İçeriğe geç
Futbol Kuralları

Oyundan Çıkmış Oyuncu Kırmızı Kart Görebilir mi? Kulübedeki Oyuncunun Disiplini

Oyundan çıkmış oyuncu kırmızı kart görebilir mi? IFAB Kural 3 ve 12, sahaya girip oyuna karışma, takım sayısı ve TFF disiplin cezaları örneklerle anlatıldı.

Yazan
İçerik Editörü
Bölüm
22
Okuma
15 dk
Oyundan Çıkmış Oyuncu Kırmızı Kart Görebilir mi? Kulübedeki Oyuncunun Disiplini
Bu Yazıda Neleri Anlattık?
Kısa cevap 15 saniyede okunur

Oyundan çıkmış oyuncu kırmızı kart görebilir mi?

Evet. IFAB Oyun Kuralları'na göre oyundan çıkmış oyuncu, maç bitene kadar hakemin yetkisi altındadır ve sarı ya da kırmızı kart görebilir. Hakaret, şiddetli hareket, tükürme veya aynı maçta ikinci ihtar onu da ihraç ettirir. Takımın sahadaki oyuncu sayısı değişmez, ama disiplin cezası ayrıca işler.

Bu bir özet. Ayrıntılar, örnekler ve sık sorulan sorular yazının devamında.21 bölüm · 15 dk okuma
FutbolOkulu.Net İçerik Editörü Cevabı paylaş

Bu kural tribünde sık sık şaşkınlık yaratır. Çünkü kenara gelen oyuncu sahada değildir, top oynamaz ve takımın sayısına katkı vermez. Yine de kurallar onu maçın bir parçası olarak görür.

Bu yazıda yalnız değişiklikle oyundan alınan oyuncunun kırmızı kartını ele alıyoruz. Hiç oyuna girmemiş yedek oyuncunun durumunu yedek oyuncu kırmızı kart görürse yazımızda, sarı kartın değişiklikten sonraki kaderini ise oyundan çıkan oyuncunun sarı kartı yazımızda anlattık.

Reklamlar
Reklamlar

Kurallar oyundan çıkmış oyuncuyu nasıl tanımlar?

IFAB Oyun Kuralları Kural 3, değişikliğin yedek oyuncu sahaya girdiği anda tamamlandığını yazar. Kural, o andan itibaren sahadan çıkan oyuncuyu "oyundan çıkmış oyuncu" diye adlandırır.

Aynı bölüm iki cümleyle disiplin çerçevesini kurar. İlki, kenardaki oyuncu doğrudan teknik alana ya da soyunma odasına gider ve geri dönüşlü değişiklik dışında maça bir daha katılmaz. İkincisi, bütün yedekler ve kenara gelen oyuncular, oynasın ya da oynamasın hakemin yetkisi altındadır.

Kural 12 bu tanımı kartlara bağlar. Kurala göre kırmızı ya da sarı kart yalnız oyuncuya, yedek oyuncuya, kenardaki oyuncuya ya da takım yetkilisine gösterilebilir. Yani kenara gelen oyuncu, kart gösterilebilen dört gruptan biridir.

Bu tanımın pratik sonucu şudur: oyuncunun formasını çıkarıp eşofman giymesi ya da kulübenin arka sırasına oturması, statüsünü değiştirmez.

Oyundan çıkmış oyuncu hangi ihlallerle kırmızı kart görür?

Kural 12'nin ihraç listesi doğrudan "oyuncu, yedek oyuncu ya da oyundan çıkmış oyuncu" ifadesiyle başlar. Bu nedenle listedeki ihlallerin büyük kısmı kenardaki oyuncu için de geçerlidir.

İhlalKenara gelen oyuncu için sonuç
------
Saldırgan, hakaret içeren ya da küfürlü söz veya hareketKırmızı kart
Şiddetli hareket (temas olmasa bile vurmaya yeltenmek dahil)Kırmızı kart
Birine tükürmek ya da ısırmakKırmızı kart
Aynı maçta ikinci ihtarSarı ve ardından kırmızı kart
Video operasyon odasına girmekKırmızı kart
İzinsiz sahaya girip gol ya da bariz gol şansını engellemekKırmızı kart

Listede yer alan bazı ihlaller ise doğası gereği sahadaki oyuncuya özgüdür. Örneğin ciddi faul, top için yapılan bir mücadeleyi gerektirir. Kenardaki oyuncu sahada top için mücadele etmediği sürece bu başlık ona uymaz. Ancak izinsiz sahaya girip rakibe sert biçimde vurursa, hakem bunu şiddetli hareket olarak değerlendirir.

