İçeriğe geç
Futbol Kuralları

Teknik Direktör Taç İçin Topu Oyuncuya Verebilir mi? Kenardaki Topun Kuralı

Teknik direktör taç için topu oyuncuya verebilir mi? Kenardaki topu tutmanın ve geciktirmenin IFAB kurallarındaki karşılığını örneklerle öğrenin.

Yazan
İçerik Editörü
Bölüm
24
Okuma
15 dk
Teknik Direktör Taç İçin Topu Oyuncuya Verebilir mi? Kenardaki Topun Kuralı
Bu Yazıda Neleri Anlattık?
Kısa cevap 15 saniyede okunur

Teknik direktör taç için topu oyuncuya verebilir mi?

Evet, teknik direktör ya da kenardaki takım yetkilisi taç için topu oyuncuya verebilir; Oyun Kuralları bunu yasaklamaz. Ancak topu bilerek tutmak, saklamak ya da uzağa atmak oyunun yeniden başlamasını geciktirmek sayılır. Kendi takımını geciktiren yetkili ihtar, rakibi geciktiren yetkili ise ihraç riskiyle karşılaşır.

Bu bir özet. Ayrıntılar, örnekler ve sık sorulan sorular yazının devamında.23 bölüm · 15 dk okuma
FutbolOkulu.Net İçerik Editörü Cevabı paylaş

Top taç çizgisini geçer ve yuvarlanarak yedek kulübesine doğru gider. Kenardaki antrenör topu durdurur ve oyuncusuna uzatır. Bu sahne futbolun en sıradan anlarından biridir. Yine de skor ve dakika değişince aynı sahne büyük bir tartışmaya dönüşebilir.

Örneğin önde olan takımın antrenörü topu birkaç saniye elinde tutabilir. Ya da geride olan takımın yetkilisi topu rakibe vermek yerine kendine doğru çekebilir. Bu rehber, kenardaki topun hangi davranışta serbest, hangi davranışta ceza konusu olduğunu tek tek açıyor.

Reklamlar

Kenardaki topa dokunmak kural ihlali mi?

Hayır, kenardaki bir topa dokunmak tek başına ihlal değildir. Top oyun dışına çıktığında artık oyunda değildir. Kural 9, topun taç ya da kale çizgisini tamamen geçmesiyle oyun dışı kaldığını söyler. Oyun dışındaki topa takım yetkilisinin dokunması oyunu etkilemez.

Ancak top henüz sahanın içindeyken dokunmak farklı bir durumdur. Kural 3, takım yetkilisinin sahaya girip oyuna karışmasını ayrıca düzenler. Böyle bir karışma olursa oyun rakip lehine doğrudan serbest vuruşla başlar. Dolayısıyla antrenör, topun çizgiyi tamamen geçmesini beklemelidir.

Topun çizgiyi ne zaman geçmiş sayıldığı da önemli bir ayrıntıdır. Topun bir kısmı çizginin üzerindeyse top hâlâ oyundadır. Bu ayrıntıyı topun sahayı terk etmesi için tamamının çizgiyi geçmesi gerekip gerekmediğini anlatan yazımızda açtık.

Kurallar taç topunu geciktirmeyi nasıl cezalandırır?

Kural 12, takım yetkilileri için açık bir ayrım yapar. Kendi takımının oyunu yeniden başlatmasını geciktirmek ihtar gerektiren davranışlar arasındadır. Rakip takımın oyunu yeniden başlatmasını geciktirmek ise ihraç listesinde yer alır. Metin bu ikinci duruma örnek olarak topu tutmayı, topu uzağa tekmelemeyi ve bir oyuncunun hareketini engellemeyi sayar.

Bu ayrımın mantığı açıktır. Kendi takımını yavaşlatan yetkili genellikle skoru korumaya çalışır. Rakibi yavaşlatan yetkili ise doğrudan rakibin oyununa engel olur. Kural ikinci davranışı daha ağır görür.

Güncel metni IFAB'ın Kural 12 sayfasında okuyabilirsiniz. Türkçe metin için TFF'nin yayımladığı Futbol Oyun Kuralları kitapçığına başvurabilirsiniz.

