Teknik Direktör Sahaya Girerse Ne Olur? Kenardan Oyuna Müdahalenin Cezası
Teknik direktör sahaya girerse ne olur? IFAB Kanun 3 ve 12 ile uyarı, sarı ve kırmızı kart, oyuna müdahalede serbest vuruş, TFF Disiplin Talimatı cezaları.
- Yazan
- İçerik Editörü
- Bölüm
- 18
- Okuma
- 15 dk
Bu Yazıda Neleri Anlattık?
Teknik direktör sahaya girerse ne olur?
Teknik direktör izinsiz sahaya girerse hakem davranışın niteliğine göre uyarı, sarı kart ya da kırmızı kart verir. IFAB Kanun 12'ye göre saygılı ve sakin bir giriş genelde uyarıyla biter. Hakemle tartışmak ya da oyuna karışmak için girmek ise kırmızı karttır. Oyuna karışma olursa rakip doğrudan serbest vuruş ya da penaltı kazanır.
Bu bir özet. Ayrıntılar, örnekler ve sık sorulan sorular yazının devamında.17 bölüm · 15 dk okumaTeknik direktörün maç boyunca bulunduğu yer teknik alandır. Kural kitabı bu alanı tanımlar ve içindeki kişilerin sorumlu davranmasını ister. Sahaya giriş ise ancak özel durumlarda, örneğin sağlık ekibinin hakem izniyle sakat oyuncuya müdahalesinde söz konusudur.
Bu yazıda iki ayrı katmanı birlikte ele alıyoruz. Birincisi IFAB Oyun Kuralları'nın sahadaki yaptırımlarıdır: uyarı, kart, serbest vuruş ve gol kararları. İkincisi Türkiye'deki resmî maçlar için TFF Futbol Disiplin Talimatı'nın maç sonrası yaptırımlarıdır.
Ayrıca kural, teknik direktörü diğer takım görevlilerinden ayırmaz. Antrenör, yardımcı antrenör, kondisyoner ya da takım yöneticisi; listede takım görevlisi olarak yazılan herkes aynı kurallara tabidir. Bu yüzden yazıdaki kurallar bütün kenar ekibi için geçerlidir.
Dolayısıyla teknik direktör sahaya girerse verilecek karar, girişin amacına ve etkisine bağlıdır. Örneğin sevinçle atılan birkaç adım ile hakemin üzerine yürümek aynı kefeye konmaz. Bu yüzden kural kitabı, davranışları basamaklı bir yaptırım sistemiyle ele alır.
Teknik alan için kurallar ne der?
IFAB Kanun 1, teknik alanı takım görevlileri, yedek oyuncular ve oyundan çıkan oyuncular için ayrılmış oturma alanıyla ilişkilendirir. Kurala göre teknik alan, oturma alanının iki yanında 1 metre ve kenar çizgisine 1 metre mesafeye kadar uzanmalıdır. Alanın sınırları işaretlerle belirlenmelidir.
Aynı bölüm teknik alandaki kişiler için şu kuralları koyar:
- Teknik alanda bulunabilecek kişi sayısını yarışma kuralları belirler.
- Kulüpler bu kişileri maç başlamadan önce yarışma kurallarına göre bildirir.
- Teknik alandakiler sorumlu biçimde davranmak zorundadır.
- Özel durumlar dışında teknik alanın sınırları içinde kalmalıdırlar.
- Aynı anda yalnızca bir kişi teknik alandan taktik talimat verebilir.
Kanun 1, özel duruma örnek olarak hakemin izniyle sakat oyuncuyu değerlendirmek için sahaya giren fizyoterapisti ya da doktoru verir. Yani sahaya giriş, kural kitabında bir istisna olarak yer alır. Teknik alan kurallarının ayrıntısını antrenörün maç sırasında neler yapabileceğini anlatan yazımızda ele aldık.
Ancak her stadyumda işaretli bir teknik alan bulunmayabilir. Kanun 1 de teknik alanı, oturma alanı ayrılmış stadyumlarla ilişkilendirir. Bu yüzden antrenörlerin maç öncesinde hakemle ya da dördüncü hakemle sınırları netleştirmesi yararlıdır.