Kulübede ikinci sarı kart neden kırmızıya dönüşür?

Kural, iki ihtarı kişiye göre sayar, statüye göre değil. Kural 3'ün sık sorulan sorular bölümü bunu somut bir örnekle anlatır: ilk yarıda sarı kart gören ve devre arasında değiştirilen bir oyuncu, ikinci yarıda teknik alandan çıkıp yardımcı hakeme ofsayt kararı için itiraz eder. Hakem önce sarı, sonra kırmızı kart gösterir.

Bu kırmızı kart, ilk sarının üstüne eklenen ikinci ihtarın sonucudur. Oyuncu bundan sonra oyun alanının ve teknik alanın çevresinden ayrılmak zorundadır.

Uygulamada oyundan çıkmış oyuncuların ikinci ihtarı en sık şu davranışlardan gelir:

  • Kenardan hakem kararına yüksek sesle ya da hareketle itiraz etmek
  • Topu oyuna uzak bir yere atarak rakibin oyunu başlatmasını geciktirmek
  • Bir arbede sırasında izinsiz sahaya girmek
  • Hakem inceleme alanına yaklaşmak ya da ekran işaretini aşırı yapmak

Bu davranışlar tek başına sarı karttır; ancak oyuncunun önceden sarı kartı varsa sonuç ihraç olur. Bu yüzden sarı kartla değiştirilen oyuncunun kenarda da kartlı olduğunu bilmesi gerekir.

Oyundan çıkmış oyuncu kırmızı kart görünce takım eksik kalır mı?

Hayır. Oyundan çıkmış oyuncu zaten sahada değildir; yerine giren oyuncu sahadaki sayıyı tamamlamıştır. Bu nedenle kırmızı kart, takımın on bir kişilik düzenini bozmaz.

Bu durum, sahadaki oyuncunun kırmızı kartından açıkça farklıdır. Kural 3, başlama vuruşundan sonra ihraç edilen oyuncunun yerine kimsenin giremeyeceğini yazar. Sahadaki oyuncu kırmızı kart görürse takım bir kişi eksilir.

Kırmızı kartı görenTakımın sahadaki sayısıDeğişiklik hakkı
---------
Sahadaki oyuncuBir eksilirAzalmaz, ama ihraç edilenin yerine kimse giremez
Kenara gelen oyuncuDeğişmezDeğişmez
Henüz oyuna girmemiş yedekDeğişmezAzalmaz, ama o yedek kullanılamaz
Takım yetkilisiDeğişmezDeğişmez

Ancak bu, kırmızı kartın "zararsız" olduğu anlamına gelmez. Oyuncu bir sonraki resmî maç ya da maçlar için ceza alabilir. Ayrıca kulübede gerginlik artar ve teknik ekip maçın geri kalanında dikkatini kaybedebilir.

Reklamlar
Reklamlar

Oyundan çıkmış oyuncu sahaya girip oyuna karışırsa ne olur?

Bu, kuralın en net düzenlediği senaryolardan biridir. Kural 3'e göre oyundan çıkmış oyuncu oyun alanına girerse, hakem yalnız oyuna müdahale varsa oyunu durdurur. Kişiyi oyun durduğunda sahadan çıkarır ve uygun disiplin işlemini yapar.

Oyun bu müdahale yüzünden durursa, kural oyunun direkt serbest vuruş ya da penaltıyla başlayacağını yazar. Yani kenardaki oyuncunun kendi ceza sahasında topa müdahalesi, rakibe penaltı kazandırabilir.

Kural 3'ün sık sorulan sorularında bir örnek de vardır. Değiştirilip en yakın noktadan çıkan bir oyuncu, kenar çizgisi boyunca yürürken topun kendisine doğru geldiğini görür. Sahaya girip topa vurarak rakibin umut veren atağını keser. Hakem direkt serbest vuruş verir ve oyuncuya biri izinsiz sahaya girdiği, biri umut veren atağı kestiği için iki sarı kart, ardından kırmızı kart gösterir.