Kenardaki davranışKurala göre değerlendirmeOlası yaptırım
Topu hızla kendi oyuncusuna vermekOlağan davranışYaptırım yok
Topu hızla rakip oyuncuya vermekOlağan ve sportmen davranışYaptırım yok
Topun yanından geçmesine izin vermekKural topu durdurma zorunluluğu getirmezYaptırım yok
Kendi takımının tacını geciktirmek için topu tutmakKendi takımının oyununu geciktirmeİhtar
Rakibin tacını geciktirmek için topu tutmak ya da atmakRakibin oyununu geciktirmeİhraç
Oyundaki topu kenardan durdurmakOyuna müdahaleDoğrudan serbest vuruş ve disiplin cezası

Antrenör taç için topu durdurmak zorunda mı?

Hayır, antrenörün kenara gelen topu durdurma zorunluluğu yoktur. IFAB'ın Kural 12 için yayımladığı sık sorulan sorular bölümü bu durumu açıkça ele alır. Örnekte top taç çizgisini geçer ve teknik alanda duran antrenöre doğru yuvarlanır. Antrenör topu yakalamaya ya da durdurmaya çalışmaz.

IFAB'ın cevabı nettir. Topun antrenörün yanından geçmesine izin vermek, tacı geciktirmek için yapılan bilinçli bir hareketten farklı değerlendirilir. Oyun Kuralları antrenöre topu durdurma yükümlülüğü getirmez. Bu yüzden antrenör topu durdurmadığı için disiplin cezası alamaz.

Bu cevap, takımı önde olan bir antrenör için bile geçerlidir. Örnekteki soru zaten bu ayrıntıyı içerir. Yine de antrenörün pasifliği ile bilinçli engellemesi arasındaki çizgiyi hakem belirler. Örneğin topun önüne ayağını uzatıp yönünü değiştirmek artık pasif bir davranış sayılmayabilir.

Antrenör taç için topu kendi takımına geç verirse ne olur?

IFAB'ın sık sorulan sorular bölümünde bu konuya dair çarpıcı bir örnek vardır. Bir takımın teknik direktörü birkaç kez teknik alanın dışına çıkar ve bir ihtar alır. Uzatma dakikalarında takımı bir golle öndedir. Antrenör kendi takımının tacını geciktirmek için topu bilerek elinde tutar.

IFAB'a göre antrenör ikinci ihtarını alır ve ihraç edilir. Oyun ise top oyun dışındayken durduğu için önceki karara göre, yani aynı takımın tacıyla başlar. Bu örnek, kendi takımı için bile topu tutmanın ihtar sebebi olduğunu gösterir.

Bu durumun pratik bir dersi vardır. Skor önde iken birkaç saniye kazanmak cazip görünebilir. Ancak hakem kaybedilen zamanı uzatmaya ekler. Kural 7 zaman harcamayı kayıp zaman listesinde sayar. Dolayısıyla antrenör hem kart riskine girer hem de çoğu zaman kazandığı süreyi geri verir. Oyunun hızını düşürme taktiklerini oyunu soğutmak ne demek yazımızda ayrıca ele aldık.

Reklamlar

Rakibin tacını geciktirmek neden ihraç sebebi?

Kural 12, takım yetkilisinin rakip takımın oyunu yeniden başlatmasını geciktirmesini ihraç listesinde sayar. Metin örnek olarak topu elde tutmayı, topu uzağa tekmelemeyi ve bir oyuncunun hareketini engellemeyi gösterir.

Bu davranış rakibin hakkına doğrudan müdahaledir. Taç, rakip takıma verilen bir yeniden başlama hakkıdır. Kenardaki yetkili bu hakkı kullanmayı zorlaştırırsa oyunun adaletini bozar. Bu nedenle kural yapıcılar bu davranışı ağır bir disiplin suçu olarak görür.

Uygulamada bu durum çoğu zaman gergin anlarda yaşanır. Rakip oyuncu topu almak için kenara koşar. Yetkili topu bırakmaz ya da geriye doğru atar. İki taraf arasında sürtüşme başlar. Böyle bir an kısa sürede kenar kavgasına dönüşebilir. Dolayısıyla yetkili, rakibe ait bir topu en hızlı yoldan oyuncuya vermeli ya da hiç dokunmamalıdır.