Kural kitabına göre teknik direktör kimdir?
IFAB Kanun 3, takım listesinde yer alan antrenörü ve diğer görevlileri "takım görevlisi" olarak tanımlar. Oyuncular ve yedek oyuncular bu tanımın dışındadır. Listede oyuncu, yedek ya da takım görevlisi olarak yazılmayan herkes ise "dış etken" sayılır.
Bu ayrım önemlidir. Çünkü sahaya giren kişinin takım görevlisi mi yoksa dış etken mi olduğu, hakemin oyunu nasıl yeniden başlatacağını belirler. Teknik direktör her zaman takım görevlisidir.
TFF Futbol Disiplin Talimatı da benzer bir ayrım yapar. Talimatın tanımlar maddesi, kulüpte görev yapan teknik adamları, diğer teknik ve idari görevlileri ve sağlık ekibini "görevli" başlığı altında toplar. Bu yüzden teknik direktörün maç sonrası cezaları bu başlığa göre şekil alır.
Teknik direktör ile antrenör arasındaki farkı merak edenler teknik direktör ile antrenör farkı yazımıza bakabilir. Kural açısından ise unvan fark etmez; takım görevlisi olmak yeterlidir.
Ayrıca bu tanım, takım listesine yazılmayan kişilerin sorumluluğunu da ayırır. Örneğin listede adı olmayan bir kulüp çalışanı sahaya girerse hakem onu dış etken olarak değerlendirir. Bu yüzden maç günü kenarda bulunacak herkesin listede doğru yazılması önemlidir.
Hakem oyunu hemen durdurur mu?
Her zaman değil. Kanun 3'e göre bir takım görevlisi sahaya girerse hakem şu adımları izler:
- Oyunu yalnızca oyuna bir karışma varsa durdurur.
- Oyun durduğunda kişinin sahadan çıkmasını sağlar.
- Uygun disiplin cezasını verir.
Yani teknik direktör kenar çizgisini birkaç adım geçip hemen geri dönerse ve oyuna karışmazsa hakem oyunu durdurmak zorunda değildir. Top oyun dışına çıktığında durumu değerlendirir ve gerekirse kart gösterir.
Ancak teknik direktör topa dokunursa, bir oyuncuyu engellerse ya da hakemin önüne geçerse oyuna karışmış olur. Bu durumda hakem oyunu durdurur. Oyun, Kanun 3'e göre rakibe doğrudan serbest vuruşla yeniden başlar. Karışma teknik direktörün kendi takımının ceza sahasında olduysa karar penaltıdır.
Dış etken için ise kural farklıdır. Listede olmayan biri sahaya girip oyuna karışırsa oyun hakem topuyla yeniden başlar. Bu fark, kuralın takım görevlilerini daha ağır bir sorumlulukla değerlendirdiğini gösterir.
Dolayısıyla teknik direktör sahaya girerse hakemin ilk sorusu, oyuna bir etki olup olmadığıdır. Etki yoksa oyun sürer ve yaptırım sonraya kalır. Etki varsa ise oyun durur ve rakip takım avantaj kazanır. Bu yüzden kenar ekibinin oyundan uzak durması, takımın da yararınadır.
Teknik direktör sahaya girerse hangi durumda hangi kart çıkar?
Kanun 12, takım görevlilerine özel bir disiplin listesi içerir. Bu listede sahaya girişin üç farklı biçimi üç farklı yaptırıma bağlıdır. Aşağıdaki tablo bu ayrımı özetler.
| Davranış | Kanun 12'deki yaptırım | Oyunun yeniden başlaması |
|---|---|---|
| Sahaya saygılı ve tartışmasız biçimde girmek | Genelde uyarı; tekrar ya da açık ihlalde kart | Karışma yoksa oyun sürer |
| Teknik alanın sınırlarına açıkça ve sürekli uymamak | Sarı kart | Karışma yoksa oyun sürer |
| Rakip takımın teknik alanına bilerek, tartışmasız girmek | Sarı kart | Karışma yoksa oyun sürer |
| Maç görevlisiyle tartışmak için sahaya girmek | Kırmızı kart | Oyun durduysa duruma göre |
| Oyuna, rakip oyuncuya ya da maç görevlisine karışmak için sahaya girmek | Kırmızı kart | Rakibe doğrudan serbest vuruş ya da penaltı |
| Hakem inceleme alanına girmek | Sarı kart | Karışma yoksa oyun sürer |
Tablodaki kırmızı kart satırları, devre arasını ve maç sonunu da kapsar. Kanun 12, maç görevlisiyle tartışmak için sahaya girmeyi devre arası ve maç sonu dahil kırmızı kart nedeni sayar.