Müdahale bir golü ya da bariz gol şansını engellerse ise kural doğrudan ihraç öngörür. Yedeklerin izinsiz sahaya girmesiyle ilgili diğer örnekleri yedek oyuncunun izinsiz sahaya girmesi yazımızda bulabilirsiniz.

Kale çizgisine giden topa oyundan çıkmış oyuncu dokunursa gol olur mu?

Kural 3, bu ilginç durumu da açıklar. Top kaleye giderken bir dış etken ya da takım listesinde yer alan biri müdahale eder ve bu müdahale savunma oyuncusunun topu oynamasını engellemezse, top kaleye girdiğinde gol geçerli sayılır. Topla temas olsa bile sonuç değişmez.

Ancak kural bir istisna koyar: müdahale hücum eden takımdan gelirse gol verilmez. Dolayısıyla oyundan çıkmış oyuncunun kendi takımının golüne yardım etmesi mümkün değildir. Hakem bu durumda oyunu durdurur, oyuncuyu cezalandırır ve oyunu direkt serbest vuruşla başlatır.

Bir başka ayrıntı da sahaya birkaç metre giren ama oyuna karışmayan kişilerle ilgilidir. Kural 3'ün sık sorulan sorularına göre yedekler sahaya birkaç metre girmiş ama oyunu etkilememişse gol geçerlidir ve disiplin işlemi gerekmez. Burada belirleyici olan, müdahalenin oyunu etkileyip etkilemediğidir.

Bu kurallar, kenara gelen oyuncunun sevinç ya da öfke anında saha çizgisine çok yaklaşmasının neden risk taşıdığını gösterir.

Kırmızı kartlık ihlal değişiklikten önce olduysa ne olur?

Kural 3'ün sık sorulan sorular bölümü, değişiklikle kart arasındaki zamanlamaya dair önemli bir örnek verir. Hakem ciddi sakatlanan bir oyuncu için oyunu durdurur. Bu sırada rakip takım bir değişiklik yapar. Oyun yeniden başlamadan önce hakem, sakatlığın değiştirilen oyuncunun kırmızı kartlık bir ihlali sonucu olduğunu öğrenir.

Kuralın cevabı açıktır. Kırmızı kartlık ihlal değişiklikten önce gerçekleştiği için hakem oyuncuyu ihraç eder ve değişiklik iptal olur. Yani takım, ihraç edilen oyuncunun yerine giren oyuncuyla devam edemez; sahada bir kişi eksik kalır.

Bu örnek önemli bir ilkeyi gösterir: değişiklik, daha önce gerçekleşen bir ihlalin sonucunu ortadan kaldırmaz. Hakem oyun yeniden başlamadan önce karar verebildiği sürece ihlali cezalandırır.

Oyun yeniden başladıktan sonra ise hakemin kararları değiştirme imkânı daralır. Video yardımcı hakem kullanılan maçlarda kimlik karışıklığı ve şiddetli hareket, tükürme, ısırma ya da aşırı hakaret içeren hareketler için inceleme yine mümkündür.

Hakem görmediyse kart çıkmaz mı?

Hakem bir ihlali görmediyse ve yardımcılarından da bilgi almadıysa kart gösteremez. Ancak bu, olayın tamamen cezasız kalacağı anlamına gelmez.

İlk olarak hakem ekibi geniştir. Yardımcı hakemler ve dördüncü hakem, kulübe çevresini yakından izler. Özellikle dördüncü hakem, teknik alandaki davranışları hakeme iletmekle görevlidir. Görevlerini dördüncü hakem ne yapar yazımızda ayrıntılı anlattık.

İkinci olarak teknik alandan gelen bir ihlalde suçlu belirlenemezse Kural 12, cezanın teknik alandaki en kıdemli antrenöre verileceğini yazar. Bu hüküm, kulübeden yapılan anonim hareketleri caydırmayı hedefler.

Üçüncü olarak Kural 5, hakemin maç raporuna disiplin işlemlerinin yanında maç öncesi, sırası ve sonrasındaki diğer olayları da yazdığını belirtir. Hakem raporuna giren bir olay, disiplin kuruluna sevk konusu olabilir. Hakemin sonradan fark ettiği faullerle ilgili genel yaklaşımı ise hakemin görmediği faule sonradan ceza yazımızda ele aldık.