Topu rakibe sert atmak ayrı bir suç mu?

Evet, olabilir. Kural 12, takım yetkilisinin rakip oyuncuya nesne ya da top atmasını ayrıca düzenler. Metne göre top dahil bir nesneyi rakip yedeğe, takım yetkilisine ya da maç görevlisine atmak oyunu doğrudan serbest vuruşla başlatır.

Rakip oyuncuya topu sert biçimde atmak da disiplin konusu olabilir. Atış pervasızsa ihtar, aşırı güçle yapılmışsa ihraç gündeme gelir. Bu ölçü, oyuncuların nesne attığı durumlarla aynı mantığı izler.

Topu yere çarptırıp uzağa sektirmek de benzer bir sorundur. Bu hareket rakibin topu almasını geciktirir. Ayrıca kışkırtıcı bir davranış olarak okunabilir. Kural 12, takım yetkilisinin kışkırtıcı ya da tahrik edici davranışlarını ihtar listesinde sayar. Bu yüzden topu rakibe vermenin en doğru yolu, elden ya da yerden yumuşak bir pastır.

Top toplayıcı çocuklar topu oyuncuya verebilir mi?

Top toplayıcılar, profesyonel maçların ayrılmaz bir parçasıdır. Görevleri oyun dışına çıkan topu hızla oyunculara ulaştırmaktır. Ancak top toplayıcılar takım listesinde yer almaz. Kural 3, takım listesinde olmayan herkesi dış etken olarak tanımlar.

Bu tanım önemli bir sonuç doğurur. IFAB'ın sık sorulan sorular bölümünde bir top toplayıcı, taça çıkmak üzere olan topu sahanın içinde yakalar. Amacı oyunu hızlandırmaktır. Hakem oyunu durdurur ve top toplayıcıyı sahadan çıkarır. Oyun hakem topuyla başlar, çünkü karışma dış etkenden gelmiştir.

Top toplayıcıların sayısı ve yerleşimi organizasyona göre değişir. Bu konuyu tribüne çıkan topun geri gelmesi için kaç top toplayıcı görev yaptığını anlatan yazımızda ele aldık. Top toplayıcının görevi tarafsızdır. Topu iki takıma da aynı hızda vermesi beklenir.

Çok toplu sistem nasıl işler?

Birçok organizasyon maç sırasında sahanın çevresine yedek toplar yerleştirir. Kural 2, Kural 2'nin şartlarına uyan ek topların sahanın çevresine konabileceğini söyler. Bu topların kullanımı hakemin kontrolündedir.

Bu sistemin amacı oyunu hızlandırmaktır. Oyun dışına çıkan topu aramak yerine oyuncu yakındaki yedek topu alır. Böylece taç ve kale vuruşu daha hızlı kullanılır. Ancak yedek toplar oyunun içine yuvarlanırsa sorun çıkabilir.

Kural 5 bu durumu da düzenler. Oyun sırasında sahaya ek bir top girerse hakem oyunu yalnız bu top oyuna karışırsa durdurur. Durdurursa oyun hakem topuyla başlar. Top oyuna karışmazsa hakem oyunu sürdürür ve ek topun ilk fırsatta kaldırılmasını sağlar.

Çok toplu sistem varsa antrenörün kenardaki topa dokunma ihtiyacı da azalır. Oyuncular topu genellikle top toplayıcılardan ya da yedek toplardan alır. Bu da kenarda yaşanabilecek sürtüşmeleri azaltır. Ancak yedek topların yerini ve sayısını organizasyon belirler. Takımlar bu toplara kendi istekleriyle ekleme yapamaz, çünkü kullanım hakemin kontrolündedir.

Reklamlar

Oyuncu taç atmak için başka top kullanabilir mi?

Kural 2'deki ek top düzenlemesi, hakemin kontrolündeki yedek topların kullanılmasına izin verir. Oyuncu genellikle hakemin onayladığı bu toplardan birini alıp tacı kullanabilir. Bu uygulama çok toplu sistemin temel mantığıdır.

Bununla birlikte topun durumu önemlidir. Maç topu, Kural 2'nin şartlarını karşılamalıdır. Hakem sahaya giren topun uygunluğundan şüphe ederse kullanımını engelleyebilir. Ayrıca oyuncunun rastgele bir topu, örneğin ısınma topunu alıp oyuna sokması uygun değildir.