Ayrıca tablodaki yaptırımlar en alt sınırı gösterir. Çünkü Kanun 12, listelenen davranışların "bunlarla sınırlı olmadığını" açıkça belirtir. Bu yüzden hakem, listede yer almayan ama benzer ağırlıktaki bir davranışa da aynı yaptırımı uygulayabilir.
Saygılı bir giriş neden yalnızca uyarıyla biter?
IFAB Kanun 12, takım görevlileri için önce uyarı gerektiren davranışları sayar. Bu listenin ilk maddesi, sahaya saygılı ve tartışmasız biçimde girmektir. Listede ayrıca teknik alanın sınırlarından ara sıra çıkmak ve bir karara karşı küçük çaplı itiraz da yer alır.
Kuralın bu yumuşak yaklaşımı gerçekçidir. Örneğin teknik direktör bir gol sevincinde birkaç adım sahaya girer ve hemen geri döner. Ya da oyuncusuna bir şey söylemek için çizgiyi biraz geçer. Bu tür anlar maçın doğal akışının parçasıdır.
Ancak Kanun 12 bir sınır da koyar. Tekrarlanan ya da açık ihlaller sarı ya da kırmızı kartla sonuçlanmalıdır. Yani aynı teknik direktörün maç boyunca sürekli sahaya girmesi, ilk uyarıdan sonra karta dönüşebilir.
Uyarının biçimi de önemlidir. Hakem genelde dördüncü hakem aracılığıyla ya da doğrudan teknik direktörle konuşarak uyarı verir. Bu uyarı resmî bir kart değildir ama hakemin sabrının sınırını gösterir.
Örneğin teknik direktörün oyuncusuna su şişesi uzatmak için çizgiyi biraz geçmesi, genelde bu kapsamda kalır. Ancak bu sırada hakeme yönelik bir itiraz eklenirse durum değişir. Çünkü itiraz, ayrı bir yaptırım nedenidir.
Hakemle tartışmak için sahaya girmek neden kırmızı karttır?
Kanun 12'ye göre takım görevlisinin bir maç görevlisiyle tartışmak amacıyla sahaya girmesi, kırmızı kart nedenidir. Bu kural devre arasında ve maç sonunda da geçerlidir.
Kuralın amacı, hakemin otoritesini ve güvenliğini korumaktır. Teknik direktörün sahaya girip hakemi kalabalık bir ortamda sıkıştırması, oyuncuları da tahrik edebilir. Bu yüzden kural bu davranışa en ağır sahadaki yaptırımı uygular.
Kanun 10'un soru ve cevap bölümünde bu kurala çarpıcı bir örnek yer alır. Penaltı atışları sırasında bir antrenör sahaya girer ve hakemle tartışmak için ceza sahasına doğru yürür. IFAB'ın kararı nettir: Antrenör kırmızı kart görür ve sahayı ve teknik alan dahil yakın çevresini terk etmelidir.
Bu örnek, hakemin disiplin yetkisinin penaltı atışlarını da kapsadığını gösterir. Kanun 5'e göre hakemin disiplin yetkisi, maç öncesi saha kontrolünden maç sonrası sahadan ayrılana kadar sürer.
Bu yüzden teknik direktörlerin karar itirazlarını sahaya girmeden yapması gerekir. Örneğin dördüncü hakemle sakin bir konuşma, en azından kartsız bir iletişim yoludur. Ancak bu konuşmanın da saygılı sınırlar içinde kalması şarttır.
Teknik direktör oyuna karışırsa gol ne olur?
