

Bekler ise ilginç bir ara noktadadır. Hücuma katılan bekler kenarda boş alanı kullanarak çok sayıda ileri pas alabilir. Özellikle kanat oyuncusu içeri kat ettiğinde, dışarıdan bindiren bek pası karşılar. Bu durumda bekin progresif alım sayısı, takımın oyun planını da yansıtır.

Bekin hücuma katılma zamanlamasını ayrıntılı anlatan bir rehber için overlap ve underlap koşusu yazısına bakabilirsiniz.

Alımın kalitesini ne belirler?

Bütün progresif alımlar aynı değerde değildir. Analistler alımın kalitesini ayırt etmek için birkaç soru sorar:

  1. Oyuncu topu hangi bölgede aldı? Rakip ceza sahasına yakınlık değeri artırır.
  2. Topu alırken vücudu hangi yöne açıktı? Kaleye dönük alım, sırtı dönük alımdan daha çok seçenek sunar.
  3. Rakip baskısı ne kadardı? Yakın baskı altında temiz alım, ayrı bir beceridir.
  4. İlk dokunuş topu ileri mi taşıdı, yoksa durdurdu mu?
  5. Alımdan sonraki birkaç saniyede ne oldu?

Bu soruların bir kısmını bazı veri sağlayıcılarının gelişmiş modelleri ayrıca ölçer. Örneğin topun değerini bölgeye göre puanlayan beklenen tehdit (xT) yaklaşımı, alımın yapıldığı bölgenin ne kadar tehlikeli olduğunu sayısal olarak anlatır.

İlk dokunuşun önemini çocuklara anlatırken ilk dokunuşla top kontrolü rehberindeki çalışmalardan da yararlanabilirsiniz.

Saha örneği: aynı sayı, iki farklı oyuncu

Kurgusal bir örnek üzerinden düşünelim. İki hücum oyuncusu bir maçta aynı sayıda progresif alım yazmış olsun. Tabloya bakan biri ikisini eşit görebilir. Ancak videoya bakınca tablo değişir.

Birinci oyuncu bütün alımlarını kenar çizgisine yakın, rakipten uzak bölgelerde yaptı. Topu aldıktan sonra çoğu zaman geri pas verdi. İkinci oyuncu ise alımlarının yarısını çizgiler arasında, baskı altında yaptı. Üstelik topu döndürüp iki kez şut pozisyonu hazırladı.

Yani aynı rakam iki farklı hikâye anlatıyor. Bu örnek, metrik yorumunun neden video ve bağlam gerektirdiğini gösterir. Bir maçı izlerken neye bakacağınızı adım adım anlatan maç analizi rehberi bu bakışı geliştirmeye yardım eder.

Benzer bir durum savunma oyuncularında da yaşanır. İki bek aynı sayıda ileri pas almış olabilir. Ancak birinci bek bu topları rakip kanatla birebir kalarak, ikincisi ise tamamen boş alanda karşılamış olabilir. Birinci bekin işi çok daha zordur, ama tablo bu farkı göstermez. Bu yüzden analistler sayıyı her zaman bir soru olarak görür, cevap olarak değil. Ardından videoya dönüp o sorunun gerçek cevabını arar. Bu alışkanlık hem profesyonel analiz ekiplerinde hem de altyapı antrenörlerinde aynı değeri taşır.

Reklamlar

Progresif alım için resmî bir eşik var mı?

Hayır. Progresif alımın evrensel, resmî bir tanımı yoktur. FIFA ya da IFAB gibi kurumlar bu tür performans ölçülerini tanımlamaz. Oyun kuralları golü, faulü, ofsaydı düzenler, ama hangi pasın progresif sayılacağına karar vermez.

Bu nedenle tanımlar veri şirketlerinin ve analistlerin tercihidir. Bir sağlayıcı mesafe eşiği kullanır, başka biri kaleye yüzdesel yaklaşmayı ölçer. Ayrıca bazı tanımlar ceza sahasına yapılan bütün isabetli pasları otomatik olarak progresif kabul eder. Dolayısıyla 'iyi bir kanat şu kadar progresif alım yapar' gibi genel bir eşik vermek yanıltıcı olur.