Taç atışının kendisi de kurallara uymalıdır. Kural 15, oyuncunun yüzü sahaya dönük durmasını, iki ayağının bir kısmının taç çizgisinde ya da dışında olmasını ve topu iki eliyle başının arkasından atmasını ister. Taç atışının temel tanımını taç ne demek yazımızda, atış yerinin hatalı olması durumunu ise taç atışı doğru yerden atılmazsa ne olacağını anlatan yazımızda ele aldık.

Taç atışında beş saniyelik sayım nedir?

Kural 15, oyuncunun kendi takımının tacını haksız biçimde geciktirmesini ayrıca düzenler. Böyle bir durumda hakem düdük çalar ve beş saniyelik bir sayım başlatır. Hakem bu sayımı kaldırdığı eliyle görsel olarak yapar.

Sayım bittiğinde taç kullanılmamışsa hak rakip takıma geçer. Rakip takım tacı aynı yerden kullanır. Oyuncu ise ancak taç rakibe geçtikten sonra oyunu aşırı geciktirirse ihtar alır. Kural metni bu sayımın ayrıntılarını notlar bölümündeki bir protokole bağlar.

Bu kural, kenardaki topla da ilişkilidir. Antrenör topu oyuncuya geç verirse, sayım takımın aleyhine işleyebilir. Yani topu tutmak takıma avantaj değil, dezavantaj getirebilir. Taç sayımının ayrıntılarını taç beş saniyede atılmazsa ne olacağını anlatan yazımızda bulabilirsiniz.

Tacı atacakmış gibi yapıp arkadaşına bırakmak sorun mu?

Evet, bu davranış Kural 12'de açıkça yer alır. Oyunun yeniden başlamasını geciktirme örnekleri arasında "taç atacakmış gibi görünüp aniden bir takım arkadaşına bırakmak" vardır. Hakem bunu aşırı geciktirme olarak görürse oyuncuya ihtar verir.

Bu hareket genellikle zaman kazanmak için yapılır. Bir oyuncu topu alır, çizgiye gider, sonra topu başka bir arkadaşına verir. Her geçişte birkaç saniye kaybedilir. Hakem bu süreyi de uzatmaya ekler.

Bununla birlikte her değişiklik kural ihlali değildir. Bazen taç atacak oyuncu, daha uzun atış yapabilen bir arkadaşına yer bırakır. Örneğin uzun taç uzmanı olan bir oyuncu bu iş için gelebilir. Burada belirleyici olan, değişikliğin hızı ve amacıdır. Uzun taç tekniğini uzun taç nedir yazımızda anlattık.

Rakip oyuncu taç atan oyuncuya ne kadar yaklaşabilir?

Kural 15, bütün rakip oyuncuların tacın kullanılacağı noktadan en az iki metre uzakta durmasını ister. Bu mesafeye uymayan oyuncu, sportmenlik dışı davranış nedeniyle ihtar alabilir. Taç kullanılmışsa oyun endirekt serbest vuruşla başlar.

Bu kural kenardaki topla da bağlantılıdır. Rakip oyuncu topu almak için kenara koşan oyuncuyu engellerse durum değişir. Kural 12, bir oyuncunun hareketini engellemeyi ve rakibin oyunu yeniden başlatmasını geciktirmeyi ihtar sebebi sayar.

Taçta mesafe kuralının ayrıntılarını taçta rakip oyuncunun ne kadar yaklaşabileceğini anlatan yazımızda bulabilirsiniz. Bu rehberde yalnız kenardaki topa bağlı kısmı ele alıyoruz.

Taç için topu kim getirmeli?

Kural metni taç için topu kimin getireceğini ayrıca belirlemez. Tacı kullanacak takımın herhangi bir oyuncusu topu alıp atabilir. Ayrıca top toplayıcılar, yedekler ya da kenardaki yetkililer oyun dışındaki topu oyuncuya ulaştırabilir. Önemli olan, bu sürecin oyunu yavaşlatmamasıdır.