Bu soru, Kanun 3'ün en ince ayrıntılarından birine dayanır. Kural, kaleye giden topa karışma ile gol sonrası fark edilen fazladan kişi için iki ayrı hüküm içerir.
Birinci hükme göre top kaleye gidiyorsa ve karışma savunma oyuncusunun topu oynamasını engellemediyse, top kaleye girerse gol geçerlidir. Bu kural temas olsa bile işler. Ancak karışma hücum eden takımdan geldiyse hakem golü vermez.
İkinci hüküm, gol atıldıktan sonra hakemin sahada fazladan bir kişi olduğunu fark ettiği durumdur. Oyun yeniden başlamadan önce fark ederse ve bu kişi oyuna karıştıysa:
- Golü atan takımın takım görevlisiyse hakem golü iptal eder ve oyun fazladan kişinin bulunduğu yerden doğrudan serbest vuruşla başlar.
- Golü yiyen takımın takım görevlisiyse hakem golü verir.
Oyun yeniden başladıktan sonra fark edilirse gol iptal edilemez. Hakem durumu ilgili makamlara raporlar. Fazladan kişiyle ilgili bütün senaryoları gol anında sahada fazladan oyuncu yazımızda anlattık.
Ayrıca bu kurallar, teknik direktörün golü yiyen takımdan olduğu durumda da kartı ortadan kaldırmaz. Yani gol geçerli sayılsa bile teknik direktör sahaya girdiği için disiplin cezası alabilir. Böylece kural, hem oyunun sonucunu hem de davranışı ayrı ayrı değerlendirir.
Teknik alandan sahaya nesne atılırsa ne olur?
Kanun 12, takım görevlilerinin sahaya nesne atmasını da yaptırıma bağlar. Bilerek sahaya bir nesne atmak ya da tekmelemek, kırmızı kart nedenleri arasında yer alır.
Nesne oyuna, rakip oyuncuya ya da bir maç görevlisine karışırsa oyun, nesnenin karıştığı ya da çarptığı yerden doğrudan serbest vuruşla yeniden başlar. Bu yer nesneyi atan takımın ceza sahasındaysa karar penaltıdır.
Kanun 12'nin soru ve cevap bölümünde bu duruma bir örnek yer alır. Takım görevlilerinden biri bilerek sahaya bir şişe fırlatır ve hakem kimin attığını belirleyemez. IFAB'ın kararına göre bu davranış kırmızı kartla cezalandırılmalıdır. Fail belirlenemediği için cezayı teknik alandaki en kıdemli antrenör, genelde baş antrenör, alır.
Su şişesi ya da başka bir nesneyi öfkeyle yere atmak ise farklı değerlendirilebilir. Kanun 12, su şişesi ya da nesne atmayı ya da tekmelemeyi de içeren itirazları sarı kart nedenleri arasında sayar. Hakem, davranışın biçimine ve etkisine göre karar verir.
Dolayısıyla kenarda bulunan su şişeleri, havlular ve diğer malzemeler, öfke anlarında risk oluşturabilir. Bu yüzden malzemeleri kulübenin arkasında tutmak yararlı olabilir. Ayrıca kenar ekibinin gergin anlarda birbirini sakinleştirmesi önemlidir.
Fail belirlenemezse cezayı kim alır?
Kanun 12 bu konuda açık bir kural koyar. Teknik alandaki bir kişi, yani yedek oyuncu, oyundan çıkan oyuncu, oyundan atılan oyuncu ya da takım görevlisi bir ihlal yaparsa ve fail belirlenemezse cezayı teknik alandaki en kıdemli antrenör alır.
Bu kural, teknik direktöre kenar ekibinin davranışlarından da sorumluluk yükler. Örneğin yardımcılardan biri hakeme hakaret eder ve kim olduğu anlaşılmazsa kartı teknik direktör görebilir.
Ancak Kanun 12'nin soru ve cevap bölümü bir sınır da çizer. En kıdemli antrenör yalnızca teknik alandaki ya da teknik alandan gelen belirlenemeyen bir failin ihlali için cezalandırılabilir. Sahadaki bir oyuncunun belirlenemeyen ihlali için bu kural uygulanmaz; olay maç sonrası ilgili makamlara raporlanır.