Reklamlar
Reklamlar

Maç bittikten sonra oyundan çıkmış oyuncuya kart gösterilebilir mi?

Evet. Kural 5'e göre hakemin disiplin yetkisi, saha kontrolü için oyun alanına girdiği andan başlar ve maç bittikten sonra oyun alanını terk edene kadar sürer. Penaltı atışları da bu süreye dahildir.

Kural 5'in sık sorulan sorularına göre maç bitmiş olsa bile hakem, ortamı yönetmek ya da oyuncuyu sakinleştirmek için uygun kartı gösterebilir. Kart gösterilsin ya da gösterilmesin, hakem ihlali yetkili mercilere bildirmek zorundadır.

Bu yüzden son düdükten sonra hakeme ya da rakibe yönelen oyundan çıkmış oyuncu, kırmızı kart görme ve rapora girme riskini taşır. Uygulamada maç sonu arbedeleri, kulübedeki oyuncuların sahaya koşmasıyla büyür.

Hakem oyun alanını terk ettikten sonra, örneğin tünelde ya da soyunma odası koridorunda yaşanan olaylar ise genelde disiplin kurulunun alanına girer. TFF Futbol Disiplin Talimatı'nın 39. maddesi hakem soyunma odası ve koridorlarının güvenliğini ayrıca düzenler.

TFF Disiplin Talimatı oyundan çıkmış oyuncuya hangi cezaları öngörür?

Saha içindeki kart IFAB kurallarından gelir. Sonrasındaki maç cezasını ise Türkiye'de TFF disiplin kurulları verir. Talimat oyundan çıkmış oyuncu için ayrı bir ceza tablosu kurmaz; fiile göre ilgili maddeyi uygular.

FiilMaddeFutbolcu için ceza aralığı
---------
Sportmenliğe aykırı hareket361 ila 3 müsabakadan men
Hakaret, sövme, tehdit41/12 ila 5; müsabaka görevlisine yönelikse 3 ila 7 müsabakadan men
Müsabaka görevlisi dışındakilere tükürme41/24 ila 6 müsabakadan men
Müsabaka görevlisine tükürme41/28 ila 12 müsabakadan men
Şiddetli hareket433 ila 6 müsabakadan men

Talimatın 92. maddesine göre ikinci sarı kart nedeniyle ihraç edilen futbolcu, takip eden ilk resmî maçta otomatik olarak cezalıdır. Aynı madde, oyundan ihraç edilen futbolcunun cezası infaz edilene kadar hiçbir resmî maçta oynayamayacağını yazar.

Bu aralıklar tff.org'da yayımlanan talimat metnine dayanır. Talimat güncellenebildiği için kesin ceza aralığını TFF'nin mevzuat sayfasından kontrol etmek gerekir.

Cezalı oyuncu kulübede oturabilir mi?

Bu soru, kırmızı kartın bir sonraki maça etkisiyle ilgilidir. TFF Futbol Disiplin Talimatı'nın 95. maddesi, müsabakadan men cezası alan futbolcunun müsabaka isim listesinde yer alamayacağını ve akredite edilemeyeceğini yazar. Yani cezalı oyuncu, bir sonraki maçta kulübede yedek olarak da bulunamaz.

Aynı maçtaki durum ise farklıdır. Kural 12, ihraç edilen oyuncunun, yedeğin ya da oyundan çıkmış oyuncunun oyun alanının ve teknik alanın çevresinden ayrılmak zorunda olduğunu yazar. Dolayısıyla kırmızı kart gören kenardaki oyuncu, maçın geri kalanını kulübede izleyemez.

Konunun ayrıntılarını ve tribüne geçme gibi soruları kırmızı kart gören oyuncu yedek kulübesinde oturabilir mi yazımızda ele aldık. Burada yalnız şu ayrımı hatırlatalım: kural "çevreden ayrılma" der, ancak oyuncunun tam olarak nereye gideceğini organizasyonun güvenlik düzeni belirler.

Kırmızı kartla çıkan oyuncu sahayı terk etmezse ne olur?

Kırmızı kart gören oyundan çıkmış oyuncu teknik alanı terk etmekte direnebilir. Bu durumda hakem genelde kaptan ve takım yetkilileri aracılığıyla oyuncunun ayrılmasını ister. Oyun, oyuncu ayrılana kadar başlamayabilir.