Uygulamada en hızlı yol genellikle en yakın kişidir. Top yedek kulübesinin önüne gittiyse kenardaki yetkili topu verir. Top tribüne gittiyse top toplayıcı ya da yedek top devreye girer. Bu yüzden çok toplu sistem olan maçlarda oyuncular aranan topu beklemek yerine yakındaki topu kullanır.

Bununla birlikte taç için topu getiren kişinin tarafsız davranması beklenir. Örneğin ev sahibi takımın yetkilisi rakibe ait topu yavaş verirse, bu davranış Kural 12'deki geciktirme maddesine girer. Ayrıca hakem bu davranışı kayıp zaman olarak hesaplar. Dolayısıyla kenardaki herkes topu kime ait olursa olsun aynı hızla vermelidir.

Çocuk maçlarında bu görevi bir yedek oyuncuya vermek iyi bir fikirdir. Çocuk hem oyunun içinde kalır hem de sorumluluk alır. Ancak antrenör, çocuğun sahaya girmemesi gerektiğini önceden anlatmalıdır.

Reklamlar

Taç için topu geç vermek uzatmayı nasıl etkiler?

Taç için topu geç vermek, maç süresini kısaltmaz. Kural 7, hakemin her yarıda kaybedilen bütün süreyi telafi ettiğini söyler. Bu kayıplar arasında oyuncu değişiklikleri, sakatlık değerlendirmeleri, disiplin işlemleri ve zaman harcama vardır.

Yani kenarda topu tutmak, saat açısından çoğu zaman sonuç vermez. Hakem harcanan saniyeleri uzatmaya ekler. Üstelik geciktiren kişi bir kart riskiyle karşılaşır. Bu nedenle topu bekletmek, kısa vadede bile kazançlı bir davranış değildir.

Kural 7'nin sık sorulan sorular bölümünde ilginç bir örnek de vardır. Önde olan takımın bir oyuncusu, baskı altında değilken topu bilerek ve sert biçimde taç çizgisinin dışına vurur. IFAB'a göre rakip takıma taç verilir. Bu davranış kurallarda ihtar gerektiren bir suç olarak tanımlanmaz, çünkü top o sırada oyundadır. Ancak hakem kaybedilen zamanı uzatmaya eklemek zorundadır.

Bu örnek, geciktirmenin her biçiminin karta yol açmadığını gösterir. Yine de her biçimin sürede bir karşılığı vardır. Uzatma sürelerinin nasıl belirlendiğini hakemin maçı kaç dakika uzattığını anlatan yazımızda ele aldık.

Taç için topu rakibe vermek sportmenlik midir?

Evet, taç için topu rakibe hızla vermek sportmen bir davranıştır. Kural metni bunu açıkça ödüllendirmez, ama oyunun ruhuna uygun bir harekettir. Kural 5, hakemin kararlarını oyunun ruhuna göre verdiğini söyler. Rakibe topu adil biçimde vermek bu ruhun bir parçasıdır.

Bu hareketin bir de pratik yararı vardır. Kenarda gerginlik azalır. Rakip oyuncu topu almak için koşmak zorunda kalmaz. Böylece kenarda sürtüşme çıkma olasılığı düşer. Özellikle gergin maçlarda bu küçük davranış, havanın sakinleşmesine katkı sağlar.

Ancak topu rakibe verirken de dikkat gerekir. Top sert atılmamalı, oyuncuya doğru yumuşak biçimde iletilmelidir. Topu rakibin önüne değil de uzağa atmak ise kışkırtıcı bir davranış olarak görülebilir. Kenardaki yetkili, taç için topu rakibe verirken de aynı özeni göstermelidir.

Sportmenlik konusunda kulüplerin davranışları bazı organizasyonlarda fair play puanlarına da yansır. Türkiye'deki uygulamayı Türk futbolunda fair play sıralaması yazımızda anlattık.

Profesyonel ve amatör maçlarda kenar düzeni farklı mı?

Oyun Kuralları profesyonel ve amatör maçlarda aynı temeli çizer. Taç için topu tutmanın, saklamanın ve geciktirmenin değerlendirmesi her iki düzeyde de aynıdır. Fark daha çok organizasyon düzeninde ortaya çıkar.