Dolayısıyla teknik direktörün kenar ekibini kontrol altında tutması, kendisini de korur. Takım içinde kenar davranışı konusunda maç öncesinde net kurallar koymak, bu tür riskleri azaltır.
Ayrıca bu kural, yardımcı antrenörlerin ve yedeklerin davranışlarını da dolaylı biçimde düzenler. Çünkü herkes, kendi hatasının teknik direktöre yansıyabileceğini bilir. Bu yüzden kenar disiplini, takım içi sorumluluk kültürünün de bir parçasıdır.
Sağlık ekibi ne zaman sahaya girebilir?
Kanun 1, teknik alandakilerin sınırlar içinde kalmasını ister ama bir istisna tanır: Fizyoterapist ya da doktor, hakemin izniyle sakat oyuncuyu değerlendirmek için sahaya girebilir.
Bu istisnanın anahtarı "hakemin izni" ifadesidir. Sağlık ekibi bile izinsiz sahaya girerse kural ihlali olur. Ancak hakemler ciddi sakatlık anlarında genelde hızla izin verir.
Teknik direktör ise sağlık ekibinin bir parçası değildir. Sakat oyuncunun yanına gitmek için sahaya girmesi, genelde kural kitabının tanıdığı istisnaya girmez. Ancak saygılı ve tartışmasız bir giriş, yukarıda anlatılan uyarı kapsamında değerlendirilebilir.
Sağlık ekibinin sahaya girişiyle ilgili ayrıntıları sağlık ekibi izinsiz sahaya girebilir mi yazımızda anlattık. Çocuk maçlarında ise öncelik her zaman çocuğun güvenliğidir; ciddi bir durumda 112 aranmalıdır.
Örneğin bir çocuk maçında oyuncu düşer ve kalkamaz. Bu durumda antrenör hakeme işaret verir ve hakem oyunu durdurduğunda izin ister. Böylece hem kurala uyulur hem de çocuğa hızlı yardım ulaşır. Ancak ciddi bir sakatlık şüphesinde hakem de hızla izin verir, çünkü kuralın amacı güvenliktir.
Kırmızı kart gören teknik direktör nereye gider?
Kanun 10'daki penaltı atışları örneği, kırmızı kart gören antrenörün sahayı ve teknik alan dahil yakın çevresini terk etmesi gerektiğini gösterir. Kanun 5 de hakemin takım görevlilerine teknik alan dahil sahadan ve yakın çevresinden kırmızı kart gösterebileceğini yazar.
Türkiye'deki resmî maçlar için TFF Futbol Disiplin Talimatı ek bir ayrıntı içerir. Talimatın idari tedbirlerle ilgili maddesine göre hakemin ihraç ettiği görevliler, soyunma odası dışında, güvenliği ev sahibi takım tarafından sağlanmak koşuluyla stadyumda ayrılacak bir odaya ya da tribünlere gidebilir.
Ayrıca talimata göre idari tedbir kararı verilen görevliler, belirli sürelerde soyunma odalarında, koridorlarda, saha içinde ve yedek kulübesinde bulunamaz. Bu kişiler futbolcularına talimat veremez ve yedek kulübesiyle doğrudan ya da dolaylı iletişim kuramaz.
Kırmızı kart gören oyuncunun yedek kulübesinde oturup oturamayacağı ayrı bir sorudur. Bu konuyu kırmızı kart gören oyuncu yedek kulübesinde oturabilir mi yazımızda ele aldık.
Ayrıca kırmızı kart gören teknik direktörün maçın geri kalanında takımına nasıl talimat vereceği de önemli bir sorudur. Talimat, idari tedbir altındaki görevlilerin yedek kulübesiyle doğrudan ya da dolaylı iletişimini yasaklar. Bu yüzden telefonla ya da aracı yoluyla talimat vermek de risklidir.
TFF Disiplin Talimatı hangi cezaları öngörür?
Sahadaki kart, maç sonrası sürecin başlangıcıdır. Türkiye'deki resmî maçlarda hakem raporu disiplin kuruluna gider ve kurul TFF Futbol Disiplin Talimatı hükümlerine göre karar verir. Çünkü talimat teknik direktörü "görevli" başlığı altında ele alır.