Kural 5'in sık sorulan sorularında benzer bir örnek vardır. Kırmızı kart gören bir oyuncu sahayı terk etmeden önce ikinci bir ihraç ihlali yaparsa hakem ikinci bir kırmızı kart göstermez. Ancak ikinci ihlali de rapora yazar ve ek cezayı disiplin kurulu belirler.

Bu ilke kenara gelen oyuncu için de geçerlidir. Kırmızı kartın ardından gelen her söz ya da hareket, saha içinde yeni bir kart üretmese bile rapora girer. Böylece başlangıçta tek maçlık bir ceza, birkaç maçlık bir cezaya dönüşebilir.

Sahayı terk etmeyen oyuncuyla ilgili bütün senaryoları kırmızı kart gören oyuncu sahayı terk etmezse yazımızda anlattık.

Reklamlar
Reklamlar

Geri dönüşlü değişiklik olan maçlarda durum değişir mi?

Kural 3, geri dönüşlü değişikliğe yalnız alt yapı, veteran, engelli ve tabandan futbol karşılaşmalarında, ilgili federasyonun ya da FIFA'nın onayıyla izin verir. Bu maçlarda oyundan çıkan oyuncu daha sonra sahaya dönebilir.

Bu sistemde oyundan çıkmış oyuncunun kırmızı kartı daha büyük bir sonuç doğurur. Çünkü oyuncu artık maça geri dönemez. Takımın geri dönüş planı varsa, bu plan bir anda değişir.

Kart sayımı mantığı da aynıdır. Kural, iki ihtarı aynı kişiye aynı maçta verilmiş saydığı için oyuncunun sahadayken ve kenardayken aldığı ihtarlar birleşir.

Uygulamada çocuk turnuvalarında organizatörler kart yönetimini kendi teknik kurallarıyla netleştirir. Bazı turnuvalar çocuk kategorilerinde kart yerine sözlü uyarı ya da kısa süreli dinlendirme gibi yöntemler de kullanabilir. Bu yüzden antrenörün turnuva öncesi teknik toplantıda kart kuralını mutlaka sorması gerekir.

Takım yetkilisi ile kenardaki oyuncunun cezası arasında fark var mı?

Kural 12, teknik alandaki kişiler için iki ayrı çerçeve kullanır. Oyuncular, yedekler ve kenara gelen oyuncular için ihtar ve ihraç listesi bellidir. Takım yetkilileri için ise kural ayrıca üç basamaklı bir yapı kurar: uyarı, ihtar ve ihraç.

Yetkililer için uyarı gerektiren davranışlar arasında teknik alanın sınırlarını ara sıra aşmak ya da bir karara hafif biçimde itiraz etmek yer alır. Tekrarlanan ya da açık ihlaller ise karta dönüşür. Örneğin rakip takımın teknik alanına saldırgan biçimde girmek ya da sahaya bir nesne fırlatmak, yetkili için ihraç sebebidir.

Kural metni kenardaki oyuncu için böyle bir "uyarı basamağı" ayrıca tanımlamaz. Hakem uygulamada önce sözlü uyarı yapabilir, ama kural oyuncuyu doğrudan ihtar listesine bağlar.

Disiplin aşamasında da fark sürer. TFF Futbol Disiplin Talimatı futbolcular için müsabakadan men cezası öngörürken görevliler için soyunma odasına ve yedek kulübesine giriş yasağı, hak mahrumiyeti ve para cezası öngörür. Teknik adamların kart durumunu teknik direktör kart görürse yazımızda ele aldık.

Devre arasında yaşanan olayda kenardaki oyuncu kart görür mü?

Evet. Hakemin disiplin yetkisi devre arasında da sürer. Kural 12, takım yetkilileri için devre arasında ve maç sonunda bir müsabaka görevlisiyle yüzleşmek için sahaya girmeyi açıkça ihraç sebepleri arasında sayar. Oyuncular ve kenara gelen oyuncular için de hakaret ya da şiddet içeren davranış, devre arasında yapılsa bile kırmızı karttır.