Profesyonel maçlarda genellikle top toplayıcılar ve çok toplu sistem vardır. Teknik alan çizgileri belirgindir. Dördüncü hakem kenarı yakından izler. Bu düzen, antrenörün topa dokunma ihtiyacını azaltır.

Amatör maçlarda ise çoğu zaman top toplayıcı yoktur. Kenar çizgileri daha az belirgin olabilir. Bazı maçlarda dördüncü hakem bulunmaz. Bu yüzden kenardaki yetkililerin sorumluluğu artar. Topu hızla ve adil biçimde vermek, amatör maçlarda daha da önem kazanır.

Türkiye'de amatör ve profesyonel müsabakalar için TFF talimatları geçerlidir. Talimatlar teknik sorumluların ve takım yetkililerinin görevlerini de düzenler. Güncel metinleri TFF'nin resmî sitesinden kontrol edin.

Kenardaki top konusunda en sık yanlışlar nelerdir?

Kenarda topla ilgili birçok yanlış inanış dolaşır. Bazıları gereksiz kaygı yaratır, bazıları ise karta yol açar. Aşağıdaki liste en yaygın olanları toplar.

  • Sık duyulan "antrenör topa hiç dokunamaz" bilgisi yanlıştır: oyun dışındaki topu oyuncuya vermek serbesttir.
  • "Antrenör topu durdurmazsa kart görür" düşüncesi hatalıdır: IFAB topu durdurma zorunluluğu olmadığını açıkça söyler.
  • "Kendi takımı için topu tutmak serbesttir" görüşü yanlıştır: kendi takımını geciktirmek ihtar gerektirir.
  • "Top toplayıcı topu sahanın içinden alabilir" inanışı da doğru değildir: dış etkenin oyundaki topa karışması oyunu durdurur.
  • "Topu rakibe sert atmak sadece kabalıktır" düşüncesi eksiktir: bu davranış disiplin cezasına yol açabilir.

Bu yanlışların ortak noktası, kenarın sahadan bağımsız sanılmasıdır. Oysa kenar, kuralların uygulandığı alanın bir parçasıdır.

Reklamlar

Yedek oyuncu kenardaki topu alabilir mi?

Yedek oyuncular da kenardaki topla sık karşılaşır. Isınma bölgesinde bekleyen bir yedek, kenara gelen topu durdurabilir ve oyuncuya verebilir. Bu davranış kendi başına sorun değildir.

Ancak yedek oyuncu için de geciktirme kuralı geçerlidir. Kural 12, yedek ve oyundan çıkan oyuncunun oyunun yeniden başlamasını geciktirmesini ihtar sebebi sayar. IFAB'ın sık sorulan sorular bölümünde bir yedeğin ilk yarıda rakibin oyununu geciktirdiği için ihtar aldığı bir örnek de vardır.

Ayrıca yedek oyuncunun topu almak için sahaya girmesi doğru değildir. Kural 3, yedeğin hakem izni olmadan sahaya girmesini ihtar sebebi sayar. Eğer bu giriş oyuna karışırsa oyun rakip lehine doğrudan serbest vuruşla başlar. Dolayısıyla yedekler topu yalnız sahanın dışındayken almalıdır.

Çocuk ve amatör maçlarında kenardaki top nasıl yönetilir?

Çocuk maçlarında çoğu zaman top toplayıcı yoktur. Kenardaki top, antrenörün, yedeklerin ya da velilerin yakınından geçer. Bu durum küçük sürtüşmelere neden olabilir. Bu yüzden basit bir düzen kurmak önemlidir.

Aşağıdaki adımlar çocuk ve amatör maçları için uygun bir başlangıç sunar.

  1. Topu her zaman sakin ve hızlı biçimde sahadaki oyuncuya verin.
  2. Rakibe ait topu da aynı hızla rakip oyuncuya iletin.
  3. Velilerin topa dokunmaması ya da yalnız yuvarlayarak geri vermesi konusunda anlaşın.
  4. Yedeklere topu sahaya girmeden almayı öğretin.
  5. Kenarda birkaç yedek top bulundurun ve kullanımını hakeme sorun.