Pratik öneri şudur: Karşılaştırma yapacaksanız aynı kaynağı, aynı tanımı ve aynı lig düzeyini kullanın. Farklı kaynakların sayılarını aynı tabloda yan yana koymayın.

Bir de veri girişinin insan eliyle yapıldığını hatırlayın. Maçı kodlayan kişiler pasın başlangıç ve bitiş noktasını ekranda işaretler. Dolayısıyla birkaç metrelik farklar kaçınılmazdır. Eşiğe çok yakın paslarda bu küçük farklar, bir pasın progresif sayılıp sayılmamasını belirleyebilir. Bu yüzden tek maçtaki küçük farklara fazla anlam yüklemeyin.

Genç oyuncu progresif alımı nasıl geliştirir?

Çocuk futbolunda bu metriği saymaya gerek yoktur. Ancak arkasındaki beceri, yani ileride topla buluşabilmek, erken yaşta öğretilebilir. Bu beceri üç parçadan oluşur: boş alanı görmek, doğru anda hareket etmek ve topu doğru vücut açısıyla almak.

Yaş gruplarına göre şöyle bir çerçeve kullanılabilir:

  • 6-9 yaş: Küçük alan oyunlarında 'topu olmayan arkadaşın yerine geç' gibi basit yönergeler. Amaç sayıdan çok keşiftir.
  • 10-12 yaş: Omuz üstünden bakma alışkanlığı, açık vücutla pas alma ve iki çizgi arasında boşluk arama.
  • 13-15 yaş: Baskı altında yarı dönük alım, pasörle göz teması ve koşu zamanlaması.
  • 16 yaş ve üzeri: Rakip savunma çizgisine göre konumlanma ve video ile kendi alımlarını inceleme.

Her yaşta öncelik oyundan keyif almaktır. Rakamlarla çocuğu değerlendirmek yerine becerinin kendisini övün.

Antrenör hangi drill'lerle bu beceriyi çalıştırabilir?

Aşağıdaki çalışmalar, ileride pas karşılama becerisini oyun içinde geliştirir:

  1. Üç bölgeli rondo: Antrenör sahayı üç şeride böler. Ortadaki şeritte iki savunmacı bekler. Dış şeritteki oyuncular ortadaki arkadaşa pas atıp karşı şeride geçmeye çalışır. Ortadaki oyuncu topu dönerek karşı tarafa taşırsa puan alır.
  2. Çizgi arası oyun: 4'e 4 artı iki ortak oyuncu. Gol yalnız rakip orta saha çizgisinin arkasında pas alındıktan sonra geçerlidir.
  3. Vücut açısı istasyonu: Oyuncu bir koniden pas alır, ön ayağının içiyle topu kapalı rakibe uzak tarafa yönlendirir ve ileri sürer.
  4. Derin koşu oyunu: Savunma çizgisinin arkasına koşu ile gelen pasa ek puan verilen küçük alan maçı.

Her çalışmanın sonunda kısa bir soru sorun: 'Topu nerede aldın, neden orada boştun?' Bu soru çocuğu düşünmeye iter ve oyunu okuma becerisini geliştirir.

Veli maç izlerken bu beceriyi nasıl fark eder?

Velilerin maç izlerken çoğu zaman gözü topta olur. Oysa progresif alım becerisi top gelmeden önce başlar. Bu yüzden zaman zaman topu bırakıp çocuğunuza bakın.

Şu işaretler iyi bir alıcıyı gösterir:

  • Top gelmeden önce başını çevirip etrafına bakıyor mu?
  • Rakibin arkasında saklanmak yerine pasörün göreceği bir yere hareket ediyor mu?
  • Topu aldığında ilk dokunuşla ileri dönebiliyor mu?
  • Pas gelmediğinde yeniden yer değiştiriyor mu?