Devre arasında kart görmenin takıma etkisi ise kişinin statüsüne göre değişir. Sahadaki bir oyuncu devre arasında kırmızı kart görürse takım ikinci yarıya eksik başlar. Daha önce değiştirilmiş bir oyuncu kırmızı kart görürse sahadaki sayı değişmez.

Uygulamada devre arası olaylarının çoğu tünelde ya da soyunma odası koridorunda geçer. Hakem ekibi bu olayları gördüğü ölçüde karar verir ve rapor eder. Maç öncesi ve devre arası disiplininin ayrıntılarını maç başlamadan kırmızı kart verilir mi yazımızda anlattık.

Bu yüzden devre arası, gergin bir ilk yarıdan sonra sakinleşme zamanıdır. Teknik ekibin ilk işi, oyuncuları hakem ekibinden uzak tutmak ve soyunma odasına yönlendirmektir.

Isınma alanında rakiple tartışan kenardaki oyuncuya ne olur?

Maç sırasında yedekler ve bazen kenara gelen oyuncular, saha kenarında belirlenen bölgede ısınır ya da soğuma yapar. Bu bölge çoğu zaman rakip takımın ısınma alanına ya da tribüne yakındır. Bu yakınlık, sözlü sürtüşmelere zemin hazırlayabilir.

Kural açısından ısınma alanı da maçın parçasıdır. Isınan ya da soğuma yapan oyuncu, hakemin yetkisi altındadır. Rakibe dönük kışkırtıcı hareket ihtar, hakaret ya da şiddet ise ihraç sebebidir. Kışkırtıcı hareketlerin derecelendirilmesini rakibi kışkırtan hareket cezası yazımızda ayrıntılı anlattık.

Uygulamada dördüncü hakem ve yardımcı hakemler ısınma bölgesini de izler. Bir olay gördüklerinde hakeme iletir, hakem de oyun durduğunda kararını verir.

Antrenörler için basit bir önlem vardır: soğuma yapacak oyuncuyu bir antrenör ya da kondisyoner gözetiminde göndermek. Böylece oyuncu doğru soğuma hareketlerini yapar ve olası bir tartışma büyümeden biter.

Reklamlar
Reklamlar

Hakem kararı yanlışsa kenardaki oyuncunun kartı kalkar mı?

Hakemin saha içindeki kararları, Türkiye'de disiplin kurulları için bağlayıcıdır. TFF Futbol Disiplin Talimatı'nın 86. maddesi, kurulun maç sırasında olan olaylarla ilgili hakem kararlarını değiştiremeyeceğini ya da bozamayacağını yazar.

Ancak aynı madde bir istisna tanır. Kurul, hakemin saha içindeki oyunculara ilişkin sarı ve kırmızı kart uygulamalarını ve sonuçlarını şahısta hata hâlinde ortadan kaldırabilir. Şahısta hata, kartın ihlali yapan kişiye değil yanlışlıkla başka birine gösterilmesidir.

Kenardaki oyuncular için bu ihtimal düşük değildir. Kulübede birçok kişi aynı forma ya da yelekle oturur ve hareketin kimden geldiğini anlamak zorlaşabilir. Kulüp, kartın yanlış kişiye gösterildiğini düşünüyorsa ilgili sürede itiraz yoluna gidebilir.

Bu süreçte görüntüler ve hakem raporu belirleyici rol oynar. İtiraz süreleri ve usulü talimatta ayrıca düzenlenir; kulübün bu bilgiyi TFF'nin güncel mevzuatından kontrol etmesi gerekir. Yanlış kart senaryolarını hakem yanlış kartı çıkarırsa yazımızda ele aldık.

Oyundan çıkmış oyuncu hakkında sık yapılan yanlışlar nelerdir?

Bu konuda en çok duyulan yanlış bilgileri ve doğrularını bir arada görelim:

  • "Oyundan çıktı, artık maçta değil." Yanlış. Kural 3, oyundan çıkmış oyuncunun hakemin yetkisi altında kaldığını yazar.
  • "Kulübedeki kırmızı kart takımı on kişiye düşürür." Yanlış. Sahadaki sayı değişmez.
  • "Kulübedeki kırmızı kart cezasızdır." Yanlış. Kart rapora girer ve ilgili talimata göre maç cezası doğurabilir.
  • "Kenardaki oyuncunun ilk sarısı önemini yitirir." Yanlış. Kenarda ikinci ihtar kırmızı kart demektir.
  • "Değişiklik, önceki kırmızı kartlık ihlali kapatır." Yanlış. İhlal değişiklikten önce olduysa hakem oyuncuyu ihraç eder ve değişiklik iptal olur.
  • "Maç bitince hakem kart gösteremez." Yanlış. Yetki oyun alanını terk edene kadar sürer.