Bu düzen çocuklara da önemli bir mesaj verir. Kenardaki yetişkinler topu adil biçimde dağıtırsa çocuklar da sportmenliği öğrenir. Özellikle küçük yaş gruplarında amaç zaman kazanmak değil, oyunu öğretmektir. Ayrıca kenardaki sakin bir düzen, hakemin de işini kolaylaştırır. Hakem kenarla uğraşmak yerine oyuna odaklanır ve maç daha akıcı geçer.

Velinin kenardan topu vermesi kural ihlali mi?

Veli takım listesinde yer almaz. Kural 3'e göre veli bir dış etkendir. Dış etkenin oyun dışındaki topu sahaya yuvarlaması genellikle sorun yaratmaz. Ancak oyundaki topa dokunması, oyunun hakem topuyla durmasına yol açar.

Velinin topu tutması ya da bir takımı kayırarak vermesi de sorun doğurur. Bu tür davranışlar maç düzenini bozar. Ayrıca kulübün disiplin süreciyle karşılaşmasına neden olabilir. Bu nedenle velilerin topu yalnız ilgili takımın oyuncusuna ya da hakemin işaret ettiği yere vermesi en doğrusudur.

Kenar düzenini kurmak için velilerle sezon başında konuşmak iyi bir yöntemdir. Bu konuşmada topa dokunma, tezahürat dili ve saha kenarındaki konum anlatılabilir. Böylece maç günü herkes ne yapacağını bilir.

Hakem kenardaki olayları nasıl izler?

Orta hakem genellikle oyunun içindedir. Kenardaki olayları izlemek zordur. Bu yüzden yardımcı hakemler ve dördüncü hakem kenarı da izler. Teknik alandaki davranışları özellikle dördüncü hakem takip eder.

Dördüncü hakem bir geciktirme ya da sürtüşme görürse hakeme bildirir. Hakem de gerekli disiplin kararını verir. Dördüncü hakemin görevlerini dördüncü hakem yazımızda anlattık.

Kural 12, teknik alandaki suçu işleyen kişi belirlenemezse yaptırımın teknik alandaki en kıdemli antrenöre verileceğini söyler. Bu ilke kenardaki top olaylarında da geçerlidir. Yani topu kimin sakladığı anlaşılamazsa kartı baş antrenör görebilir. Bu da kenardaki herkesin davranışından takımın sorumlu olduğunu gösterir. Bu nedenle baş antrenör, maçtan önce kenar ekibine topla ilgili ilkeleri hatırlatmalıdır. Kısa bir toplantı yeterlidir. Herkes taç için topu nasıl vereceğini bilirse, kenarda sürpriz bir kart görme olasılığı da azalır.

Antrenör için kısa kontrol listesi nedir?

Kenardaki topu doğru yönetmek, hem kartları hem de gereksiz tartışmaları önler. Aşağıdaki liste antrenörler için pratik bir hatırlatma sunar.

  • Oyundaki topa asla müdahale etmeyin, topun çizgiyi tamamen geçmesini bekleyin.
  • Kendi takımınızın topunu hızla verin, bekletmeyin.
  • Rakibin topunu da aynı hızla verin ya da hiç dokunmayın.
  • Topu atmak yerine elden ya da yerden yumuşak bir pasla iletin.
  • Yedeklerinize ve kenar ekibinize aynı kuralları anlatın.
  • Skor önde olsa bile topu tutarak zaman kazanmaya çalışmayın.

Kural bilginizi sınamak isterseniz futbol kuralları testi ile kısa bir deneme yapabilirsiniz. Kısa bir test, kenarda karşılaşabileceğiniz durumlara hazırlanmanıza yardımcı olur.

Bu kuralı genç oyunculara nasıl anlatabilirsiniz?

Genç oyuncular kuralları en iyi örnekle öğrenir. Antrenmanda kısa bir canlandırma yapılabilir. Bir oyuncu topu kenara çıkarır, bir diğeri antrenör rolünde topu verir. Ardından aynı sahne yanlış biçimde, yani topu tutarak tekrarlanır.

Bu canlandırma sonrasında kısa bir konuşma yapın. "Hangi davranış adil?" diye sorun. Çocukların cevapları, sportmenlik anlayışlarını gösterir. Ayrıca kuralın nedenini kendileri bulmuş olurlar.