Bu gözlemleri çocuğa eleştiri olarak değil, merak olarak iletin. Örneğin 'Bugün kaç kez arkanı kontrol ettin?' gibi bir soru, notlamadan çok daha etkilidir. Ayrıca çocuğunuzun yaşına uygun bir antrenman ortamı arıyorsanız il ve ilçe bazlı futbol okulu sayfalarına göz atabilirsiniz.

Reklamlar

Progresif alım verisinde en sık yapılan hatalar nelerdir?

Bu metriği kullanırken sık yapılan hatalar şunlardır:

  • Farklı sağlayıcıların sayılarını aynı tabloda karşılaştırmak.
  • Çok az süre alan oyuncunun 90 dakikalık ortalamasına güvenmek.
  • Takımın oyun stilini hesaba katmadan oyuncular arası sıralama yapmak.
  • Stoper ve defansif orta saha için düşük sayıyı eksiklik saymak.
  • Alımdan sonra ne olduğunu videoda kontrol etmemek.
  • Tek maçlık bir yüksek sayıdan kalıcı sonuç çıkarmak.

Bu hataların ortak noktası, sayıyı bağlamdan koparmaktır. Bir oyuncuyu değerlendirirken ölçüleri bir araya getiren düzenli bir yapı kurmak faydalıdır. Bunu nasıl yapacağınızı oyuncu izleme raporu yazısı adım adım anlatır.

Progresif alımı diğer ölçülerle nasıl birleştirmeli?

Tek başına bu sayı, bir oyuncunun ileride topla buluşabildiğini söyler. Ancak takım için asıl önemli olan, o toptan ne çıktığıdır. Bu yüzden analistler genelde zincir kurar: alım, ardından ilk eylem, ardından şut ya da kayıp.

Pratik bir okuma sırası şöyle olabilir. Önce oyuncunun progresif alım sayısına bakın. Ardından alım bölgelerini bir ısı haritasında inceleyin. Sonra bu alımlardan doğan şutları ve şut hazırlayan hareketleri kontrol edin. Son olarak birkaç maçlık videoyla rakamın anlattığı hikâyeyi doğrulayın.

Isı haritasını doğru okumak için ısı haritası rehberinden yararlanabilirsiniz. Şutu hazırlayan son iki hareketi sayan ölçü ise şut yaratma aksiyonu (SCA) yazısının konusu.

Performans analizinin genel çerçevesi ve antrenör eğitimi hakkında güncel içerikler için FIFA Training Centre sayfasını, UEFA'nın teknik raporları için ise uefa.com adresini takip edebilirsiniz.

Progresif alım verisi kulüpte nasıl kullanılır?

Profesyonel kulüplerde analiz ekipleri bu tür ölçüleri genelde üç amaçla kullanır. İlk amaç rakip analizidir. Rakip takım topu ileriye hep aynı oyuncu üzerinden taşıyorsa, antrenör o oyuncunun pas aldığı bölgeyi kapatacak bir plan kurar. Örneğin bir orta saha oyuncusunu o bölgede bırakmaz ya da stoperi öne çıkmaya yönlendirir.

İkinci amaç kendi takımını izlemektir. Ekip, oyun planının sahada işleyip işlemediğini kontrol eder. Antrenör topu yarı alanda karşılamayı istemişse, haftalık rapor bu alımların gerçekten o bölgede olup olmadığını gösterir. Böylece teknik ekip sözlü izlenimi veriyle karşılaştırır.

Üçüncü amaç oyuncu arayışıdır. Gözlemciler bir oyuncuyu izlemeden önce veriden kısa bir liste çıkarır. Ancak bu liste yalnız başlangıçtır. Ardından gözlemci maçları izler, oyuncunun karakterini ve karar verme biçimini değerlendirir. Gözlemcinin işini anlatan scout rehberi bu sürecin insan tarafını açıklar.

Rakip baskısı bu sayıyı nasıl değiştirir?

Rakibin savunma biçimi, oyuncunun ileride topla buluşma şansını doğrudan etkiler. Önde baskı yapan bir rakibe karşı orta saha ile savunma arasında geniş boşluklar açılabilir. Bu durumda hücum oyuncuları daha çok ileri pas alabilir, ama aynı zamanda pasör daha çok baskı altında kalır.