Bu yanlışların ortak noktası, disiplini sahadaki varlıkla sınırlı görmektir. Oysa kurallar disiplini kişiye bağlar.

Antrenörler kulübe disiplinini nasıl yönetir?

Kulübe disiplini, teknik ekibin maç planının bir parçasıdır. Özellikle gergin maçlarda oyundan çıkan oyuncuların duyguları yoğun olur. Değişiklikle çıkan oyuncu çoğu zaman hayal kırıklığı ya da öfke hisseder ve bu duygu kenarda bir tepkiye dönüşebilir.

Antrenörün uygulayabileceği basit bir kulübe düzeni şöyledir:

  1. Değiştirilen oyuncuyu kısa bir cümleyle karşılayın ve oturacağı yeri gösterin.
  2. Kulübede itirazı yalnız bir kişinin, genelde takım sorumlusunun ya da teknik direktörün yapacağını önceden belirleyin.
  3. Sarı kartlı ve gergin oyuncuyu gerekirse soyunma odasına gönderin.
  4. Gol ya da arbede anında yedeklerin ve oyundan çıkanların saha çizgisinde kalmasını sağlayın.
  5. Maç sonrasında kulübede yaşanan olayları da takım toplantısında konuşun.

Bu düzen hem kart riskini azaltır hem de oyunculara saygı ve sorumluluk öğretir. Kural bilgisini tazelemek için takımınızla futbol kuralları testi aracını kullanabilirsiniz.

Veliler ve çocuklar bu kuraldan ne öğrenebilir?

Çocuk futbolunda değişiklik, çocuk için duygusal bir an olabilir. Bazı çocuklar oyundan alındığında ağlar, bazıları öfkelenir. Bu duygular doğaldır, ama kenarda yapılan saygısız bir hareketin de sonuç doğurabileceğini çocuğa yaşına uygun bir dille anlatmak gerekir.

Velilerin ve antrenörlerin vurgulayabileceği ana fikirler şunlardır:

  • Oyundan çıkmak takımdan çıkmak değildir; kenarda da takımın bir parçasısın.
  • Hakeme ve rakibe saygı, sahadan çıkınca bitmez.
  • Kızgınsan önce derin bir nefes al, sonra antrenörünle konuş.
  • Arkadaşın gol attığında sevin, ama sahaya koşma.

Ayrıca velilerin kendi davranışı da önemlidir. Tribünden kulübeye bağıran bir veli, çocuğun kenarda sakin kalmasını zorlaştırır. Okul seçiminde kulübe kültürünü ve sportmenlik eğitimini önemseyen bir ortam arıyorsanız, il sayfalarımızdaki okulları inceleyebilirsiniz; örneğin Ankara futbol okulları sayfası iyi bir başlangıçtır.

Oyundan çıkmış oyuncunun kırmızı kartını tek tabloda nasıl özetleriz?

Bütün senaryoları IFAB Oyun Kuralları ve TFF Futbol Disiplin Talimatı'na dayanarak tek tabloda toplayalım:

SenaryoKartTakım sayısıOyunun başlaması
------------
Kulübeden hakeme hakaretKırmızıDeğişmezOyun durmuşsa önceki karar
İlk sarının üstüne kulübeden itirazSarı ve kırmızıDeğişmezOyun durmuşsa önceki karar
Sahaya girip topa müdahaleEn az sarı, çoğu zaman iki sarı ve kırmızıDeğişmezDirekt serbest vuruş ya da penaltı
Sahaya girip gol ya da bariz gol şansını engellemekKırmızıDeğişmezDirekt serbest vuruş ya da penaltı
Değişiklikten önceki kırmızı kartlık ihlalKırmızıBir eksilir, değişiklik iptalİhlale göre
Maç sonrası rakibe saldırıKırmızı ve raporEtkisi yokEtkisi yok

Tablonun ana fikri şudur: kart, sahada olmaktan değil maçın parçası olmaktan doğar. Bu yüzden kenara gelen her oyuncu, son düdüğe ve hatta hakem sahadan ayrılana kadar davranışlarına dikkat etmelidir; aksi hâlde küçük bir tepki bile uzun bir cezaya dönüşebilir. Oyundan çıkmış oyuncu da maçın parçasıdır.