Son olarak kuralı tek bir cümleyle özetleyebilirsiniz: "Top kimindir, ona hızla verilir." Bu basit ilke, çocukların kenarda da sahada da adil davranmasına yardımcı olur. Taktik çalışmalarda bu tür sahneleri futbol taktik tahtası üzerinde de canlandırabilirsiniz.

Sıkça sorulan sorular

Antrenör topu kendi oyuncusuna atarken sahaya girerse ne olur?

Top oyun dışındayken ve oyuna karışmadan çizgiyi kısa bir an geçmek genellikle uyarı düzeyinde kalır. Kural 12, sahaya saygılı ve çatışmasız biçimde girmeyi genellikle uyarı ile sonuçlanan davranışlar arasında sayar. Tekrar eden ya da açık girişler ihtara yol açabilir. Oyuna karışmak için sahaya girmek ise ihraç sebebidir.

Önde olan takımın antrenörü topu yavaş verirse ceza alır mı?

Alabilir. Kural 12, takım yetkilisinin kendi takımının oyunu yeniden başlatmasını geciktirmesini ihtar listesinde sayar. IFAB'ın örneğinde, önde olan takımın antrenörü topu bilerek elinde tutar ve ikinci ihtarını alarak ihraç edilir. Ayrıca hakem kaybedilen zamanı uzatmaya ekler. Bu yüzden topu yavaş vermek çoğu zaman işe yaramaz.

Top toplayıcı topu bir takıma geç verirse ne olur?

Top toplayıcı takım listesinde yer almaz ve bir dış etkendir. Hakem oyun dışındaki topun geç verilmesini fark ederse durumu organizasyona ve maç görevlilerine bildirebilir. Top toplayıcının oyundaki topa karışması ise oyunu durdurur ve oyun hakem topuyla başlar. Top toplayıcının iki takıma da tarafsız davranması beklenir.

Antrenör kenara gelen topu durdurmazsa kart görür mü?

Hayır. IFAB'ın Kural 12 için yayımladığı sık sorulan sorular bölümü, Oyun Kuralları'nda antrenörün topu durdurma zorunluluğu olmadığını açıkça söyler. Topun antrenörün yanından geçmesine izin vermek, tacı geciktirmek için yapılan bilinçli bir hareketten farklıdır. Ancak topun yönünü değiştirmek gibi bilinçli bir hareket hakemin değerlendirmesine girer.

Taç atacak oyuncu topu arkadaşına bırakırsa kart görür mü?

Görebilir. Kural 12, taç atacakmış gibi görünüp aniden takım arkadaşına bırakmayı oyunu geciktirme örnekleri arasında sayar. Hakem bunu aşırı geciktirme olarak görürse ihtar verir. Bununla birlikte uzun taç uzmanının hızla yer alması gibi doğal değişiklikler genellikle sorun yaratmaz. Belirleyici olan hız ve amaçtır.

Kenardaki yedek top oyuna yuvarlanırsa ne olur?

Kural 5'e göre hakem oyunu yalnız ek top oyuna karışırsa durdurur. Bu durumda oyun hakem topuyla başlar. Ek top oyuna karışmazsa hakem oyunu sürdürür ve topun ilk fırsatta kaldırılmasını sağlar. Kural 2, yedek topların sahanın çevresine konabileceğini ve kullanımının hakemin kontrolünde olduğunu belirtir.

Bu yazıyı yapay zekâ ile özetleyin

Kullandığınız asistan bu rehberi okuyup sizin için kısaca özetlesin; yanıtında kaynak olarak bu sayfanın bağlantısı yer alır.

Asistanlar yanıtlarını kendileri üretir ve hata yapabilir. Ücret, kayıt ve sağlıkla ilgili kararlarda okulla ya da uzmanla doğrudan görüşün.

Reklamlar
Paylaş WhatsApp X Facebook
İlgili yazılar

Bunları da okuyun

Tüm Futbol Kuralları yazıları
Reklamlar

Örneğin: Kadıköy, ofsayt, yaş grupları

İstanbulAnkaraİzmirBursaAntalyaKocaeli

Çerez tercihleri

Tercihinizi sayfanın altındaki "Çerez tercihleri" bağlantısından her an değiştirebilirsiniz. Ayrıntılar: KVKK aydınlatma metni.