Talimatın 36. maddesi sportmenliğe aykırı hareketi düzenler. Bu maddeye göre sportmenliğe ya da spor ahlakına aykırı hareket eden görevlilere şu cezalardan biri verilir:
- 1 ila 3 maçta soyunma odasına ve yedek kulübesine giriş yasağı,
- ya da 15 ila 30 gün arasında hak mahrumiyeti.
Eylemin ağırlığına göre bu cezalara ek olarak para cezası da verilebilir; tutar aralıkları talimatta yer alır. Aynı maddenin bir başka fıkrası, ihlalin TFF mensuplarına ya da maç görevlilerine yönelik olması ve fiili müdahale içermesi halinde görevlilere 3 ila 6 maç giriş yasağı ya da 21 ila 50 gün hak mahrumiyeti öngörür.
Sahaya girme olayının hangi maddeye göre değerlendirileceğine disiplin kurulu karar verir. Kurul olayın bütün koşullarını, kusur derecesini ve ağırlaştırıcı ya da hafifletici nedenleri dikkate alır.
Ayrıca talimatın 4. maddesi, hakemin bir durumu görmemesinin disiplin cezası verilmesine engel olmadığını belirtir. Yani teknik direktör sahaya girerse ve hakem bunu raporuna yazmasa bile, kurul başka delillere dayanarak işlem yapabilir.
Otomatik ceza ve kart birikimi nasıl işler?
TFF Futbol Disiplin Talimatı'nın infazla ilgili 92. maddesi, kırmızı kartın sonraki maçlara etkisini düzenler. Bu maddeye göre resmî maçlarda ikinci sarı kart nedeniyle oyundan ihraç edilen görevliler, takip eden ilk resmî maçta otomatik olarak cezalıdır.
Aynı maddenin ilk fıkrasına göre resmî maçlarda ihraç edilen ya da hakkında idari tedbir kararı verilen görevliler, tedbir kaldırılana ya da cezası infaz edilene kadar hiçbir resmî maçta görev alamaz. Doğrudan kırmızı kartta ceza süresini disiplin kurulu belirler.
Talimatın 93. maddesi ise sarı kart birikimini düzenler. Bir sezonda aynı kategorideki maçlarda toplam dört sarı kart gören teknik adam, görevli ya da kulüp yöneticisi, kulübün aynı kategorideki bir sonraki resmî maçında isim listesine yazılamaz, soyunma odasına ve yedek kulübesine giremez. Lig statüsü bu sayıyı farklı belirleyebilir.
Teknik direktörün kart sonrası süreciyle ilgili genel çerçeveyi teknik direktör kart görürse ne olur yazımızda ayrıntılı anlattık. Güncel lig statüsündeki kart sayısını ilgili statüden kontrol edin.
Dolayısıyla kart birikimini takip etmek, kulüplerin de sorumluluğudur. Çünkü cezalı bir teknik direktörün isim listesine yazılması, kulüp için ayrı sorunlar doğurabilir. Bu yüzden kulüplerin her maçtan sonra kart durumunu kontrol etmesi gerekir.
Teknik direktör sahaya girerse en sık yapılan yanlışlar nelerdir?
Bu konuda tribünde ve yayınlarda aynı yanlış bilgiler tekrar eder. En yaygın olanları şunlardır:
- "Teknik direktör sahaya adım atarsa direkt kırmızı": Yanlış. Saygılı ve tartışmasız bir giriş genelde uyarıyla biter.
- "Hakem oyunu hemen durdurmak zorunda": Yanlış. Hakem oyunu yalnızca oyuna karışma varsa durdurur.
- "Teknik direktörün karışmasında hakem topu atılır": Yanlış. Takım görevlisinin karışmasında rakip doğrudan serbest vuruş ya da penaltı kazanır.
- "Devre arasında kart yok": Yanlış. Hakemin disiplin yetkisi devre arası ve maç sonunu da kapsar.
- "Fail belli değilse ceza yok": Yanlış. Teknik alandan gelen belirlenemeyen ihlalde cezayı en kıdemli antrenör alır.