Sıkça sorulan sorular

Kenara gelen oyuncunun kırmızı kartı kaç maç ceza getirir?

Ceza, kırmızı kartın sebebine göre değişir. Türkiye'de TFF Futbol Disiplin Talimatı, örneğin hakaret için futbolculara 2 ila 5, müsabaka görevlisine yönelik hakaret için 3 ila 7, şiddetli hareket için 3 ila 6 müsabakadan men öngörür. İkinci sarı nedeniyle ihraçta ise takip eden ilk resmî maçta otomatik ceza işler.

Kulübede kırmızı kart gören oyuncu soyunma odasına mı gider?

Kural 12, ihraç edilen oyuncunun oyun alanının ve teknik alanın çevresinden ayrılmak zorunda olduğunu yazar. Oyuncunun tam olarak nereye gideceğini, soyunma odasına mı yoksa başka bir alana mı geçeceğini organizasyonun güvenlik ve akreditasyon düzeni belirler. Önemli olan, oyuncunun maçın geri kalanında kulübede ve saha çevresinde bulunmamasıdır.

Kenardaki oyuncu gol sevincine katılırsa kart görür mü?

Kenarda sevinmek kendi başına ihlal değildir. Ancak oyuncu hakemin izni olmadan sahaya girer ve oyunu etkilerse ihtar alabilir. Sevinç rakibe ya da seyirciye kışkırtıcı biçimde yönelirse sportmenlik dışı davranış sayılır. Kural 3, sahaya birkaç metre giren ama oyunu etkilemeyen yedekler için disiplin işlemi gerekmediğini de belirtir.

Kenara gelen oyuncu penaltı atışı kullanabilir mi?

Hayır. Kural 3'e göre yalnız maç sonunda sahada olan ya da geçici olarak saha dışında bulunan oyuncular penaltı atışlarına katılabilir. Tek istisna, devam edemeyen kalecinin yerine giren kalecidir. Kenardaki oyuncu atışları kenardan izler ve atışlar sırasında da hakemin disiplin yetkisi altında kalır.

Teknik alanda kimin hareket yaptığı belli değilse kim ceza alır?

Kural 12, teknik alandan gelen bir ihlalde suçlu belirlenemezse cezanın teknik alanda bulunan en kıdemli antrenöre verileceğini yazar. Bu kural yedekler, kenara gelen oyuncular, ihraç edilmiş oyuncular ve takım yetkilileri için geçerlidir. Bu nedenle teknik direktörler kulübedeki herkesin davranışından dolaylı olarak sorumlu hâle gelir.

Kulübede kırmızı kart gören oyuncu bir sonraki maçta yedek olabilir mi?

Ceza alırsa olamaz. TFF Futbol Disiplin Talimatı'nın 95. maddesine göre müsabakadan men cezası alan futbolcu, müsabaka isim listesinde yer alamaz ve akredite edilemez. Ceza bitene kadar oyuncu ne ilk on birde ne de yedekler arasında yazılabilir. Cezanın kaç maç süreceğini disiplin kurulunun kararı belirler.

Bu yazıyı yapay zekâ ile özetleyin

Kullandığınız asistan bu rehberi okuyup sizin için kısaca özetlesin; yanıtında kaynak olarak bu sayfanın bağlantısı yer alır.

Asistanlar yanıtlarını kendileri üretir ve hata yapabilir. Ücret, kayıt ve sağlıkla ilgili kararlarda okulla ya da uzmanla doğrudan görüşün.

Reklamlar
Reklamlar
Paylaş WhatsApp X Facebook
İlgili yazılar

Bunları da okuyun

Tüm Futbol Kuralları yazıları
Reklamlar

Örneğin: Kadıköy, ofsayt, yaş grupları

İstanbulAnkaraİzmirBursaAntalyaKocaeli

Çerez tercihleri

Tercihinizi sayfanın altındaki "Çerez tercihleri" bağlantısından her an değiştirebilirsiniz. Ayrıntılar: KVKK aydınlatma metni.