Öte yandan derin ve sıkı savunan bir rakibe karşı tablo değişir. Çizgiler birbirine yaklaşır, aralarındaki alan daralır. Bu yüzden hücum oyuncuları topu daha çok rakip savunmanın önünde alır. Sayıları düşer, ama bu düşüş her zaman kötü oyun anlamına gelmez.

Bu nedenle bir oyuncunun birkaç maçlık verisine bakarken rakiplerin oyun biçimini de not edin. Örneğin üç maçın ikisi derin savunan rakiplere karşıysa, ortalama sayının düşük çıkması şaşırtıcı değildir. Dolayısıyla sezon içi karşılaştırmada rakip türüne göre ayrım yapmak, daha adil bir tablo sunar.

Reklamlar

Amatör takımda bu fikir kâğıt kalemle nasıl uygulanır?

Amatör ve altyapı takımlarında pahalı yazılımlara gerek yoktur. Basit bir maç kâğıdı aynı fikri uygulamaya yeter. Sahayı kâğıt üzerinde dört yatay bölgeye ayırın. Ardından bir yardımcı antrenör ya da bir veli, belirli bir oyuncunun topu hangi bölgede ve hangi yöne dönük aldığını işaretler.

Önerilen kayıt düzeni şöyledir:

  • Bölge: kendi yarı saha, orta saha, son üçte bir, ceza sahası.
  • Vücut yönü: kaleye dönük, yarı dönük, sırtı dönük.
  • Sonuç: ileri pas, şut, geri pas, top kaybı.

İki ya da üç maç sonra kâğıtlar ilginç bir resim çizer. Örneğin oyuncu son üçte birde topu hep sırtı dönük alıyorsa, antrenmanda yarı dönük alım üzerine çalışmak mantıklıdır. Ancak bu kayıtları çocuğa not olarak göstermeyin. Yalnız antrenmanı planlamak için kullanın ve çocuğa olumlu, tek bir hedef verin.

Pasör ile alıcı arasındaki iletişim neden belirleyicidir?

İleri bir pasın başarısı çoğu zaman pas atılmadan önce belirlenir. Alıcı bir işaret verir, pasör bu işareti okur ve topu doğru ayağa gönderir. Bu sessiz anlaşma kurulmazsa en iyi koşu da boşa gider. Bu yüzden iyi alıcılar sadece boşluğa koşmaz, pasörün görüş açısına girer.

Sahada bu iletişimin birkaç biçimi vardır. Göz teması en temel olanıdır. Ayrıca kol işareti, kısa bir seslenme ya da koşu yönündeki ani değişiklik de pasöre mesaj verir. Örneğin santrafor önce topa doğru gelir, ardından aniden savunmanın arkasına döner. Pasör bu hareketi tanıyorsa topu boşluğa atar.

Altyapıda bu uyumu geliştirmek için ikili çalışmalar faydalıdır. Aynı pasör ve alıcıyı bir süre birlikte çalıştırın, sonra eşleri değiştirin. Böylece oyuncular hem bir arkadaşla uyum kurmayı hem de farklı oyunculara uyum sağlamayı öğrenir. Ancak her çalışmada oyunu basit tutun ve başarılı her bağlantıyı yüksek sesle takdir edin.

Bir oyuncunun gelişimini zaman içinde nasıl izlersiniz?

Tek maçlık veri çoğu zaman gürültüdür. Bir oyuncunun gelişimini görmek için daha uzun bir dönem gerekir. Bu nedenle antrenörler genelde birkaç haftalık blokları karşılaştırır. Örneğin sezonun ilk ayı ile üçüncü ayı arasında oyuncunun topu nerede aldığı değişti mi?

Gelişimi izlerken sayıdan çok eğilime bakın. Oyuncu topu giderek daha ileride ve daha çok kaleye dönük alıyorsa, doğru yolda ilerliyor demektir. Öte yandan sayı artarken top kayıpları da artıyorsa, oyuncu cesaret kazanmış ama karar kalitesi henüz yetişmemiş olabilir. Bu durum özellikle gençlerde doğaldır ve sabır ister.