Sık duyulan "kartı yalnızca oyuncular görür" bilgisi de yanlıştır. Kanun 12'ye göre sarı ve kırmızı kart oyunculara, yedeklere, oyundan çıkan oyunculara ve takım görevlilerine gösterilebilir.
Ayrıca bu yanlışların çoğu, oyuncu kuralları ile takım görevlisi kurallarının karıştırılmasından doğar. Ancak kural kitabı takım görevlileri için ayrı ve ayrıntılı bir liste içerir. Bu yüzden kenar ekibinin bu listeyi bilmesi, gereksiz kartları önler.
Teknik direktör kenardan hangi müdahaleleri yapabilir?
Teknik direktörün maç sırasında yapabileceği çok şey vardır ve bunların büyük kısmı teknik alanın içinde gerçekleşir. Kanun 1'e göre aynı anda yalnızca bir kişi teknik alandan taktik talimat verebilir. Bu kişi genelde teknik direktördür.
Kanun 4 ise takım görevlilerinin elektronik iletişim araçlarını, oyuncu sağlığı ve güvenliğiyle ya da taktik ve antrenörlük amacıyla doğrudan ilgili olduğunda kullanmasına izin verir. Bu araçlar küçük, taşınabilir ve elde tutulan cihazlar olmalıdır. Konuyu teknik direktör kulübede tablet ve telefon kullanabilir mi yazımızda ele aldık.
Ancak teknik direktörün topa dokunması ya da oyunu doğrudan etkilemesi farklı bir konudur. Örneğin taç için topu oyuncusuna vermesi, oyunun akışına küçük bir katkıdır ve genelde sorun yaratmaz. Bu konunun ayrıntıları teknik direktör taç için topu oyuncuya verebilir mi yazısında yer alıyor.
Kanun 12 ayrıca rakip takımın oyunu yeniden başlatmasını geciktirmeyi, örneğin topu tutmayı ya da uzağa atmayı, takım görevlileri için kırmızı kart nedeni sayar.
Ayrıca teknik direktörün oyunculara sözlü talimat vermesi tamamen serbesttir. Ancak bu talimatlar rakibi ya da hakemi hedef alan bir dile dönüşürse durum değişir. Çünkü Kanun 12, saldırgan, hakaret içeren ya da küfürlü söz ve hareketleri kırmızı kart nedeni sayar.
Çocuk maçlarında antrenör ve veli ne yapmalı?
Çocuk maçlarında antrenörün kenar davranışı, çocuklar için güçlü bir örnektir. Hakemle tartışmak için sahaya giren bir antrenör, çocuklara saygısızlığın kabul edilebilir olduğu mesajını verir. Bu yüzden çocuk futbolunda kenar disiplini, kural kitabının ötesinde bir eğitim meselesidir.
Antrenörler için pratik öneriler şunlardır:
- Teknik alanın sınırlarını maç öncesinde öğrenin ve yardımcılarınıza da anlatın.
- Sakatlık durumunda hakemin iznini bekleyin; gerekirse dördüncü hakeme ya da hakeme işaret verin.
- Karar itirazlarını sahaya girerek değil, maç sonrası uygun kanallarla yapın.
- Kenarda sakin bir dil kullanın; çocuklar sesinizi ve tonunuzu taklit eder.
- Veli tribününün sahaya girmemesi için maç öncesinde kısa bir bilgilendirme yapın.
Velilerin sahaya girmesi ise tamamen farklı bir durumdur. Veli takım listesinde yer almadığı için kural kitabının gözünde dış etkendir. Sahaya girip oyuna karışırsa hakem oyunu durdurur ve hakem topuyla yeniden başlatır. Antrenör ile veli iletişiminin sağlıklı yolları için antrenör veli iletişimi yazımıza göz atabilirsiniz.
Kural bilginizi nasıl test edebilirsiniz?
Bu yazıdaki senaryoları kendinize soru olarak sorabilirsiniz. Teknik direktör gol sevincinde birkaç adım sahaya girdi, karar ne? Ayrıca teknik direktör hakemle tartışmak için sahaya girdiyse karar ne? Peki kendi ceza sahasında topa dokunan teknik direktör için karar ne olur?