İzleme için basit bir yöntem şudur:

  1. Her ay aynı türden iki maçı seçin.
  2. Oyuncunun ileri pas aldığı anları videoda işaretleyin.
  3. Bölge, vücut yönü ve sonucu not edin.
  4. İki dönemi yan yana koyup değişimi oyuncuyla birlikte konuşun.

Bu konuşmada eleştiriden çok merak öne çıksın. Oyuncunun kendi gözüyle fark ettiği değişim, dışarıdan söylenen her şeyden daha kalıcı olur.

Sıkça sorulan sorular

Progresif alım ile progresif pas aynı şey mi?

Aynı olayın iki ucudur ama aynı istatistik değildir. Progresif pas, topu ileri taşıyan pası veren oyuncuya yazılır. Progresif alım ise o pası isabetli biçimde karşılayan oyuncuya yazılır. Bu yüzden bir takımın toplam progresif pas sayısı ile toplam progresif alım sayısı aynı tanımı kullanıyorsa birbirine yakın çıkar, ama oyuncular arasında dağılımı çok farklıdır.

Progresif alım sayısını nerede görebilirim?

Gelişmiş futbol istatistiği yayımlayan bazı veri siteleri ve kulüplerin kullandığı analiz yazılımları bu ölçüyü gösterir. Ancak her platform kendi tanımını kullanır. Bu nedenle bir sayıya bakarken sayfanın sözlük ya da açıklama bölümünü okuyun, aynı oyuncuyu farklı kaynaklarda karşılaştırmayın ve sayının hangi lig ve süre için hesaplandığını kontrol edin.

Kaleci progresif alım yapabilir mi?

Kaleci rakip kaleye doğru ilerleyen bir pas almayacağı için pratikte bu ölçüde neredeyse hiç görünmez. Kaleciyi değerlendirirken kurtarışlar, oyun kurma pasları ve ceza sahası hâkimiyeti gibi başka ölçüler kullanılır. Kalecinin oyun kurma katkısı ise progresif pas tarafında, yani verdiği paslarda ortaya çıkar.

Progresif alım sayısı düşük bir forvet kötü mü oynuyor?

Hayır, tek başına bu sonuca varılamaz. Takım topu az tutuyor olabilir, pasörler o forveti aramıyor olabilir ya da forvet rolü gereği ceza sahasında beklemeyi seçiyor olabilir. Düşük sayıyı gördüğünüzde videoya dönün, forvetin koşularını ve pas gelmeyen hareketlerini izleyin. Sayının nedeni çoğu zaman oyuncu değil, takım yapısıdır.

Çocuğumun maçlarında progresif alım saymalı mıyım?

Çocuk futbolunda sayı tutmak yerine davranışa odaklanmak daha faydalıdır. Top gelmeden etrafına bakıyor mu, boşluğa hareket ediyor mu, topu ileri dönerek alabiliyor mu gibi sorular hem daha anlamlıdır hem de çocuğu baskı altına sokmaz. Rakamlar ileri yaşlarda, antrenörün rehberliğinde ve video ile birlikte kullanıldığında daha yararlı olur.

Bu yazıyı yapay zekâ ile özetleyin

Kullandığınız asistan bu rehberi okuyup sizin için kısaca özetlesin; yanıtında kaynak olarak bu sayfanın bağlantısı yer alır.

Asistanlar yanıtlarını kendileri üretir ve hata yapabilir. Ücret, kayıt ve sağlıkla ilgili kararlarda okulla ya da uzmanla doğrudan görüşün.

Reklamlar
Paylaş WhatsApp X Facebook
İlgili yazılar

Bunları da okuyun

Tüm Futbolcu Analizi yazıları
Reklamlar

Örneğin: Kadıköy, ofsayt, yaş grupları

İstanbulAnkaraİzmirBursaAntalyaKocaeli

Çerez tercihleri

Tercihinizi sayfanın altındaki "Çerez tercihleri" bağlantısından her an değiştirebilirsiniz. Ayrıntılar: KVKK aydınlatma metni.