Bu soruların cevapları sırasıyla genelde uyarı, kırmızı kart ve kırmızı kartla birlikte rakibe penaltıdır. Üçünü de doğru bildiyseniz takım görevlisi kurallarına hâkimsiniz.
Daha fazla senaryo görmek isterseniz futbol kuralları testimizi deneyin. Test, kenar kurallarından ofsayta kadar farklı konularda kısa sorular içerir ve antrenörlerin takım toplantılarında kullanabileceği pratik bir araçtır.
Sıkça sorulan sorular
Teknik direktör sahaya girerse kırmızı kart görür mü?
Her zaman değil. IFAB Kanun 12’ye göre saygılı ve tartışmasız bir giriş genelde uyarıyla biter; tekrar ederse kart çıkabilir. Ancak teknik direktör bir maç görevlisiyle tartışmak ya da oyuna, rakip oyuncuya veya görevliye karışmak için sahaya girerse kırmızı kart görür. Bu kural devre arası ve maç sonunu da kapsar.
Teknik direktör topa dokunursa ne olur?
Teknik direktör topa dokunarak oyuna karışırsa hakem oyunu durdurur. Kanun 3’e göre oyun rakibe doğrudan serbest vuruşla yeniden başlar; karışma teknik direktörün kendi takımının ceza sahasında olduysa karar penaltıdır. Kanun 12’ye göre oyuna karışmak için sahaya girmek ayrıca kırmızı kart nedenidir.
Teknik direktör sahadayken atılan gol geçerli mi?
Duruma göre değişir. Teknik direktör golü atan takımdansa ve oyuna karıştıysa, hakem oyun yeniden başlamadan fark ederse golü iptal eder. Teknik direktör golü yiyen takımdansa gol geçerlidir. Oyun yeniden başladıktan sonra fark edilirse gol iptal edilemez ve hakem durumu raporlar.
Teknik direktör kırmızı kart görürse kaç maç ceza alır?
TFF Futbol Disiplin Talimatı md. 92’ye göre ikinci sarı kart nedeniyle ihraç edilen görevli, takip eden ilk resmî maçta otomatik olarak cezalıdır. Doğrudan kırmızı kartta ceza süresini disiplin kurulu belirler. Sportmenliğe aykırı harekette md. 36, görevliler için 1 ila 3 maç giriş yasağı ya da 15 ila 30 gün hak mahrumiyeti öngörür.
Kenardan atılan nesne için cezayı kim alır?
Bilerek sahaya nesne atan takım görevlisi Kanun 12’ye göre kırmızı kart görür. Fail belirlenemezse cezayı teknik alandaki en kıdemli antrenör alır. Nesne oyuna, rakip oyuncuya ya da maç görevlisine karıştıysa oyun, nesnenin çarptığı yerden rakibe doğrudan serbest vuruş ya da penaltıyla yeniden başlar.
Sakat oyuncu için teknik direktör sahaya girebilir mi?
Kanun 1, sakat oyuncuyu değerlendirmek için hakemin izniyle sahaya girmeyi fizyoterapist ve doktor için bir istisna olarak sayar. Teknik direktör sağlık ekibinin parçası değildir. Bu yüzden onun girişi genelde istisnaya girmez; saygılı ve tartışmasız bir giriş ise hakemin takdirine göre uyarıyla sonuçlanabilir.
Bu yazıyı yapay zekâ ile özetleyin
Kullandığınız asistan bu rehberi okuyup sizin için kısaca özetlesin; yanıtında kaynak olarak bu sayfanın bağlantısı yer alır.
ChatGPT ile özetle (yeni sekmede açılır)
Claude ile özetle (yeni sekmede açılır)
Perplexity ile özetle (yeni sekmede açılır)
Google AI Modu ile özetle (yeni sekmede açılır)
Copilot ile özetle (yeni sekmede açılır)
Grok ile özetle (yeni sekmede açılır)
Asistanlar yanıtlarını kendileri üretir ve hata yapabilir. Ücret, kayıt ve sağlıkla ilgili kararlarda okulla ya da uzmanla doğrudan görüşün.